II SA/Sz 590/08

PostanowienieWSA w Szczecinie2008-12-10

Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Marzena Iwankiewicz, Iwona Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga dotycząca zwrotu nienależnie pobranych opłat (za kartę pojazdu, badania techniczne, opłatę recyklingową) podlega kognicji sądu administracyjnego, czy też sądu powszechnego?
Ratio decidendi
Skarga dotycząca zwrotu nienależnie pobranych opłat, w tym opłaty za kartę pojazdu, stanowi roszczenie cywilnoprawne, którego właściwym do rozpoznania jest sąd powszechny. Sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania o zwrocie takich świadczeń, nawet jeśli ich pobranie nastąpiło z naruszeniem prawa wspólnotowego.
Stan faktyczny
Skarżąca M. B. wniosła skargę na pismo Starosty B. domagając się zwrotu opłat za kartę pojazdu, dodatkowe badania techniczne oraz opłatę recyklingową, twierdząc, że zostały one pobrane z naruszeniem prawa wspólnotowego i stanowią bezpodstawne wzbogacenie Starostwa. Wcześniejsza skarga skarżącej na czynność Starosty w tym samym przedmiocie została odrzucona z powodu niewyczerpania trybu określonego w art. 52 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Protokolant Tomasz Korpal po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi M. B. na pismo Starosty z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu i innych opłat postanawia: odrzucić skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. postanowieniem z dnia 12 czerwca w sprawie sygn. II SA/Sz 419/08 odrzucił skargę M. B. na czynność Starosty B. w przedmiocie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, wskazując w uzasadnieniu, że skarżąca przed wniesieniem skargi do Sądu nie wyczerpała trybu określonego w art. 52 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a. M. B. po wyczerpaniu tego trybu ponownie wniosła skargę na pismo Starosty B. z dnia [ ...] r. stwierdzające brak podstaw do zwrotu żądanej kwoty [...] zł ( [...] zł za kartę pojazdu, [...] zł za dodatkowe badania techniczne i [...] zł za opłatę recyklingową). Skarżąca wniosła o zasądzenie zwrotu wymienionej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami, zasądzenie kosztów postępowania, wydanie wyroku zaocznego w przypadku niestawiennictwa pozwanego i skarżącego oraz o nadanie wyrokowi natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu skargi M. B. podniosła że: - pobranie opłaty za kartę pojazdu w kwocie [...] zł narusza przepisy prawa wspólnotowego art. 25, art.28 i art. 90 TWE, - pobranie opłaty w kwocie [...] zł. za dodatkowe badania techniczne sprowadzonego pojazdu zakupionego w Unii Europejskiej jest niezgodne z art. 28, art. 30 i 90 TWE, - pobranie opłaty recyklingowej w kwocie [...] zł. narusza art. 28 i 90 TWE. M. B. przytaczając treść wielu wyroków Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości podniosła, że Starostwo Powiatowe w dniu rejestracji pojazdu stosowało przepisy krajowe z naruszeniem przepisów prawa wspólnotowego. Skarżąca stwierdziła, że Starostwo Powiatowe bezpośrednio pobrało opłatę za kartę pojazdu niezgodnie z przepisami prawa wspólnotowego, które od dnia 1 maja 2004 r. jest nadrzędne nad przepisami prawa krajowego. "Całe to świadczenie które było nienależne weszło do majątku Powiatu ( Starostwa Powiatowego), w wyniku czego nastąpiło bezpodstawne wzbogacenie się Powiatu (Starostwa Powiatowego) kosztem jej majątku". Odnośnie pozostałych opłat (za przeprowadzenie dodatkowych badań technicznych oraz opłaty recyklingowej) skarżąca podniosła, że "pomimo, iż Starostwo Powiatowe nie pobrało tych opłat to bezpośrednio przyczyniło się do tego aby dostarczyła wymienione zaświadczenia niezbędne do rejestracji pojazdu. Brak zaświadczeń spowodowałoby odmowę zarejestrowania pojazdu. Zdaniem skarżącej opłaty pobrane z naruszeniem art. 90 TWE podlegają zwrotowi na podstawie przepisów prawa wspólnotowego w trybie określonym w prawie krajowym co oznacza konieczność stosowania przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Starosta B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc, że do pobrania opłaty za kartę pojazdu był zobowiązany na podstawie art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym i rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 28 marca 2006 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu. Z dokumentów przedłożonych do rejestracji pojazdu wynika, że M. B. uiściła w dniu [...] r. opłatę recyklingową wysokości [...] zł. na rachunek Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska, a dniu [...] r. wykonała pierwsze badanie techniczne pojazdu w Podstawowej Stacji Kontroli Pojazdów w O. i tam dokonała wpłaty. Ustawodawca w art. 72 ust.1 ustawy Prawo o ruchu drogowym określił jakie dokumenty należy przedłożyć w przypadku zgłoszenia do pierwszej rejestracji pojazdu sprowadzonego z zagranicy. W świetle powyższych uregulowań prawnych brak jest podstaw do zwrotu skarżącej kwoty 744 zł, gdyż nie doszło do naruszenia przez organ przepisów prawa i organ działał zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Starosta zobowiązany był do pobrania jedynie kwoty [...] zł za kartę pojazdu natomiast odnośnie badania technicznego i opłaty recyklingowej Starosta żąda jedynie przedłożenia stosownych zaświadczeń i nie pobiera w swoim imieniu z tego tytułu żadnych opłat. Działanie Starosty polegające na pobraniu stosownej opłaty jak też żądaniu niezbędnych dokumentów w oparciu o treść obowiązujących w dacie rejestracji przepisów prawnych nie może być traktowane jako działanie bezprawne skutkujące jakąkolwiek odpowiedzialnością Starosty. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi Sąd obowiązany jest rozważyć kwestię dopuszczalności skargi. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła do Sądu skargę w której domaga się zasądzenia od Starosty B. kwoty [...] zł. tytułem zwrotu opłaty za kartę pojazdu, opłaty za badania techniczne oraz opłaty "recyklingowej". Z treści uzasadnienia skargi wynika, że skarżąca domaga się zasądzenia tych kwot jako nienależnie pobranych z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. Skarżąca dokonując rejestracji pojazdu uiściła kwotę [...] zł na rzecz Starosty B. z tytułu opłaty za wydanie karty pojazdu. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. OPS 3/07 stwierdził, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art.3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a.. W postępowaniu przed sądem administracyjnym strona skarżąca może jedynie domagać się stwierdzenia istnienia lub nieistnienia takiego obowiązku. Zgodnie z art. 146 § 1 i 2 ustawy P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności. W sprawach tych sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisu prawa. W skardze do Sądu M. B. zawarła żądanie zasądzenia od Starosty B. opłaty za kartę pojazdu twierdząc, że opłata stanowi świadczenie nienależne. Tak sformułowana treść skargi i okoliczności faktyczne powołane w jej uzasadnieniu świadczą o tym, że podstawą żądania jest roszczenie cywilnoprawne do rozpoznania którego właściwy jest sąd powszechny. Sąd rozpoznający sprawę podziela stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 maja 2007r., sygn. akt III CZP 35/07, że o dopuszczalności drogi sądowej przed sądem powszechnym decyduje przede wszystkim podstawa prawna wskazana przez stronę, a nie to czy określone roszczenie rzeczywiście istnieje. Powyższe rozważania dotyczą również żądania zasądzenia pozostałych kwot tj. kwoty [...] zł za dodatkowe badania techniczne oraz kwoty [...] zł opłaty "recyklingowej", które jednak w odróżnieniu od opłaty za kartę pojazdu, nie są pobierane przez Starostę. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę uznając, że została wniesiona w sprawie podlegającej kognicji sądu powszechnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło