II SA/Sz 710/11
WyrokWSA w Szczecinie2011-12-01
Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Maria Mysiak, Mirosława Włodarczak-Siuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w tym zakaz budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na określonych terenach, narusza interes prawny skarżącego i przepisy prawa materialnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego ani przepisów prawa materialnego przez zaskarżoną uchwałę. Ustalenia planu miejscowego, w tym zakaz budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na terenach objętych planem, są zgodne z regulaminem utrzymania czystości i porządku oraz mieszczą się w granicach upoważnienia ustawowego rady gminy do planowania przestrzennego.Stan faktyczny
Rada Gminy Szczecinek podjęła uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która zakazywała budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na terenach oznaczonych MUR-1. Skarżący J. M. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie jego interesu prawnego i sprzeczność uchwały z regulaminem utrzymania czystości i porządku. Skarżący wskazał, że brak sieci kanalizacyjnej w jego miejscowości uniemożliwia mu korzystanie z przydomowej oczyszczalni ścieków. Rada Gminy wnosiła o oddalenie skargi, wskazując na prawidłowość uchwały i trwające prace nad budową kanalizacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi J. M. na uchwałę Rady Gminy Szczecinek z dnia 27 kwietnia 2007 r. nr VIII/53/2007 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Szczecinek oddala skargę.
Rada Gminy Szczecinek w dniu 27 kwietnia 2007 r. podjęła Uchwałę
Nr VIII/53/2007 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Szczecinek (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 78, poz. 1240).
Pismem z dnia [...] r. J. M., zamieszkały w [...], wezwał Radę Gminy Szczecinek do usunięcia naruszenia prawa w § 62 ust. 5 pkt 1 ppkt c powyższej uchwały. Wnioskodawca wskazał, że przepis ten narusza jego interes prawny bowiem uniemożliwia budowę przydomowej oczyszczalni ścieków. Jednocześnie J. M. podkreślił, że Strategia Rozwoju Społeczno -Gospodarczego Gminy Szczecinek przyjęta uchwałą nr XV/133/2000 z dnia 25 lutego 2000 r. z mocą obowiązującą do 2015 r. nie przewiduje budowy sieci kanalizacyjnej w miejscowości [...].
W dniu [...] r. J. M. za pośrednictwem Wojewody wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Radę Gminy Szczecinek z dnia 27 kwietnia 2007 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Szczecinek.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że zapis § 62 ust. 5 pkt 1 ppkt c uchwały na mocy, którego zakazuje się budowy przydomowej oczyszczalni ścieków dla terenów oznaczonych MUR-1 nie daje mu alternatywy i możliwości korzystania z dóbr postępu cywilizacyjnego, a przymusza do godzenia się na monopolistyczną praktykę gminy, co w jego przekonaniu jest prawem zakazane. Ponadto zapis ten jest sprzeczny z uchwałą nr XL VI/292/2006 z dnia 25 września 2006 r. - Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Szczecinek. Regulamin ten
w Rozdziale V "nieczystości płynne" zobowiązuje między innymi do budowy przydomowych oczyszczalni ścieków gdy jest brak na danym terenie sieci kanalizacyjnej.
Pismem z dnia [...] r. Przewodniczący Rady Gminy poinformował J. M., że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie zostało uwzględnione przez Radę Gminy Szczecinek na sesji w dniu [...] r.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Szczecinek wniosła o jej oddalenie.
W uzasadnieniu swego stanowiska organ wskazał, że w trakcie procedury uchwalania planu każdy mógł wnieść protest, nadto osoby, których interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone mogły wnieść zarzuty, w terminie 14 dni po upływie okresu wyłożenia. J. M. nie złożył protestu ani zarzutu w przedmiocie ustaleń § 62 ust. 5 pkt 1 ppkt c zaskarżonej uchwały.
W ocenie organu, przepis § 62 ust. 5 pkt 1 ppkt c miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Szczecinek nie pozostaje w sprzeczności z Regulaminem utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Szczecinek, ponieważ § 33 ust. 1 Regulaminu wskazuje, że właściciele lub władający nieruchomościami, które nie mogą być przyłączone do kanalizacji sanitarnej ze względu na jej brak na danym terenie lub gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, zobowiązani są do gromadzenia nieczystości płynnych w zbiornikach bezodpływowych lub budowy przydomowych oczyszczani ścieków. Organ podał, że obecnie opracowuje się dokumentację techniczną dla I etapu realizacji inwestycji pn: "Budowa kanalizacji sanitarnej [...]". W drugim etapie planuje się wykonanie projektu budowlanego na odcinek sieci pomiędzy wsiami [...] i [...], który będzie uwzględniał podłączenie do sieci kanalizacji sanitarnej nieruchomości znajdujących się w miejscowości [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Rozpoznając skargę na uchwałę rady gminy wnoszoną w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) sąd administracyjny zobowiązany jest do badania, czy skarga spełnia wymagania formalne, a następnie, gdy wymagania te zostały spełnione, sąd przystępuje do badania legitymacji skarżącego. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, po wcześniejszym bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia.
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż skarga wniesiona została
w terminie, o jakim mowa w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej P.p.s.a. Została bowiem wniesiona przed upływem 60 dni od doręczenia Radzie Gminy Szczecinek wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Skarga niewątpliwie dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej, jaką jest uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. A zatem
i w tym zakresie należy ją uznać za dopuszczalną.
Zadaniem Sądu było zatem zbadanie, czy zaistniała łącznie – obok wyżej wskazanych – przesłanka rzeczywistego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego. Tylko bowiem w przypadku, gdy wykaże się, że interes prawny skarżącego został naruszony poprzez wydanie zaskarżonej uchwały, możliwe jest skuteczne wniesienie na nią skargi do sądu administracyjnego.
Rozpatrując skargę we wskazanym zakresie Sąd miał na uwadze, że naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ww. ustawy, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę, czyli np. pozbawia go pewnych, prawem gwarantowanych, uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. O powodzeniu skargi przesądza wobec tego wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Szczególną cechą tak rozumianego interesu prawnego jest przede wszystkim bezpośredniość związku pomiędzy sytuacją danego podmiotu, a normą prawa materialnego, z którego wywodzi on swój interes prawny.
Z powyższego wynika, że nie wystarczy sam fakt istnienia po stronie skarżącej interesu prawnego lub uprawnienia rozumianego jako interesu obiektywnie chronionego przepisami prawa materialnego. Warunkiem niezbędnym do kwestionowania planu jest naruszenie tego interesu lub uprawnienia, co musi wykazać strona skarżąca.
W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu, skarżący nie wskazał, by zaskarżona uchwała, poprzez ustalenie na terenach oznaczonych symbolami MUR-1 nakazu podłączenia wszystkich działek budowlanych, budowli i budynków do sieci kanalizacyjnej oraz dopuszczenie do czasu realizacji sieci kanalizacyjnej odprowadzenia ścieków do tymczasowych zbiorników bezodpływowych, naruszała normy prawa materialnego. W szczególności zaskarżony § 62 ust. 5 pkt 1 ppkt c) uchwały nie narusza przepisu § 33 ust. 1 Uchwały Nr XLVI/292/2006 Rady Gminy Szczecinek z dnia 25 września 2006 r. w sprawie przyjęcia "Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Szczecinek". Wbrew zarzutowi skargi przepisy te nie pozostają ze sobą w sprzeczności. Ustalenia sposobu odprowadzania nieczystości płynnych zawarte w zaskarżonej uchwale stanowią uszczegółowienie zapisów Regulaminu. Mianowicie wskazują tereny, na których sieć kanalizacyjna będzie realizowana, a do czasu jej realizacji dopuszczają odprowadzanie ścieków do tymczasowych zbiorników bezodpływowych. Natomiast z chwilą wybudowania sieci kanalizacyjnej właściciele nieruchomości położonych w jej zasięgu będą musieli podłączyć się do niej podłączyć. Takie ustalenia planu korespondują z zapisem Regulaminu zezwalającymi na gromadzenie nieczystości płynnych w zbiornikach bezodpływowych lub przydomowych oczyszczalniach ścieków tylko w przypadku braku możliwości przyłączania do kanalizacji sanitarnej z uwagi na jej brak na danym terenie lub gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona.
Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie i w granicach upoważnienia wyrażonego w przepisie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Stosownie do treści rzeczonego przepisu ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i należy do zadań własnych gminy. Mając wyłączną kompetencję do planowania miejscowego, gmina może, pod warunkiem, że działa w granicach i na podstawie prawa, samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu. Nie ma podstaw prawnych do uznania, że ustalenie w planie zagospodarowania przestrzennego sposobu odprowadzania nieczystości płynnych odmiennie od oczekiwań właściciela gruntu, stanowi naruszenie przepisów prawa.
Stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.),
w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala.
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło