II SA/Sz 640/11

WyrokWSA w Szczecinie2011-10-12

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy szkolenie dla kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, ukończone po przekroczeniu 24 punktów karnych, może skutkować odjęciem 6 punktów z ewidencji, a tym samym uniemożliwić skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że szkolenie dla kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, ukończone po przekroczeniu 24 punktów karnych, nie skutkuje odjęciem 6 punktów z ewidencji. Przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. jest zgodny z ustawą Prawo o ruchu drogowym i nie jest sprzeczny z art. 130 ust. 3 tej ustawy. Zmniejszenie liczby punktów możliwe jest tylko do momentu przekroczenia limitu 24 punktów.
Stan faktyczny
Starosta, na wniosek Komendanta Policji, skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji z powodu przekroczenia 24 punktów karnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący argumentował, że ukończył szkolenie dla kierowców, co powinno skutkować odjęciem 6 punktów, a tym samym nie przekroczył limitu 24 punktów. Organy administracji i sąd uznały, że szkolenie odbyło się po przekroczeniu limitu punktów, a przepis rozporządzenia wyklucza odjęcie punktów w takiej sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2011 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji - egzamin teoretyczny i praktyczny, w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Skierowanie wydane zostało na podstawie wniosku Komendanta Policji z dnia [...] r. Od decyzji tej, S. J. wniósł odwołanie, powołując się w szczególności na okoliczność, że Policja nie odjęła 6 punktów, na podstawie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nakazującego odjęcie 6 punktów z prowadzonej ewidencji w razie przejścia przez kierowcę szkolenia. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. znak [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia SKO wskazało, iż z materiału dowodowego wynika, że działający z upoważnienia Komendanta Policji zastępca Naczelnika Wydziału [...] KP wystąpił w dniu [...] r. do organu I instancji z wnioskiem o skierowanie S. J. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem w ramach posiadanych przez niego uprawnień, ponieważ w okresie od [...] do [...] r. otrzymał on łącznie [...] punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego Jak podano we wniosku, wyżej wymieniony wielokrotnie naruszył przepisy, a mianowicie: 1. [...], [...]. Naruszenie przepisów określających warunki oraz zakazy zatrzymania lub postoju; Punkty: [...] 2. [...], [...]. Przekroczenie prędkości od [...] do [...] km/h; Punkty: [...] 3. [...], [...], ul. [...] i ul. [...]. Niezastosowanie się do sygnałów świetlnych; Punkty: [...] 4. [...], [...]. Przekroczenie prędkości od [...] do [...] km/h; Punkty: [...] 5. [...], [...], ul. [...]. Spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego - kolizja drogowa; Punkty: [...] 6. [...], [...]. Przekroczenie prędkości od [...] do [...] km/h; Punkty: [...]. Pismem z [...] r. organ I instancji zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień - poddanie się egzaminowi teoretycznemu i praktycznemu. W dniu [...] r. wystawione zostało skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. "b" prawa o ruchu drogowym, tj. w uwzględnieniu wniosku Komendanta Policji, w którym wyspecyfikowano naruszenia przepisów ruchu drogowego oraz podano przypisane tym wykroczeniom punkty. W toku postępowania, Starosta, z uwagi na podnoszony przez S. J. zarzut, iż postępowanie odwoławcze dotyczące wykroczenia drogowego z dnia [...] r. było przedmiotem postępowania sądowego w Sądzie Okręgowym w [...] oraz Sądu Apelacyjnego w [...], złożył wniosek do Komendanta Policji o potwierdzenie uzyskanych punktów przez ww. kierowcę. Komendant Policji stwierdził, że złożony przez niego wniosek z dnia [...] r. jest nadal aktualny i obowiązujący. W dniu [...] r. S. J. przedłożył zaświadczenie o ukończonym kursie dla kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, który odbył w dniu [...] r. Okoliczność ta była przyczyną uchylenia przez organ decyzji z [...] r. kierującej skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Pismem z [...] r., organ zwrócił się do Komendy Policji o podanie i potwierdzenie ostatecznej liczby punktów uzyskanych przez S. J. Po uzyskaniu odpowiedzi, że ostateczna ilość punktów uzyskanych przez skarżącego nie uległa zmianie i wynosi nadal [...], organ ponownie w dniu [...] r. wydał decyzję kierującą S. J. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Zdaniem Kolegium decyzja o skierowaniu skarżącego na poddanie się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do prowadzenia pojazdów wydana została prawidłowo. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Zdaniem Kolegium, organ I instancji słusznie nie uwzględnił złożonego przez stronę do akt zaświadczenia wystawionego w dniu [...] r. przez Dyrektora Ośrodka Ruchu Drogowego, z którego wynika, że S. J. odbył w dniu [...] r. szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym. Zgodnie bowiem z § 8 ust.6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. - w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo, przekroczyła 24. Przywołane rozporządzenie obowiązywało w dniu [...] r., tj. w dniu wydania decyzji przez organ I instancji. Z akt sprawy w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że suma punktów, jakie S. J. otrzymał za wykroczenia drogowe w dniu [...] r. wynosiła [...], natomiast szkolenie, o którym mowa w rzeczonym zaświadczeniu, odbył w dniu [...] r. Skarżący poddał się zatem szkoleniu już po dacie, w której suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła liczbę 24, a ponadto skarżący odbył szkolenie już po wszczęciu postępowania w przedmiocie skierowania na egzamin sprawdzający, co nastąpiło [...] r. Powyższe ustalenia dowodzą, że przesłanka skutkująca odjęciem punktów uzyskanych za naruszenie przepisów drogowych nie została przez S. J. spełniona. Zasadnie zatem organ I instancji, uznał że odbyte szkolenie nie powoduje zmniejszenia liczby punktów i regulację zawartej w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że organ nie ma przy orzekaniu na jego podstawie możliwości wyboru swojego rozstrzygnięcia, lecz jest zobowiązany do wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w przypadku wystąpienia przestanek określonych tym przepisem, a taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Powyższą decyzję S. J. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jej uchylenia, a także uchylenia decyzji organu I instancji i stwierdzenia, że decyzje te nie podlegają wykonaniu. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu nie rozważenie w sposób zupełny i wszechstronny materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz nie ustosunkowanie się do treści wszystkich zarzutów przedstawionych w odwołaniu od decyzji organu I-ej instancji, co doprowadziło do zastosowania w niniejszej sprawie niezgodnego z prawem przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. W szczególności skarżący w odwołaniu podnosił, że decyzja organu I-ej Instancji na dzień jej wydania nie jest zgodna ze stanem faktycznym i prawnym oraz została wydana z rażącym naruszeniem obowiązku wszechstronnego i zupełnego rozpatrzenia przez organy administracji całości materiału dowodowego występującego w sprawie wskazując, że Komendant Policji złożył wniosek w dniu [...] r., natomiast Starosta pismem z dnia [...]r. zwrócił się do Komendanta Policji o potwierdzenie ilości punktów karnych przypisywanych skarżącemu, podając ku temu w tym piśmie konkretne powody. Komendant Policji ustosunkował się do żądania organu I-ej instancji dopiero w miesiącu [...] roku. Tym samym zaskarżona decyzja została wydana po upływie roku od dnia ostatniego zarejestrowanego wykroczenia popełnionego przez skarżącego, co ma istotne znaczenie z uwagi na obowiązujące terminy postępowania administracyjnego oraz brak postanowienia o zawieszeniu postępowania. Zaskarżona decyzja została zatem wydana z rażącym pogwałceniem przepisów art. 35 § 3 kpa. Organ l-instancji wydał skierowanie na badania kontrolne, w dniu [...]r. (doręczone w dniu [...] r.), także po upływie obowiązujących terminów. Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie, któremu organ nie nadał biegu. Skarżącego poinformowano, że przyczyną było to, że stanowisko skarżącego, zgłoszone organowi I-ej Instancji zostało w całości uwzględnione. Organ I instancji składa sprzeczne wyjaśnienia. W treści odwołania skarżący wniósł o wydanie bezprawnie przetrzymywanego dokumentu prawa jazdy, a organ ten ani tego dokumentu nie wydał, ani nie odniósł się do żądania w inny sposób. Organ I-ej Instancji, zamiast uwzględnić słuszny interes strony, wykonał czynności szkodzące interesom strony. W dniu [...] r. funkcjonariusz Policji zatrzymał skarżącemu dokument prawa jazdy, wystawiając pokwitowanie, w którym powołał się nie na opisane na odwrocie podstawy prawne, lecz na "złożenie przez Komendanta [...] Policji wniosku o sprawdzenie kwalifikacji", co jest samo w sobie rażącym naruszeniem prawa w zakresie podstaw prawnych i faktycznych zatrzymywania przez Policje uprawnień do kierowania pojazdami. Z tej przyczyny skarżący wniósł skargę, na którą odpowiedziano mu, że funkcjonariusz Policji postąpił zgodnie z przepisami, albowiem złożenie wniosku jest tożsame z przekroczeniem limitu punktów. Taka argumentacja nie jest zgodna z kardynalną zasadą działania wszystkich organów zgonie z przepisami prawa i na ich podstawie: powód zatrzymania nie jest zgodny z przepisami uprawniającymi do takiej czynności ani nie wytrzymuje krytyki, z uwagi na fakt, że policjant, zatrzymując skarżącemu prawo jazdy, nie sprawdził liczby punktów, tylko powołał się na okoliczność sporządzenia przez Komendanta wniosku (podlegającego sprawdzeniu przez starostę jako organ wyłącznie uprawniony do wydawania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy czy skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji). Z tych przyczyn skarżący zwrócił się do organu I-ej instancji o wydanie przekazanego mu przez Policję prawa jazdy, jednakże żadnej odpowiedzi od Starosty nie uzyskał. W dniu [...] r. skarżącemu doręczono postanowienie o wszczęciu postępowania w przedmiocie zatrzymania dokumentu prawa jazdy z powodu przekroczenia liczby 24 punktów. Wszczęcie postępowania postanowieniem z dnia [...] r. potwierdza zarzuty stawiane organowi I-ej Instancji, tak co do zaniechań i działania na szkodę strony, jak i nielegalności przetrzymywania dokumentu prawa jazdy. Niezgodne z prawem postępowanie organu I-ej Instancji zbiegło się i wprost jest powiązane z niezgodnym z prawem postępowaniem Policji obowiązanej do prowadzenia w sposób zgodny z przepisami prawa ewidencji punktów karnych przypisywanych kierowcom. Policja nie odjęła bowiem 6 punktów z przypisywanych skarżącemu za popełnione wykroczenia, co niewątpliwie na dzień wydania decyzji w dniu [...] r. ma decydujące znaczenie dla oceny wniosku Komendanta Policji, z uwagi na jednoznaczne brzmienie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nakazującego odjęcie 6 punktów z prowadzonej ewidencji z tytułu przejścia przez kierowcę szkolenia, niezależnie czy przed czy po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych, albowiem ustawa ta nie zawiera takiego ograniczenia w żadnym miejscu. Mimo zgłoszonego stosownego żądania przez skarżącego Komendant Policji nie dokonał zmiany wpisów w ewidencji punktów karnych twierdząc, że wprawdzie sadownictwo administracyjne uchyla decyzje o skierowaniu z powodu niezgodnego z prawem nie odejmowania kierowcom 6 punktów karnych z uwagi na odbyte szkolenie, jednakże takie wyroki obowiązują w indywidualnych sprawach, natomiast Policja stosuje się do przepisów obowiązującego w tym zakresie rozporządzenia czyli mimo wiedzy o jego niezgodności z prawem. Zdaniem skarżącego żaden przepis prawa nie zwalnia Komendanta Policji od myślenia koniecznego w sytuacji, gdy przepis rangi wyższej od rozporządzenia, tj. art. 130 ust 3 Ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi wprost, że ukończenie przez kierowcę kursu powoduje odjęcie mu z ewidencji 6 punktów karnych z tego tytułu - bez względu na to, czy szkolenie miało miejsce przed czy po przekroczeniu limitu . Takie stanowisko wynika z orzeczeń sądownictwa administracyjnego wydającego rozstrzygnięcia w tym zakresie. Wyrok NSA z dnia [...]r. sygn. akt [...]. NSA jednoznacznie taki obowiązek Policji potwierdził wskazując w uzasadnieniu m. inn., że : - stosownie do treści art. 130 ust. 4 p.r.d. "Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości, mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, określi w drodze rozporządzenia: 1) sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2) warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1 oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 3) program szkolenia i jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3; 4) liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; 5) podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1". Wydany na tej podstawie przepis § 8 ust. 6 cyt. rozporządzenia stanowi, iż odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Natomiast w świetle art. 130 ust. 3 ustawy Prd kierowca wpisany do ewidencji o której mowa w ust. 1 może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zestawienie tych dwóch norm prawnych (ustawowej i podustawowej) dotyczących możliwości zmniejszenia przez kierowcę liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego przez odbycie szkolenia wskazuje, że norma zawarta w § 8 ust. 6 cyt, rozporządzenia poszerza zakres wyłączenia określony w art. 130 ust. 3 zd. drugie w/w ustawy. Ponadto wskazać należy, iż zawarte w art. 130 ust. 4 pkt 4 ustawy upoważnienie obejmuje wyłącznie liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia. Dlatego powołany § 8 ust. 6 cyt. rozporządzenia nie mieści się w granicach upoważnienia ustawowego, zatem wydany został z przekroczeniem delegacji ustawowej i pozostaje w sprzeczności z przepisem art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym (wyrok WSA z dnia [...] r. sygn. akt [...] , czy wcześniejszy z dnia [...]r. sygn. akt [...]). Kierując przedstawionym wyżej stanowiskiem NSA skarżący dodatkowo wskazuje, że odbycie przez niego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym miało miejsce w dniu [...] r., co uzasadniało odliczenie mu 6 punktów, a wówczas w chwili orzekania przez organ I-ej instancji nie powinien był wydać zaskarżonej decyzji, skoro liczba punktów nie przekracza ustawowego limitu 24 punktów, co skutkowało brakiem podstawy do zastosowania w tej sprawie czy to art. 114 czy to art. 138 ust. 1 w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g/ prawa o ruchu drogowym. Podstawę prawną decyzji administracyjnej mogą stanowić tylko przepisy ustaw oraz rozporządzeń i zarządzeń wydanych na podstawie upoważnień zawartych w ustawach i mieszczących się pod względem treści w granicach wykonania ustaw. Nadto skarżący podnosi, że organ ewidencyjny (Policja) ma prawo na skutek inicjatywy własnej usunąć stosowną liczbę punktów w razie stwierdzenia, że jest to uzasadnione niezgodnością z prawem istniejącego wpisu, co w niniejszej sprawie przekłada się na potwierdzoną licznymi orzeczeniami sądownictwa administracyjnego wiedzę Policji co do niekonstytucyjności § 8 pkt 6 rozporządzenia. Skoro zatem organ I-ej Instancji posiada taką wiedzę , to tym bardziej organ ten w zaistniałej sytuacji mógł i powinien był zwrócić się własnym staraniem do Policji o zmianę wpisu liczby punktów przypisywanych skarżącemu w ewidencji, a nie podejmować działania i zaniechania na szkodę skarżącego. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z powyższym wyeliminowaniu z obrotu prawnego podlegał będzie taki akt wydany przez organ administracji publicznej, który – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 p.p.s.a. narusza przepis prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przepis postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też poprzez naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania, jak również gdy obarczony jest wadą nieważności. Wstępnie też zauważyć należy, iż przedmiotem skargi jest wskazana w niej decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy wydaną na podstawie art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy z 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (dalej: Prd) decyzję Starosty, w przedmiocie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem. W związku z powyższym bezprzedmiotowe są podnoszone w skardze zarzuty odnoszące się do kwestii zatrzymania prawa jazdy skarżącego. Jest to odrębna sprawa, podlegająca odrębnemu rozstrzygnięciu. Dokonana wg wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do uwzględnienia skargi. Zasadniczy spór w przedmiotowej sprawie dotyczy tego, czy zaistniała prawna przesłanka do wydania zaskarżonej decyzji, kierującej skarżącego na kontrolne zbadanie kwalifikacji do kierowania pojazdem, czyli - w tym przypadku – przekroczenie przez skarżącego ilości 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Prd. W szczególności spór dotyczy tego czy skarżącemu, który w ciągu ostatnich 12 miesięcy otrzymał [...] tych punktów należało w oparciu o art. 130 ust.3 Prd odjąć 6 punktów z tytułu dobrowolnego poddania się przeszkoleniu, czy też, zgodnie z § 8 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowanie z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz. 1998 ze zm.) dalej: rozporządzenie, na który powołuje się organ, nie było ku temu podstaw, w sytuacji gdy ilość tych punktów przekroczyła 24. Zdaniem skarżącego - § 8 pkt 6 w/w rozporządzenia, został wydany z przekroczeniem upoważnienia wynikającego z art. 130 ust. 4 Prd, oraz jest sprzeczny z treścią art. 130 ust. 3, wobec czego nie powinien mieć zastosowania, co potwierdza przytoczone przez skarżącego orzecznictwo sądowoadministracyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie powyższego stanowiska, wyrażanego również przez część orzecznictwa sądowoadministracyjnego, nie podziela. W pełni akceptuje natomiast stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia [...]r. sygn. akt [...]. Rozważając powyższą kwestię na tle analogicznego stanu faktycznego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w powyższym orzeczeniu, iż oceniając legalność rozporządzenia jako aktu podustawowego należy przede wszystkim uwzględnić okoliczności: 1) czy zostało wydane przez organ upoważniony, 2) czy służy realizacji ustawy i mieści się w zakresie spraw przekazanych przez nią do uregulowania, 3) czy odpowiada "merytorycznej treści dyrektywnej", której wykonaniu przepisy rozporządzenia mają służyć (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 22 listopada 1999 r. K 6/99). Treść i cel rozporządzenia są zdeterminowane przez cel ustawy, którą ma wykonywać. Przepisy wykonawcze muszą pozostawać w związku merytorycznym i funkcjonalnym w stosunku do rozwiązań ustawowych, ponieważ tylko w ten sposób mogą być wyznaczone granice, w jakich powinna mieścić się regulacja zawarta w przepisach ustawowych. Art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym upoważnia ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości do określenia w drodze rozporządzenia: 1) sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego, 2) warunków i sposobu prowadzenia ewidencji oraz trybu występowania z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, 3) programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3, 4) liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia, 5) podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 2. Rozporządzenie wydane na podstawie powołanego przepisu służy wykonaniu m.in. przepisu art. 130 ust. 1, który nakazuje prowadzenie ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. W myśl ust. 2 w/w przepisu punkty wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1-roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Kierowca wpisany do ewidencji może uczestniczyć na własny koszt w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy (ust. 3). Aby prawidłowo ustalić relację pomiędzy ust. 3 i 4 art. 130 ustawy – Prawo o ruchu drogowym (dalej Prd) należy – zdaniem NSA - wziąć pod uwagę przepis art. 124 ust. 1 pkt 3 lit. b) tejże ustawy. Wprowadza on obowiązek poddania badaniu psychologicznemu kierowcę, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Przekroczenie wskazanej liczby punktów wywołuje konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Z analizy wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas, gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24. W przypadku przekroczenia tej liczby kierowca poddawany jest obowiązkowemu badaniu psychologicznemu i nie może skorzystać z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze odbycia szkolenia na własny koszt. Właściwe odczytanie treści regulacji ustawowych, przy zastosowaniu wykładni systemowej i funkcjonalnej, prowadzi do wniosku, iż kwestionowany przez skarżącego § 8 pkt 6 cyt. rozporządzenia nie jest sprzeczny z delegacja ustawową i nie jest sprzeczny z unormowaniami o randze ustawowej, w szczególności z art. 130 ust. 3 Prd. Dodać należy, iż podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...]r. sygn. akt [...]. Udzielając upoważnienia w art. 130 ust. 4 Prd ustawodawca zawarł wyraźne wskazania, wyznaczające kierunek unormowań przyjętych w rozporządzeniu. Mają one na celu dyscyplinowanie kierujących pojazdami oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przez nich przepisów ruchu drogowego. Uznać zatem należy, iż przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia odpowiada unormowaniom zawartym w art. 130 ust. 2 i 3 Prd, właściwie realizując wytyczne ustawodawcy co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego z art. 130 ust. 4. Wskazuje na to również jednoznaczna normatywnie treść art.130 ust. 2, stanowiący, że punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba, że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24. Ustawodawca ustalił zatem pułap 24 punktów, których przekroczenie przez kierowcę uniemożliwia już usunięcie części z nich po upływie 1 roku od dnia naruszenia. Z tym też należy konsekwentnie wiązać działania przewidziane w art. 114 § 1 pkt 1 lit. b oraz w art. 124 § 1 pkt 2 lit. b) Prd. Należy też podkreślić, że ewidencja punktów, o których mowa w art. 130 ust.1 Prd nie jest celem samym w sobie, lecz ma charakter techniczny – jest syntetycznym wskaźnikiem dokonanych przez danego kierowcę zaewidencjonowanych naruszeń przepisów dotyczących ruchu drogowego i związanych z tym zagrożeń, jakie stwarza dla bezpieczeństwa tego ruchu. Ewidencja ta jest zatem jednym z instrumentów oddziaływania na uczestników ruchu drogowego, mającym na celu realizację celów ustawy, określonych m.in. w art. 3 i 4 Prd. Jego skuteczność związana jest z możliwością stosowania sankcji nie tylko karnych, lecz również działań prewencyjnych, o którym mowa w art. 114 ust.1 lub 124 ust.1 Prd. Odczytanie przepisów ustawy i nadanie im takiej treści, iż także po przekroczeniu limitu 24 punktów kierowca mógłby w drodze odbycia szkolenia zmniejszyć ich liczbę i tym samym uniknąć konsekwencji wskazanych w art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) lub w art. 114 ust.1 Prd, niweczyłoby możliwość osiągnięcia celu jakim jest przestrzeganie przez kierujących pojazdami przepisów ruchu drogowego, czy ocenę ich predyspozycji psychicznych do kierowania pojazdami. Nie zostałaby także spełniona funkcja prewencyjna tych regulacji, które w myśl założenia ustawodawcy - winny zapobiegać wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Nie dałoby się to pogodzić z zasadą racjonalności ustawodawcy, który konstruując odpowiednie regulacje prawne, mające na celu zwiększenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, stwarzałby jednocześnie możliwości skutecznego uchylania się przez kierowców od ich oddziaływania. Powyższa analiza orzecznictwa oraz treści normatywnej powołanych w zaskarżonej decyzji przepisów – zdaniem sądu orzekającego w niniejszej sprawie – prowadzi do jednoznacznej konkluzji, iż zmniejszenie liczby punktów z tytułu odbycia szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust.3 Prd, może mieć miejsce tylko do czasu przekroczenia przez kierowcę liczby 24 punktów. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego jedynie konkretyzuje zasady tego oddziaływania na kierujących pojazdami. Dotyczy to też regulacji zawartej w § 8 ust.6 w/w rozporządzenia. Końcowo należy dodać, iż decyzja o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, wydana na odstawie art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b) Prd ma charakter związany. Oznacza to, że właściwy starosta nie ma wyboru co do możliwości skierowania lub odstąpienia od niego w przypadku złożenia przez komendanta wojewódzkiego Policji udokumentowanego wniosku w tym zakresie .(por. wyrok WSA z dnia [...]r. sygn. akt [...]). Bez znaczenia dla oceny niniejszej sprawy pozostaje wydanie przez Starostę, w stosunku do skarżącego, skierowania z dnia [...]r. a następnie uchylenie go. Akt ten nie jest przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie. Zarzuty skargi odnoszące się do przewlekłości postępowania nie mają wpływu na wynik sprawy. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, wobec czego zgodnie z dyspozycją art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło