II SA/Sz 602/06
WyrokWSA w Szczecinie2006-10-11
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak - Siuda, Katarzyna Grzegorczyk - Meder, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania świadczenia przedemerytalnego pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, nie uwzględniając okresu zatrudnienia udokumentowanego zaświadczeniem, a jedynie opierając się na piśmie Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, które nie potwierdzało zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania (art. 7 i 77 k.p.a.), nie wykazując należytej staranności w ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Organy nie ustosunkowały się do zaświadczenia o ilości przepracowanych dni w PGR i nie wyjaśniły, na jakich dokumentach oparły ustalenia dotyczące okresu zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Brak wyczerpującego postępowania dowodowego mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania K. P. prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego Państwowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, uznając, że skarżąca nie spełniła warunku co najmniej dziesięcioletniego okresu zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w PGR, opierając się na piśmie Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. Skarżąca zarzuciła organom nieuwzględnienie lat pracy w PGR, pomimo posiadania zaświadczenia z wyliczeniem przepracowanych dni.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak - Siuda /spr./ Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant K. Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2006r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Wojewody z dnia [...], nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] nr [...].
Decyzją Nr [...] z dnia [...], na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 2 , art. 150 b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.) w związku z art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56, ze zm.), Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania K. P. prawa do świadczenia przedemerytalnego przysługującego pracownikom byłego Państwowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej.
W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że K. P. w okresie pomiędzy [...]. a [...]. nie spełniała, warunkującej przyznanie świadczenia przedemerytalnego, przesłanki co najmniej dziesięcioletniego okresu zatrudnienia w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej. Organ II instancji zaznaczył jednocześnie, że z treści znajdującego się w aktach sprawy pisma Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa wynika, że okres zatrudnienia K. P. w Przedsiębiorstwie Gospodarki Rolnej
w latach od [...] do [...]. nie może zostać uznany w rozumieniu ustawy
o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, za okres zaliczany na poczet jej uprawnień do świadczenia przedemerytalnego, gdyż pismo to nie potwierdza jej zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, co stanowi jeden z warunków ubiegania się o to świadczenie.
Na powyższą decyzję K. P. złożyła w dniu [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W skardze zarzuciła, że organy odmawiając jej przyznania świadczenia przedemerytalnego, nie uwzględniły lat pracy w okresie od [...] do [...] w PGR , pomijając treść zaświadczenia zawierającego wyliczenie przepracowanych dni.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji z [...] i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu, zakreślonych w art. 134 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm., dalej zwanej P.p.s.a.), doprowadziła do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa.
Jako materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, wskazano w niej art. art. 150 b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia
i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze zm., dalej zwanej u.p.z.)
w związku z art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r.
o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56, ze zm., dalej zwanej z.p.b.). Organ odwoławczy podtrzymując decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego uznał, że skarżąca nie spełniała przesłanki co najmniej dziesięcioletniego okresu zatrudnienia w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej, warunkującej w myśl powołanych przepisów przyznanie świadczenia przedemerytalnego.
Powyższe rozstrzygnięcie organu należy uznać za niezgodne z prawem.
Art. 150 b ust 1 i 2 u.p.z. stanowi, że pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia [...] do dnia [...] spełniał warunki określone w art. 37k
ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu,
w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002 r., z wyłączeniem jednakże wyrazów "w dniu 7 listopada 2001 r.", przy czym prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków do jego nabycia określonych w powołanej ustawie, w brzmieniu obowiązującym w dniu
1 stycznia 2002 r., nie wcześniej jednak niż od dnia 1 stycznia 2002 r.
Zgodnie z treścią art. 37 k ust. 9 z.p.b. w związku z art. 150 b ust. 1 u.p.z. pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia
31 lipca 2004 r. posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki:
1) osiągnął wiek - co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna,
2) posiadał okres uprawniający do emerytury - wynoszący co najmniej
20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn,
3) był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat,
4) zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym.
Art. 150 b ust. 3 u.p.z., do postępowania w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego pracowników byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów art. 150 a ust. 5 - 9 niniejszej ustawy. W świetle tych regulacji, osoba zainteresowana, wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego obowiązana była złożyć do [...], do właściwego dla jej miejsca zamieszkania powiatowego urzędu pracy. Organem właściwym do rozpatrzenia w powyższym zakresie wniosku, wydania decyzji w przedmiocie świadczenia oraz wypłaty z Funduszu Pracy świadczenia przedemerytalnego za okres do dnia [...] jest starosta. Po rozpatrzeniu wniosku i wypłaceniu świadczenia przedemerytalnego, za okres do dnia 31 lipca 2004 r. starosta obowiązany jest przekazać dokumentację osoby uprawnionej do pobierania świadczenia przedemerytalnego, do właściwego ze względu na miejsce zamieszkania tej osoby organu rentowego, a świadczenie takie staje się świadczeniem przedemerytalnym w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252).
Z treści art. 6 c ust. 2 z.p.b. wynika z kolei, że w postępowaniu administracyjnym w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji
w zakresie zatrudnienia i przeciwdziałania bezrobociu organem wyższego stopnia w jest wojewoda.
W niniejszej sprawie właściwe organy obu instancji w uzasadnieniu podjętych rozstrzygnięć odniosły się wyłącznie do jednego z przewidzianych w art.
37 k ust. 9 z.p.b. kryteriów, tj. konieczności posiadania dziesięcioletniego okresu zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym gospodarstwie rolnym. Wojewoda, podobnie jak organ I instancji, wskazał
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w związku z treścią znajdującego się
w aktach sprawy pisma z dnia [...] Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa , okres zatrudnienia K. P. w Przedsiębiorstwie Gospodarki Rolnej w latach od [...] do [...]r. nie może zostać uznany za okres zaliczany na poczet jej uprawnień do świadczenia przedemerytalnego, ponieważ pismo to nie potwierdza jej zatrudnienia w tymże gospodarstwie w pełnym wymiarze czasu pracy.
Poczynione w toku postępowania ustalenia faktyczne, budzą jednak zdaniem Sądu uzasadnione wątpliwości. Mianowicie w toku postępowania dotyczącego przyznania świadczenia przedemerytalnego pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, właściwy organ, w związku z obowiązkiem stosowania przewidzianej w ustawie o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu procedury, wynikającej z zawartego w art. 150 a i art. 150 b u.p.z. do niej odesłania, przepisów
o postępowaniu dowodowym uregulowanych w k.p.a., jak również wobec braku odmiennych uregulowań w przepisach szczególnych, zobligowany jest w myśl art. 7
i 77 k.p.a. do podjęcia wszelkich czynności zmierzających do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Istnienie zatem uzasadnionych wątpliwości co do okoliczności wynikających ze stanowiącego w sprawie środek dowodowy dokumentu, organ powinien starać się wyjaśnić za pomocą innych przeprowadzanych z urzędu dowodów lub wskazanych przez stronę środków dowodowych. Organ nie ma natomiast w toku postępowań tego rodzaju prawa do przerzucania na stronę obowiązku wykazania lub potwierdzenia okoliczności spełnienia przesłanek do przyznania świadczenia, a tym bardziej okoliczności wynikających z przedłożonych przez stronę dokumentów urzędowych.
Organy obu instancji nie ustosunkowały się do zaświadczenia Gospodarstwa Rolnego Skarbu Państwa z dnia [...], zawierającego informację o ilości przepracowanych dni w PGR , z którego wynika, że skarżąca, jako pracownik dochodzący, pracowała w okresie od [..] do [...].
Organ I instancji uznając, że skarżąca udokumentowała jedynie [...] lat
i [..] miesięcy zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej nie wskazał, w oparciu o jakie dokumenty dokonał powyższych ustaleń. Nie wskazał dokładnie, jakie okresy zatrudnienia zostały zaliczone do [..] lat i [..] miesięcy czasu pracy w PGR.
Reasumując, stwierdzić należy, że organy nie uczyniły zadość obowiązkowi należytego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, czym naruszyły dyspozycje art. 7 i 77 k.p.a. W ocenie Sądu, naruszenie powołanych przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji powinien wnikliwie przeprowadzić postępowanie dowodowe, mające na celu ustalenie, czy K. P. spełniała wszystkie, określone w dyspozycji art. 37 k ust. 9 z.p.b. przesłanki przyznania świadczenia przedemerytalnego byłemu pracownikowi przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, w tym zwłaszcza okres rzeczywistego zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w tego rodzaju przedsiębiorstwie.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło