II SA/Sz 575/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Renata Bukowiecka - Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. C. na działanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kamieniu Pomorskim w przedmiocie udzielenia informacji postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu kwotę 200 zł (słownie: dwustu złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. D. C. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. ze skargą na działanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. (dalej: "organ") w przedmiocie udzielenia informacji. W skardze z dnia 23 kwietnia 2025 r. oraz piśmie z dnia 11 kwietnia 2025r. stanowiącym jej uzupełnienie wyjaśnił, że prowadził korespondencję ze wskazanym organem, w której m.in. zwracał się o udzielenie pełnej informacji w zakresie dotyczącym badania kwalifikacyjnego jakiemu ma zostać poddana jego córka przed szczepieniem oraz wskazanie dokładnego sposobu, w jaki lekarz ma wykluczyć przeciwwskazania do szczepienia takie jak alergie i niedobory odporności, dodatkowo wnosił o informację kto poniesie odpowiedzialność za ewentualne NOP-y poszczepienne. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że w korespondencji prowadzonej z organem wielokrotnie zapewniał o chęci zaszczepienia córki – A. C., pod warunkiem wykluczenia wszystkich alergii na składniki szczepionek, czy też niedobory odporności. Na pytanie, w jaki sposób można wykluczyć alergie na składniki szczepionek oraz wykluczyć niedobory odporności organ odpowiedział, że istotne jest, aby rodzic poinformował o wszystkich alergiach, szczególnie na składniki szczepionek, co w ocenie skarżącego oznacza, że wykluczenie przeciwwskazań i niedoborów odporności organ przerzucił na rodzica. Zdaniem skarżącego, informacje jakie otrzymuje od organu są sprzeczne i niewiarygodne, wprowadzają go w błąd, uważa je nawet za próby manipulacji mające na celu nakłanianie do szczepień, bez wykluczenia przeciwwskazań, czyli alergii na składniki szczepionek, czy też niedoborów odporności. Skarżący podkreślił, że nie otrzymał żadnej informacji odnośnie jego zapytania: "kto poniesie odpowiedzialność za ewentualne NOP-y". Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności, w tym ustalenie czy skarga dotyczy przedmiotu objętego kontrolą sądu administracyjnego. Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Jak wynika z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1–9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a ustawy p.p.s.a.). Mając na względzie powyższe unormowanie, zauważyć należy, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Sytuacja taka wystąpiła w kontrolowanym przypadku, bowiem wniesiona skarga jest w istocie skargą powszechną na działanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. w sprawie udzielenia informacji odnoszących się do kwestii związanych z zaszczepieniem córki skarżącego, takich jak przeprowadzenie badania kwalifikacyjnego, czy odpowiedzialności za NOP-y. Skarżący kwestionuje działanie organu i uważa, że informacje przekazywane mu przez organ są sprzeczne, niewiarygodne, podkreśla, że organ nie udziela mu odpowiedzi na wszystkie jego pytania, jak w przypadku odpowiedzialności za NOP-y. Tego rodzaju skarga uregulowana jest przepisami działu VIII ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej "k.p.a."). Zgodnie z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Uregulowanie to należy rozpatrywać w kontekście art. 221 § 1 i 2 k.p.a., który określa krąg ich adresatów. Pozwala to na postawienie tezy, że przedmiot skargi został ujęty bardzo szeroko. Przedmiotem skargi może być zatem każda negatywna ocena działalności podmiotu powołanego do wykonywania zadań państwa lub innego podmiotu, któremu zlecono zadania z zakresu administracji publicznej oraz ich pracowników i funkcjonariuszy (por. postanowienie NSA z 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 717/12, opubl. w internetowej bazie – orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiotowa skarga nie inicjuje jednak postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych. Postępowanie w sprawie skarg i wniosków nie jest postępowaniem zmierzającym do wydania aktu lub podjęcia czynności, które podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Podlega ona rozpoznaniu przez właściwy organ, wskazany w art. 229 k.p.a., a o sposobie jej rozpoznania zawiadamia się stronę skarżącą stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. Postępowanie prowadzone w następstwie wniesienia ww. skargi jest jednoinstancyjne i nie ma w nim miejsca na środki zaskarżenia, ma na celu wyłącznie ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga ta jest więc odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a., gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. Podsumowując skargę wniesioną na wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, należy uznać za niedopuszczalną z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie Sąd skargę odrzucił, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie wpisu sądowego od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.