II SA/Sz 536/17
WyrokWSA w Szczecinie2017-06-22
Skład orzekający: Renata Bukowiecka-Kleczaj, Barbara Gebel, Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie grzywny w celu przymuszenia na każdego ze współwłaścicieli nieruchomości, na których ciąży obowiązek rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu, jest zgodne z prawem, nawet jeśli obowiązek ten wynika z jednej decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie grzywny w celu przymuszenia na każdego ze współwłaścicieli, na których ciąży obowiązek rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu, jest zgodne z prawem. Grzywna ta jest środkiem egzekucyjnym mającym na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku niepieniężnego. Wykonanie obowiązku przez jednego ze współwłaścicieli skutkuje bezprzedmiotowością nałożonych grzywien, a ich uiszczenie lub zwrot zależy od dalszego biegu zdarzeń. Sąd podkreślił, że celem jest wykonanie obowiązku, a nie samo pobranie grzywny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. o nałożeniu na A. P. grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku. Skarżący zarzucał m.in. niewłaściwą wysokość grzywny, jej przedwczesność oraz nałożenie podwójnej grzywny na każdego ze współwłaścicieli. Organy administracji uznały grzywnę za zasadną i zgodną z przepisami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 2 § 1 pkt 10, art. 119 i art. 121 § 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015) z powodu uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku określonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] r. nr [...], w punkcie [...] rozstrzygnięcia, nałożył na A. P. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie [...] zł i wezwał do jej uiszczenia w terminie czternastu dni od daty doręczenia postanowienia z pouczeniem, w punkcie [...] wezwał zobowiązanego do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia [...] r. nr [...], w terminie czternastu dni od daty doręczenia postanowienia, z pouczeniem, że w przypadku niewykonania obowiązku w terminie będzie orzeczone wykonanie zastępcze (art. 122 § 2 pkt 2 u.p.e.a.).
W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że upomnieniem z dnia [...] r. wezwał A. P. do wykonania nakazu wynikającego z decyzji organu nadzoru budowlanego z dnia [...] r., polegającego na dokonaniu rozbiórki budynku mieszkalnego z przybudówką, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia. Wobec uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, jako środek egzekucyjny zastosowano grzywnę w celu przymuszenia, którą nakłada się również, gdy nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Grzywna w celu przymuszenia w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części stanowi iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i [...] ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych.
Organ I instancji podał, że nakaz przymusowej rozbiórki obejmuje budynek mieszkalny o wymiarach [...] x [...] m + [...] x [...] m. Cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za [...] r. wynosi [...] zł (na podstawie art. 3b ust. 4 ustawy z dnia 30 listopada 1995 r. o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych, udzielaniu premii gwarancyjnych oraz refundacji bankom wypłaconych premii gwarancyjnych - Dz.U. z 2016 r., poz. 1779 ze zm., oraz Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia [...] r. w sprawie ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za [...] r. Wysokość grzywny w celu przymuszenia wynosi zatem: [...].
Zdaniem organu I instancji, zastosowany środek egzekucyjny jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego, ponieważ ww. obowiązek administracyjny polegający na rozbiórce obiektu można wykonać w terminie czternastu dni, natomiast grzywna w celu przymuszenia ma spowodować stan zagrożenia finansowego zobowiązanego, tym samym uzasadnione ekonomicznie jest wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym w wyznaczonym terminie i następnie złożenie wniosku o umorzenie nałożonej grzywny.
Na powyższe postanowienie A. P. wniósł zażalenie, w którym zarzucił niewłaściwą wysokość naliczonej grzywny - w niedopuszczalnej podwójnej wysokości, przedwczesność postanowienia i brak uprzedzenia go o zamiarze nałożenia grzywny oraz brak wykorzystania środków mniej dotkliwych dla niego, a także przymuszenie do rozbiórki budynku mieszkalnego w okresie zimowym. Skarżący podkreślił, że organ nałożył w tej samej wysokości grzywnę na N. P., a ponadto grzywna nałożona została w dniu, w którym organ wydał tytuł wykonawczy nakazujący rozbiórkę budynku, która jak wiadomo powszechnie wymaga jakiegoś czasu. Jest to ewidentne naruszenie prawa, które może wywołać skutki faktyczne w mieniu i niepowetowane szkody. Zdaniem skarżącego, nałożenie grzywny powinno nastąpić po umożliwieniu stronie dobrowolnego spełnienia obowiązku w racjonalnym terminie. Powyższe wskazuje jednoznacznie na stosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.
Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.) oraz art. 119, art. 121 i art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ II instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie wydane zostało w celu przymuszenia A. P. do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...] r., a wynikającego z decyzji z dnia [...]r. nakazującej A. P. oraz N. P. dokonanie rozbiórki budynku mieszkalnego o wymiarach ca [...] m wraz z przybudówką o wymiarach ca [...] m, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] w m. N., gm. K. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymano w mocy ww. decyzję PINB w G. Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. oddalił skargę wyżej wymienionych osób na decyzję ZWINB w S. z dnia [...] r. W dniu [...] r. PINB w G. przeprowadził oględziny działki nr [...] w m. N. i stwierdził, że ww. budynek mieszkalny wraz z przybudówką nie został rozebrany. Przed przystąpieniem do egzekucji administracyjnej PINB w G., stosownie do art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przesłał A. P. pisemne upomnienie, które zostało skutecznie doręczone w dniu [...] r. W upomnieniu tym organ powiatowy uprzedził zobowiązanego o konsekwencjach dalszej zwłoki w wykonaniu nałożonego obowiązku. Pomimo upomnienia, zobowiązany nie wykonał nakazu. Stąd też PINB w G. nałożył na A. P. grzywnę w celu przymuszenia.
Następnie organ II instancji powołał się na treść art. 119, 121 ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i podkreślił, że przedmiotowa grzywna
w celu przymuszenia nałożona została dla wyegzekwowania obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego (art. 48 ust. ust. 1 i 4). W takim przypadku, w myśl art. 121 § 4 i 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa i w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, stanowi iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i [...] ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Jak wynika z akt sprawy zaskarżone postanowienie i tytuł wykonawczy zostały wydane w dniu [...] r. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Urzędu Statystycznego obowiązującym w dniu wydania ww. dokumentów, cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za [...] r. wyniosła [...] zł. Zatem, w ocenie organu odwoławczego, nałożona na A. P. grzywna w wysokości [...] zł jest zgodna z ww. przepisami.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem tego postępowania jest grzywna
w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego aktem administracyjnym,
a nie rozstrzyganie kwestii dobrowolności wykonania nałożonego obowiązku. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że argumenty skarżącego, co do niewłaściwej wysokości naliczonej grzywny, braku uprzedzenia o zamiarze nałożenia grzywny, nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2013r., sygn. akt II OSK 1629/11, organ wskazał, że jeżeli egzekucji administracyjnej podlega nałożony na oboje małżonków obowiązek wykonania rozbiórki obiektu budowlanego, to każdy z małżonków jest zobowiązany w myśl art. 27 § 1 pkt 2 w związku z art. 1a pkt 20 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) do całego obowiązku. Jeżeli obowiązek ten nie jest spełniony, na każdego zobowiązanego małżonka może być nałożona grzywna w celu przymuszenia, w wysokości ustalonej na podstawie art. 121 § 4 i 5 tej ustawy. Organ II instancji podkreślił, że PINB G. zastosował tę zasadę w niniejszej sprawie.
Ponadto, zdaniem organu II instancji, w przedmiotowej sprawie celowe jest zastosowanie środka przymusu w postaci nałożenia grzywny, jako środka najmniej uciążliwego dla zobowiązanego i jest niezbędne do realizacji ciążącego na zobowiązanym obowiązku.
Przedmiotowe postanowienie A. P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. zarzucając mu naruszenie:
1. art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie w konsekwencji [...] grzywien o maksymalnych wysokościach po [...] zł na każdego ze współwłaścicieli, podczas gdy przepis daje uprawnienie do wymierzenia jednej grzywny,
2. trybu nałożenia grzywny poprzez jednoczesne wystawienie tytułu wykonawczego nakazującego wykonanie rozbiórki budynku i nałożenie grzywny,
3. art. 9 k.p.a. poprzez zaniechanie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania go o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw skarżącego i jego obowiązków.
Zdaniem skarżącego, organ II instancji w ogóle nie rozważył kwestii podwójnej wysokości nałożonej grzywny, jej przedwczesności i nałożenia bez uprzedzenia oraz wezwania do określonego spełnienia żądania. O ile wyliczenie wysokości grzywny
w kwocie [...] zł jest zapewne poprawne, o tyle fakt nałożenia na każdego ze współwłaścicieli odrębnie grzywien po [...] zł oznacza de facto nałożenie na zobowiązanego [...] grzywny w wysokości łącznej [...] zł. Taka wysokość grzywny jest już niedopuszczalna. Przepis art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wyraźnie daje uprawnienie do nałożenia jednej grzywny i ustala jej maksymalną wysokość. Organ ma prawo do nałożenia jednej grzywny w określonej ustawą wysokości, niezależnie od ilości podmiotów będących współwłaścicielami nieruchomości, wielość współwłaścicieli nie upoważnia do nakładania wielu grzywien. Przepisów prawa w tym zakresie nie można interpretować rozszerzająco na niekorzyść obywateli. Użyte w art. 121 § 4 i 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji słowo "grzywna" w liczbie pojedynczej wyraźnie wskazuje na zakres uprawnień organu do nałożenia jednej grzywny. Obowiązek rozbiórki budynku nałożono jedną decyzją administracyjną wydaną wobec [...] współwłaścicieli. Tymczasem grzywny nałożono [...] w wysokości sumarycznie [...]. Tej kwestii organ II instancji nie poświęcił najmniejszej uwagi. Analogicznie organ II instancji ocenił pobieżnie przebieg procedury postępowania. W ocenie skarżącego organ nie wypełnił obowiązku informowania go o obowiązkach i uprawnieniach. Nie podjął czynności informujących mających na celu przekonanie do dobrowolnego spełnienia żądania. Ponadto organ na żadnym etapie licznych postępowań nie uwzględnił jego wniosków dowodowych, twierdzeń i sugestii. Również i w tym postępowaniu organ I instancji, a w ślad za nim organ II instancji, podjął wszelkie czynności, aby w jak największym stopniu działać na jego niekorzyść. Stąd wnosi skargę z prośbą o ochronę jego praw.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Kierując się wskazanymi kryteriami, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, której zarzuty i argumenty uznać należy za chybione.
Podkreślenia wymaga, że kontrola Sądu ogranicza się wyłącznie do oceny prawidłowości postępowania, w wyniku którego wydane zostało zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, a to postępowanie prowadzone było, zdaniem Sądu, z poszanowaniem obowiązujących w tym zakresie reguł postępowania egzekucyjnego w administracji, jak i ogólnych zasad postępowania administracyjnego.
Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez organ egzekucyjny ma na celu wykonanie ciążącego na stronie obowiązku wynikającego wprost z przepisów prawa lub ostatecznej decyzji administracyjnej. W rozpoznawanej sprawie egzekwowany obowiązek rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego o wymiarach ca [...] m wraz z przybudówką o wymiarach ca [...] m został nałożony na współwłaścicieli działki nr [...] w m. N. - A. P. i N. P. decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] r., utrzymaną następnie w mocy przez Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r.
Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi art. 119 ustawy z dnia
17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r.,
poz. 599 ze zm.), zgodnie z którym grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru, nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.
Egzekucja nałożonego na skarżącego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, w świetle przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może polegać na zastosowaniu przez organ egzekucyjny dwóch spośród wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. b) ww. ustawy środków egzekucyjnych, tj. grzywny w celu przymuszenia bądź wykonania zastępczego.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że w sytuacji egzekucji obowiązku wynikającego
z przepisów Prawa budowlanego najpierw powinna być nałożona grzywna w celu przymuszenia, a dopiero w drugiej kolejności powinno być zastosowane wykonanie zastępcze. Stosownie do art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji, organ egzekucyjny winien stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (zasada racjonalnego działania). Należy całkowicie zgodzić się, że stanowiskiem organu egzekucyjnego, że grzywna w celu przymuszenia jest mniej uciążliwym środkiem niż wykonanie zastępcze, którego koszty, jak wskazuje doświadczenie, mogą być znacznie wyższe niż wykonanie rozbiórki przez osobę zobowiązaną lub zatrudnionego przez nią wykonawcę. Ponadto, w świetle art. 125 § 1 i art. 126 ww. ustawy, to od zobowiązanego zależy, czy wykona nałożony obowiązek, a w konsekwencji, czy poniesie koszty wymierzonej grzywny. Przepisy te wskazują bowiem, że w sytuacji wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu, a grzywny ściągnięte – zwrotowi w części lub w całości. Taka sytuacja, zwolnienia ze zobowiązania finansowego, którym niewątpliwie jest obowiązek uiszczenia grzywny, nie zaistnieje w przypadku zarządzenia wykonania zastępczego, co już samo przez się wskazuje, że ten drugi środek egzekucyjny wiązałby się ze znacznie większą dolegliwością.
Powyższe kwestie, w zasadzie będące poza sporem w sprawie, zostały dokładnie wyjaśnione skarżącemu w postanowieniach, co czyni zadość zasadzie informowania strony, określonej w art. 9 k.p.a.
Istotą sporu w tym postępowaniu jest natomiast wysokość grzywny, gdyż skarżący uważa, że została ona nałożona nieprawidłowo, w podwójnej wysokości,
z naruszeniem art. 121 § 4 i § 5 ustawy. Przy czym należy podkreślić, że skarżący nie neguje sposobu wyliczenia wysokości grzywny - w oparciu o zasadę z art. 121 § 5 powoływanej ustawy, lecz kwestionuje okoliczność obciążenia tak ustaloną grzywną każdego z zobowiązanych z osobna.
W ocenie Sądu, organ I instancji obliczył wysokość w sposób prawidłowy, stosując wzór z art. 121 § 5 ustawy z uwzględnieniem prawidłowych danych co do wymiarów obiektu rozbiórki i co do ceny 1 m2, ustalonej zgodnie z Komunikatem Prezesa Urzędu Statystycznego obowiązującym w dniu wydania postanowienia,
za [...] r. w wysokości [...] zł.
Prawidłowo też nałożył na skarżącego grzywnę w pełnej, ustalonej w powyższy sposób, wysokości [...] zł, niezależnie od faktu, że w stosunku do drugiego z właścicieli budynku objętego nakazem rozbiórki wynikającym z tej samej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] r., także orzeczono grzywnę w celu przymuszenia w tej samej wysokości.
W tym zakresie Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, który wyjaśnił opierając się na tezie z wyroku NSA w Warszawie sygn. akt II OSK 1629/11, że każdy ze współwłaścicieli obciążonych nakazem rozbiórki obiektu budowlanego jest zobowiązany do wykonania tego obowiązku. Wykonanie przez jednego
ze współwłaścicieli obowiązku wskazanego w treści postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oznacza, w świetle norm postępowania egzekucyjnego w administracji, że obowiązek określony w tytule wykonawczym został spełniony wobec wszystkich zobowiązanych. Tak więc w sytuacji gdy jeden z właścicieli wykona nakaz rozbiórki to nałożone grzywny na obie strony staną się bezprzedmiotowe. Analogicznie, nie ma zatem znaczenia, z punktu widzenia celu egzekucji obowiązku niepieniężnego (tj. doprowadzenia do wykonania tego obowiązku), który ze zobowiązanych i w jakiej części nałożoną na nich grzywnę uiści. Istotą bowiem tego środka egzekucyjnego jest, aby zobowiązany zamiast zapłaty grzywny, wykonał, ciążący na nim obowiązek niepieniężny (por. wyrok NSA z dnia 16 września 2009 r., sygn. II OSK 1379/08, opubl. [w:] CBOSA).
Nie ma zatem racji skarżący, że doszło do naruszenia art. 121 § 4 ww. ustawy, zgodnie z którym, jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, chyba że dotyczy obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w stanie nieoszpecającym otoczenia. Organ egzekucyjny nałożył na każdego zobowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki jednorazową grzywnę w celu przymuszenia wykonania określonego w tytule wykonawczym obowiązku z zakresu Prawa budowlanego.
Nie jest trafny również zarzut skarżącego odnośnie naruszenia trybu postępowania egzekucyjnego.
Zgodnie z art. 122 § 1 powoływanej ustawy, grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu:
1) odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32;
2) postanowienie o nałożeniu grzywny.
Wyjaśnienia wymaga, że co do zasady podstawą wszczęcia i prowadzenia egzekucji jest tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela (także przez organ egzekucyjny, jeżeli jest jednocześnie wierzycielem). Wystawienie tytułu wykonawczego stanowi czynność poprzedzającą wszczęcie egzekucji administracyjnej niezależnie od tego czy egzekucja wszczynana jest na wniosek wierzyciela, czy z urzędu, jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym (art. 26 § 4 ustawy). Jeżeli ma być wszczęta egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym, z zastosowaniem środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, to wówczas, zgodnie z art. 122 § 1 pkt 1 i 2 powoływanej ustawy, organ egzekucyjny doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32 oraz wydane przez siebie postanowienie o nałożeniu grzywny. Jeżeli odpis tytułu został już wcześniej doręczony, a więc egzekucja była wcześniej wszczęta, to organ egzekucyjny doręcza tylko postanowienie o nałożeniu grzywny.
Zdaniem Sądu, z powyższych przepisów wynika, że niedopuszczalne jest doręczenie postanowienia o nałożeniu grzywny bez równoczesnego lub uprzedniego doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego. Najpóźniej organ musi doręczyć stronie tytuł wykonawczy wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny. Postanowienie to jest decyzją organu egzekucyjnego o zastosowaniu środka egzekucyjnego i nie może być wydane, jeżeli organ egzekucyjny nie dysponuje tytułem wykonawczym, to znaczy, jeżeli tytuł nie został wystawiony, albo został wystawiony, ale nie przedstawiono go organowi egzekucyjnemu z wnioskiem o wszczęcie egzekucji.
Nie ma racji również skarżący, że nie został uprzedzony o obowiązku rozbiórki
i nie były podejmowane przez organ I instancji żadne czynności zmierzające do przekonania go do wykonania dobrowolnego nakazu rozbiórki.
Organ I instancji zgodnie z zasadami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pisemnie upomniał skarżącego o ciążącym na nim obowiązku i pouczył go o konsekwencjach jego niewykonania.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia dokonał trafnej oceny prawidłowości wydania postanowienia z dnia [...] r., wnikliwie i szczegółowo odnosząc się do argumentów skarżącego. Oceny te Sąd w pełni podziela.
Podsumowując, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy w sytuacji, gdy skarżący nie wykonał obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej, także po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny był upoważniony i zobowiązany do nałożenia na skarżącego grzywny w celu przymuszenia.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o oddaleniu skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło