II SA/Sz 779/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-12-11
Skład orzekający: Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, wydane na podstawie niekonstytucyjnych przepisów Kodeksu pracy, może stanowić podstawę do odmowy stwierdzenia choroby zawodowej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcia na przepisach rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją RP. Sąd, działając na podstawie art. 178 Konstytucji RP i art. 4 PPSA, odmówił zastosowania tego rozporządzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu u nauczycielki wychowania fizycznego, która przez wiele lat była narażona na nadmierny wysiłek głosowy. Organy administracji obu instancji, opierając się na orzeczeniach lekarskich i przepisach rozporządzenia o chorobach zawodowych, uznały, że rozpoznane schorzenia nie spełniają kryteriów choroby zawodowej. Skarżąca zarzucała błędną interpretację prawa i niezgodne z faktem ustalenia, wskazując na przewlekłość choroby i jej wpływ na niemożność wykonywania zawodu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...], zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącej T. B. - P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi T. B.- P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącej T. B. - P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. decyzją Nr (...) z dnia (...)na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115), utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. (...)r. nr (...)o braku podstaw do stwierdzenia T. B. - P. choroby zawodowej narządu głosu wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
T. B. - P. została zbadana w kierunku choroby zawodowej w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. i w dniu (...) roku otrzymała orzeczenie lekarskie nr (...)o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej w postaci przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, ujętej w pkt. 15 wykazu chorób zawodowych oraz na podstawie dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego w zakładach pracy.
W uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podniesiono, iż miejscem zatrudnienia, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej była Szkoła Podstawowa nr(...)w K., gdzie T. B.-P. pracowała jako nauczyciel wychowania fizycznego od (...)roku z przerwą na urlopy wychowawcze w latach (...), urlopy bezpłatne trzymiesięczne w latach (...)roku oraz dwa urlopy zdrowotne w latach (...)-(...)łącznie 21 lat narażenia zawodowego. Od (...) roku prowadzi również zajęcia z wychowania do życia w rodzinie w wymiarze 4 godzin tygodniowo i była w czasie wykonywania zawodu narażona na nadmiemy wysiłek głosowy.
W ustaleniach klinicznych dotyczących choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie podniesiono, iż nie rozpoznano przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym i rozpoznano przewlekły nieżyt błony śluzowej krtani, dysfonię hyperfunkcjonalną.
W uzasadnieniu orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podniesiono również, iż w wyniku przeprowadzonych badań, po zapoznaniu się z dokumentacją z leczenia od 10 kwietnia 2000 roku lekarza zgłaszającego podejrzenie choroby zawodowej, z dokumentacją medyczną od 1992 roku lekarza rejonowego - rodzinnego oraz po zapoznaniu się z przebiegiem pracy zawodowej, nie znaleziono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. W wyniku przeprowadzonych badań laryngologicznego, foniatrycznego, video - stroboskopowego, nie stwierdzono zmian organicznych w krtani ujętych w pkt. 15 wykazu chorób zawodowych, tzn. nie stwierdzono guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych, niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią. Przeprowadzona aktualnie ocena wydolności głosowej krtani metodą videostroboskopową wykazała, że fałdy głosowe są symetryczne, nieco obrzęknięte i przekrwione, prawidłowo ruchome przy fonacji i oddychaniu. Zwarcie fonacyjne pełne z okresowo występującą niewielką niedomykalnością w tylnej części głośni, drgania fałdów niejednakowe i nie jednoczasowe, przesunięcie brzeżne zachowane. Stwierdzone schorzenia krtani nie mają klinicznych cech choroby zawodowej narządu głosu. Praca w warunkach narażenia zawodowego na nadmierny wysiłek głosowy, bez rozpoznania klinicznego choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych nie może być podstawą do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu.
W dniu (...)roku T. B.-P. wniosła o ponowne wykonanie badań w kierunku choroby zawodowej w instytucie naukowo - badawczym. W dniu (...)roku została zbadana w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. oraz otrzymała orzeczenie lekarskie nr (...)roku o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
W uzasadnieniu orzeczenia. lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podniesiono, iż miejscem zatrudnienia, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej była Szkoła Podstawowa nr (...) w K., gdzie T. B.-P. pracowała na stanowisku nauczyciela wychowania fizycznego przez 21 lat i była w czasie wykonywania zawodu narażona na nadmierny wysiłek głosowy.
W ustaleniach klinicznych dotyczących choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie podniesiono, iż obserwacja w kierunku przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym była negatywna. Na podstawie przeprowadzonych konsultacji laryngologicznej i foniatrycznej rozpoznano przewlekły prosty nieżyt krtani z obrzękiem podnabłonkowym fałdów głosowych oraz dysfonię hyperfunkcjonalną.
Uzasadniając brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podano, iż przeprowadzona ocena wydolności głosowej krtani metodą videostroboskopową wykazała, że fałdy głosowe są symetrycznie ruchome przy fonacji i oddychaniu, przekrwione z zaznaczoną siatką naczyń, gładkie, zwarcie fonacyjne - szczelinowata niedomykalność okresowo w tym odcinku głośni, drgania fałdów głosowych niejednakowe, nie jednoczasowe, nieregularne, przesunięcie brzeżne obecne. Nie wykazano zmian organicznych w krtani uznanych za typowe dla następstw nadmiernego wysiłku głosowego w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych bądź niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, które uzasadniają rozpoznanie choroby zawodowej narządu głosu w poz. 15 wykazu chorób zawodowych. Stwierdzone zmiany morfologiczno-czynnościowe w krtani nie są objęte wykazem chorób zawodowych. Udokumentowanie wieloletnie narażenie na wzmożony wysiłek głosowy stanowi tylko jeden z warunków koniecznych do rozpoznania choroby zawodowej, który ww. spełniła. Wnioskowanie w toczącym się postępowaniu diagnostyczno - orzeczniczym w trybie odwoławczym oparte zostało o wyniki przeprowadzonego badania laryngologicznego, foniatrycznego i video stroboskopowego oraz analizę całej dokumentacji dołączonej do skierowania w tym dokumentacji lekarzy leczących, przebiegu pracy zawodowej i narażenia zawodowego.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. w dniu (...)roku wydał decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu u T. B. -P..
Od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. T. B. -P. odwołała się do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S..
W odwołaniu podniosła, iż nie zgadza się z decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. i domaga się jej uchylenia, ponieważ głos nie pozwala jej na dalsze wykonywanie zawodu i z tego powodu od kilkunastu lat jest pod stała kontrolą laryngologa.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. we własnym postępowaniu administracyjnym przeprowadził analizę zebranego materiału dowodowego na podstawie, której stwierdził, iż z art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 roku o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. Nr 199, poz.1673) wynika, iż za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, o których mowa w art. 237 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących na stanowisku pracy lub w sposobem wykonywania pracy.
Z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) wynika natomiast, iż za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały wywołane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących na stanowisku pracy, przy czym przy ocenie działania tych czynników uwzględnia się m.in. rodzaj, stopień i czas działania narażenia zawodowego oraz sposób wykonywania pracy.
Przepis ten jednoznacznie określa, którą jednostkę chorobową można uznać za chorobę zawodową. Zgodnie z ww. rozporządzeniem kluczowe dla rozpoznania choroby zawodowej jest wystąpienie objawów chorobowych oraz związek wystąpienia w/w objawów z ekspozycją na szkodliwe czynniki występujące w środowisku pracy. Za chorobę zawodową można uznać tylko wybrane schorzenia spełniające określone kryteria formalne i medyczne.
Podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej jest zatem wykazanie ścisłego związku przyczynowo skutkowego pomiędzy charakterem wykonywanej pracy, a powstałymi objawami chorobowymi, przy czym rozpoznana jednostka chorobowa musi być bezwzględnie ujęta w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do ww. rozporządzenia. Oznacza to, że nie każda jednostka chorobowa, może zostać uznana za chorobę zawodową. W niniejszym przypadku wymieniony warunek formalny został spełniony, bowiem jednostki orzecznicze medycyny pracy tj Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. oraz Instytut Medycyny Pracy w Ł. będące, w myśl przepisu §7 ust. 1 cyt. rozporządzenia, jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznawania chorób zawodowych, stwierdziły, że rozpoznawane u T. B. -P. zmiany w narządzie głosu w myśl rozporządzenia nie są zaliczane do chorób zawodowych.
Zgodnie z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, organem powołanym do stwierdzenia choroby zawodowej jest właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy państwowy inspektor sanitarny.
Podstawę decyzji stanowi orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej właściwej do rozpoznawania chorób zawodowych oraz ocena narażenia zawodowego pracownika.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. w wyniku przeprowadzonej analizy medycznej i prawnej nadesłanej dokumentacji i stwierdził, iż Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. po otrzymaniu dokumentacji z Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. oraz Instytutu Medycyny Pracy w Ł. prawidłowo i wyczerpująco przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie choroby zawodowej T. B. P..
T. B. - P. pismem z dnia 16 lutego 2007 r. wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia (...)r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S..
Skarżąca zarzucała decyzji naruszenie prawa materialnego przez błędną jego interpretację, dokonanie niezgodnych ze stanem faktycznym ustaleń oraz pominięcie istotnych okoliczności sprawy, które mogłyby mieć wpływ na wydanie decyzji orzekającej o stwierdzeniu choroby kwalifikowanej jako choroba zawodowa zgodnie z poz. 15 wykazu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia , rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
T. B. - P. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. w której ten ostatni organ wskazywał na brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, powołując się na orzeczenie lekarskie nr (...), w którym zespół prowadzący postępowanie zaopiniował negatywnie obserwację w kierunku przewlekłej choroby narządu głosu związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym /poz. 15 wykazu/.
Skarżąca podniosła, że nie może zgodzić się z przyjętą przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego interpretacją przepisów ww. rozporządzenia z następujących względów:
1/ Okres pracy skarżącej w warunkach narażenia na wzmożony wysiłek głosowy i hałas to 22 lata, od (...)do (...)r. na stanowisku nauczyciel wychowania fizycznego, a od (...) r., także jako osoba prowadząca zajęcia z wychowania do życia w rodzinie w Szkole Podstawowej nr (...) w K..
W czasie trwania stosunku pracy skarżąca korzystała z urlopu dla podratowania zdrowia w następujących okresach:
- od (...)r. do (...)r. /3 miesiące/,
- od (...)r. do (...)r. /9 miesięcy/,
- od (...)r. do (...)r. /10 miesięcy/.
2/ Skarżąca na skutek problemów z narządem głosu i niemożnością kontynuowania pracy, zmuszona była w dacie (...)r., zrezygnować z pracy, która to okoliczność nie była brana pod uwagę przez organ przy podejmowaniu skarżonej decyzji.
3/ Skarżąca leczy się laryngologicznie od 1992 roku, a u lekarza zgłaszającego podejrzenie choroby zawodowej od kwietnia 2000 r.
Według skarżącej, z definicji - choroby przewlekłe określane są jako wszelkie zaburzenia lub odchylenia od normy, które mają jedną lub więcej następujących cech: są trwałe, pozostawiają po sobie inwalidztwo, spowodowane są nieodwracalnymi zmianami patologicznymi i wymagają specjalnego postępowania rehabilitacyjnego. W literaturze polskiej przyjęto, że choroby przewlekłe łączy kilka wspólnych cech: długi czas trwania, łagodniejszy niż w stanie ostrym przebieg, nieodwracalność zmian patologicznych, konieczność stałego leczenia.
Nie ulega wątpliwości w ocenie skarżącej, że jednostka chorobowa, na którą cierpi wypełnia przesłanki dyspozycji przepisu dla uznania jej za chorobę zawodowa w części dotyczącej przewlekłości i stwierdzenia, że jest ona skutkiem wieloletniego /dłuższego niż lat 15/ wzmożonego wysiłku głosowego związanego z zajmowanym stanowiskiem i jest wynikiem działania czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy /hałas, pył/ oraz sposobem wykonywania pracy koniecznością utrzymywania wzmożonej koncentracji. praca w głównej mierze przy wykorzystaniu narządu głosu i konieczności jego wytężania przez 4-5 godzin na dobę przez cały okres świadczenia pracy.
Organ kwestionował natomiast rozpoznanie jednostki chorobowej stwierdzonej u skarżącej jako choroby zawodowej wypełniającej w tym zakresie przesłanki zmian organicznych ujętych w poz. 15 wykazu chorób zawodowych, czyli:
- guzków głosowych twardych,
- wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych,
-niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią.
Skarżąca nie zgadzała się z przyjętą przez organ interpretacją, bowiem zespoły orzekające w orzeczeniach lekarskich:
- nr (...)- Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K.,
- nr (...)- Instytutu Medycyny Pracy im. prof.dr med. J. N. w Ł.,
na które powołuje się także organ w skarżonej decyzji, wyraźnie wskazywały na rozpoznanie u skarżącej:
- dysfonii hyperfunkcjonalnej oraz okresowej szczelinowatej niedomykalności zwarcia fonacyjnego w tylnym odcinku głośni oraz niejednakowe, niejednoczesne, nieregularne drgania fałdów głosowych.
W przekonaniu skarżącej, w wykazie chorób zawodowych, ustawodawca jako jednostkę chorobową uznał niedowład mięśni i trwałą dysfonię, nie precyzując rodzaju dysfonii. Tak, więc należało mieć na uwadze, że w wyniku długo trwającej dysfonii hyperfunkcjonalnej może dojść do wtórnej hypofunkcji z niewydolnością fonacyjną głośni, na skutek właśnie niedowładu mięśni głosowych.
Skarżąca wskazała na długotrwałość choroby oraz fakt, że już w 2004 r. w trakcie kontrolnego badania foniatrycznego videolaryngostrobokopowego, prowadzonego w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym PAM, jednostki upoważnionej do prowadzenia tego typu badań przez prof. dr hab. n. med. C. T. - specjalistę otolaryngologa foniatrę, podczas fonacji został stwierdzony brak pełnego zwarcia fonacyjnego w zakresie wszystkich rejestrów - szczelina podczas fonacji do 2 mm.
Badania przeprowadzone uprzednio, jak i w trakcie postępowania o uznanie choroby, na którą cierpi skarżąca za chorobę zawodową, potwierdziły rozpoznanie oraz to, że nie odnotowano poprawy stanu jej zdrowia, jak również, że została zmuszona do rezygnacji z pracy na skutek niemożności dłuższego jej wykonywania.
T. B. - P. wskazała nadto, że mając na względzie bardzo długi czas trwania choroby i okoliczność, że wiąże się ona z koniecznością stałej rehabilitacji i leczenia, odmowa uznania choroby zawodowej skarżącej skutkuje bardzo znaczącymi konsekwencjami w postaci uniemożliwienia jej korzystania ze świadczeń na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Rozpoznanie choroby zawodowej oznacza dla skarżącej prawo do korzystania z m.in. zasiłku chorobowego czy świadczenia rehabilitacyjnego, co ma szczególne znaczenie dla aktualnej sytuacji skarżącej, gdy pozostaje bez pracy.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 20 czerwca 2007 r. ( sygn. akt II SA/Sz 244/07) zawiesił postępowanie sądowe w związku z przedstawieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu dotyczącego zgodności z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy oraz wykonawczego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115).
Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07, Sąd podjął postanowieniem z dnia 26 września 2008r. zawieszone postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W sprawie niniejszej istotny jest fakt, że organy obu instancji, zarówno prowadząc postępowanie, jak i wydając decyzje w sprawie T. B. - P. stosowały przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz.1115), które zostało wydane w oparciu o art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.).
Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 ( Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 740) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zarówno art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (w zakresie, w jakim nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia) , jak i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach - są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że żaden z przepisów kodeksu pracy nie zawiera jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego oraz, że takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innej ustawy. Konsekwencją sformułowania takiego wniosku jest uznanie przez Trybunał niezgodności art. 237 § 1 pkt 2 i 3 k.p. z art. 92 ust. 1 Konstytucji, przez to, że zawarte w nim upoważnienie do wydania rozporządzenia nie określa wytycznych dotyczących treści tego aktu. Powoduje to skutki także w stosunku do ściśle powiązanego z nim rozporządzenia Rady Ministrów, które - jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - jest również niezgodne z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny przyznał, że można wskazać argumenty przemawiające za zasadnością umieszczenia wykazu chorób zawodowych w rozporządzeniu. Takie rozwiązanie nie rodziłoby niebezpieczeństwa nadużyć ze strony władzy wykonawczej, gdyby w ustawie - zgodnie z art. 92 ust. 1 zdaniem drugim Konstytucji - były zawarte wytyczne wiążące Radę Ministrów przy tworzeniu katalogu chorób zawodowych.
Tak więc Sąd w sprawie niniejszej, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, które stanowią, że sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, odmówił zastosowania przepisów aktu rangi podustawowej - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Mając na uwadze powyższe Sąd uchylił decyzje organów obu instancji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Organy administracji powinny rozpatrzyć sprawę skarżącego niezwłocznie po uchwaleniu i wejściu w życie przepisów prawa regulujących kwestię chorób zawodowych w zgodzie z Konstytucją RP.
O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło