II SA/Sz 552/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Dolecki Po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. D. od postanowienia z dnia 30 września 2011 r. referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Koszalinie nr LVII/66/2010 z dnia 7 września 2010 r. w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego Postanowieniem z dnia [...] r. odmówiono J. D. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca został zobowiązany do przedstawienia: - dowodów potwierdzających dochody skarżącego, oraz jego żony i córki z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie mieszkania z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wykazów lub wyciągów z wszystkich skarżącego, jego żony i córki rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kserokopii decyzji dotyczącej podatku od wszystkich nieruchomości skarżącego oraz członków jego rodziny za [...] r., - dowodów potwierdzających ewentualne zajęcie komornicze nieruchomości, - zaświadczenia z właściwej do spraw opieki społecznej jednostki organizacyjnej gminy dotyczącego liczby osób pozostających w gospodarstwie domowym oraz korzystania z pomocy społecznej w okresie ostatnich dwóch lat. J. D. nie przedstawił żadnego z tych dowodów natomiast w piśmie procesowym z dnia [...] r. oświadczył, że jego wnioski o udzielnie pomocy prawnej zostały uwzględnione w innych sprawach prowadzonych przed WSA oraz przed NSA. Wnioskodawca oświadczył nadto, że nie może dostarczyć dowodów potwierdzających dochody żony i córki, ponieważ osoby te są niezależne finansowo i nie prowadzą z nim wspólnego gospodarstwa domowego. Córka ma [...] lat. Z żoną zaś, która jest [...] pozostaje w rozdzielności majątkowej. Dlatego nie jest w stanie udokumentować kosztów utrzymania mieszkania ponieważ ich nie ponosi. Ponoszą je z własnych środków osoby, z którymi wspólnie zamieszkuje. Należy to odnieść również do wyciągów z rachunków bankowych żony i córki, których nie ma prawa i możliwości przedstawiać, natomiast własnego konta bankowego nie ma. Wnioskodawca dołączył do pisma kopię upomnienia w sprawie podatku rolnego za [...] r. oraz kserokopię postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] r. zwalniającego wnioskodawcę od opłaty od zażalenia w sprawie ze skargi na czynności komornika. W związku z tym, że wnioskodawca nie przedstawił żadnego ze wskazanych dowodów, jego wyjaśnienia uznano za nie wystarczające i z powołaniem się na art. 245 § 1 i 3 oraz 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) odmówiono przyznania prawa pomocy przyjmując, że zgodnie z art. 246 p.p.s.a., na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W sprzeciwie od postanowienia z dnia [...] r. J. D. wskazał, że dotychczas jego wnioski o przyznanie prawa pomocy były uwzględniane zarówno przed sądami administracyjnymi, jak i sądami powszechnymi. Poza tym stwierdził, że zamieszkuje z żoną i córką ale są to osoby samodzielne finansowo, które ponoszą koszty utrzymania mieszkania. Natomiast on tych kosztów nie może ponosić, bo nie ma żadnych dochodów. Wnioskodawca stwierdził nadto, że formalnie posiada nieruchomość o powierzchni [...] ha, ale jednocześnie stanowi to przeszkodę w dostarczeniu dokumentów z urzędu pracy, a także w korzystaniu ze środków pomocy społecznej. Sąd zważył, co następuje: Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 p.p.s.a.). W myśl art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. J. D. ubiegając się o przyznanie prawa pomocy złożył oświadczenie o którym mowa w art. 252 p.p.s.a., ale zostało ono uznane za niewystarczające i nakazano przedstawić wskazane dokumenty dotyczące stanu majątkowego. Oceniając ponownie treść złożonego oświadczenia, a także dodatkowych wyjaśnień należało uznać, że są podstawy do przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji życiowej, mieszka razem z żoną i córką ale nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania, ponieważ nie ma własnych dochodów. Jego nieruchomość o powierzchni [...] ha została zajęta w postępowaniu egzekucyjnym. Ze względu na posiadaną nieruchomość nie korzysta ze świadczeń pozostających w gestii urzędu pracy, jak również organów pomocy społecznej. Poza tym w innych postępowaniach zarówno przed sądami administracyjnymi, jak i powszechnymi przyjęto, że istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy. Wprawdzie okoliczność ta, sama w sobie, nie może stanowić argumentu uzasadniającego podobne rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie (postanowienie NSA z dnia 28 II 2008 r. I FZ 59/08, LEX nr 575346), ponieważ w każdej indywidualnej sprawie sąd rozpoznający sprawę samodzielnie rozstrzyga, czy istnieją podstawy do przyznania stronie prawa pomocy i o jej zakresie, ale wraz z treścią oświadczenia wnioskodawcy, które uznano za wiarygodne, daje podstawę do przyznania prawa pomocy. Dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.