II SA/Sz 536/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. J., E. J., B. J., M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia: odmówić dopuszczenia Stowarzyszenia A. do udziału w sprawie Przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w S. zawisła sprawa ze skargi A. J., E. J., B. J., M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. W dniu 7 stycznia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wpłynął wniosek Stowarzyszenia [...] o uznanie za stronę postępowania. Jako podstawę żądania dopuszczenia do udziału w sprawie Stowarzyszenie wskazało art. 31 § 1 pkt 2 i § 2, art. 141 § 1 i art. 102 Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej "K.p.a." oraz art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm), zwanej dalej "u.i.ś". Pismem z dnia 8 stycznia 2016 r., doręczonym w dniu 11 stycznia 2016 r., Stowarzyszenie [...] zostało wezwane do uzupełnienia wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie, to jest wykazanie, że sprawa dotyczy jego statutowej działalności, poprzez nadesłanie statutu, w terminie 5 dni pod rygorem odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie. W dniu 15 stycznia 2016 r. do sądu wpłynął statut Stowarzyszenia [...]. Z § 4 statutu wynika, że zasadniczym obszarem działania stowarzyszenia jest miejscowość B. Dla właściwego realizowania swoich celów stowarzyszenie może prowadzić działalność na terenie całego kraju i poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W § 8 statutu wskazano, że celem działania Stowarzyszenia [...] jest w szczególności: 1) Wspieranie wszelkich inicjatyw mieszkańców, 2) Wspieranie inicjatyw oświatowych 3) Inicjowanie działań kulturalno – oświatowych, 4) Promocja zdrowego stylu życia, 5) Poprawa bezpieczeństwa mieszkańców, 6) Upowszechnienie kultury fizycznej i sportu, 7) Tworzenie warunków do rozwoju amatorskiego lub profesjonalnego ruchu artystycznego, 8) Rozwój turystyki agroturystyki oraz działań proekologicznych 9) Dokumentowanie historii B. i okolic, 10) Propagowanie nowych form rekreacji i działań integracyjnych 11) Kształtowanie nawyków estetycznych 12) Współpraca z samorządem, parafią i innymi organizacjami np. stowarzyszenia, fundacje itp. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje: Przedmiotem rozpoznania jest wniosek Stowarzyszenia [...] o dopuszczenie do udziału w sprawie ze skargi A. J., E. J., B. J. i M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., którą to decyzją organ utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] r. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na demontażu 9 z 10 istniejących turbin wiatrowych Farmy Wiatrowej C. oraz na budowie 9 nowych elektrowni wiatrowych o mocy do 2 MW każda, o łącznej mocy do 20 MW elektrowni C. Bis, z wykorzystaniem istniejącej infrastruktury, na terenie gminy D., obręb K. Stowarzyszenie domagając się dopuszczenia do udziału w sprawie, jako podstawę prawną wniosku wskazało art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a także art. 31 § 1 pkt 2 i § 2, art. 141 § 1 w związku z art. 102 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej "K.p.a." Dokonując oceny tak złożonego wniosku w pierwszej kolejności należy wskazać, że Stowarzyszenie domaga się dopuszczenia do udziału w sprawie na etapie postępowania przed sądem administracyjnym, a zatem zastosowanie znajdą nie przepisy przytoczone we wniosku, ale art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Rozważenia zatem wymagało, czy przedmiot toczącego się przed sądem postępowania mieści się w zakresie statutowej działalności Stowarzyszenia [...]. W ocenie sądu takiego wniosku nie można wyprowadzić z przedłożonego przez Stowarzyszenie statutu. Przedmiot postępowania sądowego dotyczy bowiem decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na demontażu istniejących i montażu nowych elektrowni wiatrowych, a zatem jest to sprawa z zakresu ochrony środowiska. Tymczasem ze statutu Stowarzyszenia nie wynika aby w zakresie jego działalności znajdowała się ochrona środowiska, bowiem z ogólnie sformułowanego zapisu § 8 pkt 8 statutu, który jako jeden z celów działania Stowarzyszenia wskazuje rozwój turystyki i agroturystyki oraz działań proekologicznych, nie wynika, aby statutowym celem Stowarzyszenia było działanie na rzecz ochrony środowiska. Skoro zaś z przytoczonego wyżej § 4 statutu wynika, że zasadniczym obszarem działania Stowarzyszenia jest miejscowość B. to brak jest, w ocenie sądu, podstaw do wywodzenia, że sprawa, która dotyczy posadowienia elektrowni wiatrowych w innej miejscowości na terenie tej samej gminy ma związek z realizacją statutowych celów Stowarzyszenia. Składając wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie Stowarzyszenie nie wskazało jednocześnie jakie względy przemawiają za dopuszczeniem go do udziału w sprawie, która nie dotyczy bezpośrednio miejscowości B. ani mieszkańców tej miejscowości. Sąd natomiast nie jest uprawniony do tego aby na podstawie wniosku o ogólnej treści i podobnie ogólnie sformułowanych zapisów statutu stowarzyszenia domniemywać jaki jest zakres jego działalności i czy obejmuje on swoim zakresem sprawy dotyczące ochrony środowiska. Wymóg art. 33 § 2 p. p. s. a. dotyczący statutowej działalności organizacji społecznej powinien być interpretowany ściśle, co oznacza, że działalności takiej nie można domniemywać z ogólnych regulacji określających cele stowarzyszenia Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 17 października 2012 r. wydanym w sprawie II OZ 864/12, stwierdzając, że za koniecznością ścisłej interpretacji art. 33 § 2 i art. 25 § 4 p.p.s.a. przemawiają cele, jakim służy funkcjonowanie systemu sądownictwa administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że należy uwzględnić fakt, iż postępowanie sądowoadministracyjne nakierowane przede wszystkim na ochronę indywidualnego interesu stron żądających od sądu administracyjnego ochrony swojego interesu prawnego, musi zmierzać do zapewnienia takim jednostkom prawa do sprawiedliwej procedury, w której reprezentacja jednej ze stron postępowania nie otrzymuje większej ochrony prawnej niż strona przeciwna. Dążenie to przemawia przeciwko rozszerzającej wykładni omawianego przepisu i szerokiego dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym innych podmiotów. Wymóg art. 33 § 2 p.p.s.a. dotyczący "statutowej działalności" organizacji społecznej, konieczny dla ustalenia, iż działalność ta dotyczy interesów prawnych innych osób winien się mieścić w zakresie celów statutowych i powinien być on interpretowany ściśle, co oznacza, że działalności takiej nie można domniemywać z ogólnych zapisów określających cele stowarzyszenia. Wypełnienie analizowanego wymagania powinno wynikać z celów statutowych stowarzyszenia. Skoro zatem z określonej w statucie Stowarzyszenia [...] brak jest wskazania, iż celem jego działania jest ochrona środowiska, statutowa działalność stowarzyszenia dotyczy miejscowości B., a przedmiot sprawy nie mieści się w zakresie jego statutowej działalności, to w konsekwencji należało uznać, że brak jest podstaw dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 33 § 2 P.p.s.a. postanowienie w zakresie dopuszczenia do udziału w sprawie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym.