II SA/Sz 703/09
WyrokWSA w Szczecinie2009-09-16
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Marzena Iwankiewicz, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, gdy pojazd nie stanowi własności przedsiębiorcy, ale jest przez niego wykorzystywany, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedzialność za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym ma charakter obiektywny i nie zależy od winy. Nie ma znaczenia, czy przedsiębiorca jest właścicielem pojazdu, którym wykonuje transport drogowy z naruszeniem przepisów. Wystarczy, że dany przedsiębiorca wykonuje tym pojazdem transport drogowy z naruszeniem obowiązujących przepisów, aby podlegał karze pieniężnej.Stan faktyczny
Funkcjonariusze Straży Granicznej przeprowadzili kontrolę drogową pojazdu, którym kierował Z. W. Na podstawie wyników kontroli wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, a następnie zmieniono kwalifikację naruszenia na wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Nałożono karę pieniężną. Strona wniosła odwołanie, domagając się zmiany kwalifikacji prawnej naruszenia. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Strona złożyła skargę do WSA, zarzucając wadliwość decyzji, ponieważ odnosi się ona do osoby niebędącej właścicielem pojazdu i wskazując na niewłaściwą kwalifikację naruszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 września 2009r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Straży Granicznej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oddala skargę
Funkcjonariusze Straży Granicznej przeprowadzili w dniu [...] r.
w miejscowości K. na drodze wojewódzkiej numer [...] kontrolę drogową pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował Z. W. Na podstawie wyników przeprowadzonej kontroli, opisanych w protokole kontroli nr [...] Komendant Placówki Straży Granicznej w G. w dniu [...] r. zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U.
z 2007r. Nr 125, poz. 874, z późn. zm.) wszczął postępowanie administracyjne na okoliczność naruszenia art. 92 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 wymienionej ustawy, polegającego na wykonywaniu przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, które jest wymienione w załączniku do ustawy w 1. p. 1. 4, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości [...] zł. W toku postępowania M. S. został przesłuchany
w charakterze strony oraz przedstawił kopie następujących dokumentów: zaświadczenie o numerze REGON, potwierdzenie zarejestrowania podmiotu jako podatnika VAT, zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej.
Ze Starostwa Powiatowego w G. uzyskano informację, iż M. S. nie figuruje w rejestrze i systemie komputerowym jako przedsiębiorca posiadający licencję na wykonywanie krajowego drogowego transportu oraz nie posiada zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne. W związku z powyższym organ pierwszej instancji zmienił kwalifikację naruszenia z wymienionego w 1. p. 1. 4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym na naruszenie wyszczególnione w 1. p. 1. 1, tj. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości [...]zł. W dniu [...] r. została nałożona przez Komendanta Placówki Straży Granicznej w G. na podstawie art.93 ust.1 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007r. Nr 125,
poz. 874 ze zm.) kara pieniężna w drodze decyzji administracyjne nr [...]. Strona
w ustawowym terminie wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji do Komendanta Pomorskiego Oddziału Straży Granicznej , o zmianę kwalifikacji prawnej ujawnionego naruszenia z wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek na naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Organ drugiej instancji decyzją z dnia [...]. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w G., nie przychylając się do zarzutów sformułowanych przez przedsiębiorcę w odwołaniu. Decyzję Komendanta Pomorskiego Oddziału Straży Granicznej w S., zawierającą pouczenie o prawie i sposobie jej zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., doręczono stronie dnia [...].
Dnia [...] r. M. S. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , w której zarzucił jej wadliwość ponieważ wydana decyzja odnosi się do osoby nie będącej właścicielem ciągnika samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] i wniósł o unieważnienie decyzji, wskazał na nieuwzględnienie faktury VAT zakupu ciągnika samochodowego
o numerze rejestracyjnym [...] wskazującej właściciela pojazdu, jak również niewłaściwą kwalifikacje naruszenia.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie niniejszej za bezsporny należy uznać fakt, iż w dniu [...]r. na drodze wojewódzkiej nr [...] poruszał się ciągnik samochodowy marki [...] o nr rejestracyjnym [...] wraz z naczepą, którym kierował Z. W.
Samochód został zatrzymany do kontroli przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w miejscowości K..
Nie podlega też wątpliwości, iż M. S. prowadzący działalność gospodarczą zlecił Z. W. dokonanie przewozu
z m. K. do m. K. celem dostarczenia koparki.
Prowadzący działalność gospodarczą usługi transportowe M. S. wykonywał transport drogowy bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek nie posiadał też wypisu z zaświadczenia na krajowy niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne.
Ustalono też w sposób bezsporny, iż kierowca Z. W. pracował w firmie M. S. jedynie dorywczo.
Sąd nie potwierdza zarzutów skargi, że decyzja powinna zostać unieważniona gdyż odnosi się do osoby nie będącej właścicielem wymienionego pojazdu.
Właścicielem jest bowiem zgodnie z fakturą VAT dot. zakupu ciągnika samochodowego marki [...] - [...] skarżącego, która także posiada gospodarstwo rolne.
W myśl przepisów ustawy o transporcie drogowym odpowiedzialność za naruszenie przepisów obowiązujących w transporcie drogowym ma charakter obiektywny i niezależny od winy podmiotu, który dopuści się naruszenia przepisów.
Kary pieniężne wymierzane na podstawie tej ustawy są regulacją administracyjną, a nie karną czyli podlegają regułom prawa administracyjnego.
Jak zaznaczono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 maja 2007r. I OSK 808/06, odpowiedzialność ukształtowana na podstawie powyższej ustawy jest surowa i oparta na zasadzie ryzyka.
Organ administracyjny w toku postępowania stwierdza jedynie fakt naruszenie przepisów i ma obowiązek zastosować sankcje ściśle określone w przepisach.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednolicie przyjęto także, że nie ma znaczenia prawnego, czy naruszenia przepisów dopuścił się przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy, czy też kierowca wykonujący przewóz na rzecz przedsiębiorcy.
Transport drogowy wykonuje bowiem przedsiębiorstwo, a nie kierowca w nim zatrudniony lub pracujący dorywczo.
Sąd w niniejszym składzie podziela też pogląd przedstawiony we wspomnianym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego I OSK808/06, iż dla odpowiedzialności opartej na przepisach ustawy o transporcie drogowym nie ma znaczenia, czy przedsiębiorca wykonujący transport drogowy jest właścicielem pojazdu.
Zgodnie bowiem z przepisem art. 92 ust.1 ustawy o transporcie drogowym podlega karze pieniężnej ten, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Ustawa nie uzależnia więc odpowiedzialności przedsiębiorcy od tytułu prawnego do posiadanego przezeń pojazdu. Wystarczy aby dany przedsiębiorca wykonywał tym pojazdem samochodowym transport drogowy z naruszeniem obowiązujących przepisów. Z tego względu podniesiona w skardze okoliczność, iż pojazd samochodowy nie był własnością skarżącego, lecz jego [...], nie ma dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy znaczenia.
Zdaniem Sądu, poruszanie się przedmiotowego zestawu pojazdów na trasie K. - S. - K. w dniu [...]r. nie może być zakwalifikowane jako wykonywanie transportu na potrzeby własne.
W myśl art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne oznacza - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:
a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,
b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,
c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,
d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.
Jednak jak wynika z zebranego materiału dowodowego kierowca pojazdu nie był pracownikiem skarżącego stąd odpadła jedna z przesłanek, których łączne występowanie może kwalifikować dany przewóz jako przewóz na potrzeby własne.
W ocenie Sądu organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy oraz zastosowały odpowiednie przepisy ustawy o transporcie drogowym.
Z tych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło