II SA/Sz 590/14

Dnia 25 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. na działalność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata H. S. pismem z dnia [...] r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na działalność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie dotyczącej obiektów budowlanych (tj. [...] i [...] silosów), wybudowanych na działce nr [...] (przed jej podziałem) w [...] . W uzasadnieniu wskazał, że WSA wyrokiem z dnia 3 października 2007 r. nakazał M. i Z. P. przeprowadzenie procedury legalizacyjnej obiektów budowlanych wybudowanych bez ważnego pozwolenia na budowę na ww. działce stanowiącej współwłasność skarżącego oraz M. i Z P. oraz działce stanowiącej własność Gminy. Powyższy obowiązek znajduje potwierdzenie w obowiązujących przepisach prawa. Skarżący poinformował, że Wójt Gminy odsprzedał swoje udziały gruntu M. i Z. P., zaś obecnie toczy się postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy jego działką, a działkami przyległymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że nie prowadzi żadnych postępowań w sprawach dotyczących obiektów wskazanych przez skarżącego, natomiast wielokrotnie odpowiadał na skargi H. S. dotyczące działań organu powiatowego, jak i udzielał wyjaśnień Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w związku z takimi skargami na działalność ZWINB. Z uwagi na brak sprecyzowania przedmiotu skargi, Sąd wezwał skarżącego pismem z dnia [..] r., do jednoznacznego wskazania: - czy pismo z dnia 9 czerwca 2014 r. zatytułowane jako skarga na działalność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowi skargę na decyzję, postanowienie czy inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a., jeśli tak to należy podać numer i datę zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności i określić naruszenie prawa bądź interesu prawnego, - czy też pismo to jest skargą na bezczynność tego organu, wówczas należy podać w jakiej konkretnie sprawie domaga się od organu wydania decyzji, postanowienia bądź podjęcia przewidzianej prawem czynności lub aktu, - czy też jest skargą na działanie ww. organu wniesioną w trybie art. 227 K.p.a. w terminie 7 dni, od daty otrzymania wezwania, pod rygorem przyjęcia, że pismo to jest skargą na działanie ww. organu wniesioną w trybie art. 227 K.p.a. Jednocześnie Sąd poinformował skarżącego o treści art. 3 § 1 oraz § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak i pouczył, że postępowanie w sprawie skargi wniesionej w trybie art. 277 K.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Pismo zobowiązujące do określenia przedmiotu skargi doręczono skarżącemu w dniu 4 lipca 2014 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (k. 14). Do dnia dzisiejszego skarżący nie udzielił na nie odpowiedzi, natomiast pismem z dnia 7 lipca 2014 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie nasuwa żadnych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi (por. Bogusław Dauter "Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego", LexisNexis Warszawa 2008 r., s. 472 i 473). Oczywista bezzasadność polega zatem na tym, że bez konieczności dokładniejszego badania, czy też oceny merytorycznej niewątpliwym jest, że skarga podlega odrzuceniu. Przy czym przepis z art. 247 P.p.s.a. znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia na postawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt I OZ 1110/11, opubl. Lex nr 1120723, postanowienie NSA z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt I OZ 663/10, opubl. w Lex nr 741910). W niniejszej sprawie skarga jest oczywiście bezzasadna, z tego powodu, że nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Nadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych (§ 3). Z kolei, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ww. ustawy, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Skarga w niniejszej sprawie została złożona na działanie Zachodniopomorskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Jednakże, jak wynika z akt sprawy skarżący, pomimo wezwania Sądu, nie sprecyzował jej przedmiotu, zatem zgodnie z rygorem wskazanym w zobowiązaniu, należy przyjąć, że skarga na działalność ww. organu wniesiona została w trybie art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej K.p.a. Stosownie do tego przepisu, przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy lub ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie sprawy. Materia objęta tym przepisem dotyczy skargi powszechnej, która uruchamia samodzielne, jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, kończące się zawiadomieniem skarżącego o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi. W myśl art. 228 K.p.a. skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia. Natomiast właściwość tych organów określa art. 229 oraz 230 K.p.a. Z powyższych przepisów wynika wyraźnie, że postępowanie skargowe prowadzone jest wyłącznie przez organy administracji publicznej, tak więc do organu właściwego, a nie sądu administracyjnego, należy kierować pisma zawierające spostrzeżenia o nieprawidłowościach popełnionych przez organy, czy jego pracowników. Sąd administracyjny nie jest zatem właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych. Skarga na działalność organu administracji publicznej wniesiona w trybie art. 227 K.p.a. nie stanowi bowiem żadnego z aktów, czy czynności wymienionych w cytowanym powyżej art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nadto brak jest przepisu szczególnego, który przewidywałby kontrolę sądową działania administracji publicznej w trybie skargowym. Wobec powyższego, skarga H. S. na działanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jako stanowiąca skargę powszechną, nie podlega kognicji sądu administracyjnego, co przesądza, że w sprawie wystąpiła przesłanka z art. 247 P.p.s.a. uniemożliwiająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez skarżącego zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak na wstępie.