II SA/Sz 790/23

WyrokWSA w Szczecinie2023-12-07

Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Krzysztof Szydłowski, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na orzeczeniu lekarskim, które nie wyjaśniło w sposób pełny stanu faktycznego dotyczącego możliwości potwierdzenia lub wykluczenia ognisk toksoplazmozy w prawym oku skarżącego po laseroterapii?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo oparł się na orzeczeniu lekarskim, które było niepełne. Brak możliwości potwierdzenia lub wykluczenia ognisk toksoplazmozy w prawym oku skarżącego po laseroterapii wymagał dalszych wyjaśnień, a organ administracji był zobowiązany do podjęcia stosownych czynności w celu uzupełnienia materiału dowodowego, zgodnie z art. 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
Stan faktyczny
Skarżący R. S., lekarz weterynarii, domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej – toksoplazmozy. Organy obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących na brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, mimo pozytywnych wyników badań serologicznych w kierunku Toxoplasma gondii. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i błędną ocenę dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że orzeczenie lekarskie było niepełne, ponieważ nie wyjaśniono kwestii ognisk toksoplazmatycznych w prawym oku skarżącego po laseroterapii.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie z dnia 30 czerwca 2023 r. i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Asesor WSA Krzysztof Szydłowski, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie z dnia 30 czerwca 2023 r. nr NHP.906.1.2.2023 w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie na rzecz skarżącego R. S. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. wydał w dniu 23 stycznia 2023 r. decyzję nr [...] na podstawie art. 104 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.; dalej "K.p.a."), art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2021 r. poz. 195 ze zm.; dalej "u.p.i.s."), w której nie stwierdził u R. S. (dalej "skarżący") istnienia choroby zawodowej - choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa – toksoplazmoza, wymieniona w poz. 26 wykazu chorób zawodowych, określonego w przepisach chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 1ą ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz. U. z 2022 r. poz.1510 ze zm.; dalej "K.p."). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że skarżący jest lekarzem weterynarii oraz przedstawił przebieg jego pracy w konkretnych jednostkach na określonych stanowiskach. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego w trakcie pracy w ww. miejscach był on narażony na kontakt z pierwotniakami Toxoplasma gondii. Organ I instancji przedstawił zakres zadań ciążących na skarżącym w trakcie wykonywanej przez niego pracy i wyjaśnił, że według karty oceny narażenia zawodowego do kontaktu skarżącego z pierwotniakami Toxoplasma gondii mogło dojść podczas sprawowania nadzoru weterynaryjnego w przemyśle drobiarskim, rzeźniach drobiu. Skarżący jako objaw toksoplazmozy podał osłabienie wzroku i zgłosił dolegliwości z zakresu układu ruchu. W wywiadzie chorobowym podał kamicę nerek i nadreaktywność pęcherza moczowego. W badaniach serologicznych wykonanych w dniu 03.12.2019 r. metodą ELISA stwierdzono obecność przeciwciał p/ko Toxoplasma gondii w klasie IgG (72,4 lll/ml, wynik dodatni > 8,8 lU/ml), przeciwciała w klasie IgM były ujemne. Organ I instancji wskazał, że podczas wizyty w Poradni Chorób Zakaźnych i Inwazyjnych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. w dniu 11 marca 2020 r. skarżący był w dobrym stanie ogólnym, krążeniowo i oddechowo wydolny. Przeprowadzono konsultację okulistyczną i nie stwierdzono zmian o charakterze Toxo na dnie oczu. Organ I instancji scharakteryzował ww. chorobę i wskazał, że u skarżącego nie wystąpiły objawy kliniczne tej choroby. Organ I instancji podał, że w dniu 7 września 2021 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - [...] Centrum Lecenia Profilaktyki w S. (WOMP) wydał orzeczenie lekarskie nr [...], w którym nie stwierdził u skarżącego występowania choroby zawodowej – toksoplazmozy. Skarżący, na swój wniosek, został poddany ponownemu badaniu w Instytucie Medycyny Pracy w im. prof. J. Nofera – Klinika Chorób Zawodowych i Zdrowia Środowiskowego Oddział Chorób zawodowych w Ł. (dalej "IMP w Ł."). IMP w Ł. wydał w dniu 20 grudnia 2022 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego ww. choroby zawodowej. W tym orzeczeniu opisano dokładnie zabiegi oczu, jakim został poddany skarżący w latach 2021-2022 z powodu zaćmy oka prawego i odwarstwienia siatkówki oka prawego z wylewem krwi do ciała szklistego. Przy przyjęciu do Oddziału Chorób Zawodowych IMP w Ł. w dniu 1 grudnia 2022 r. pacjent zgłaszał osłabienie wzroku, ból i ograniczenie ruchomości stawu śródręczno- paliczkowego III prawej ręki, ból prawego stawu kolanowego oraz uczucie "igieł" w obu stopach. W wykonanych w IMP w Ł. badaniach serologicznych metodą ELISA w kierunku Toxoplasma gondii stwierdzono dodatni odczyn serologiczny w klasie IgG (3,82 lU/ml) oraz IgM (0,84 lndex). W wyniku badania z dnia 1 grudnia 2022 r. uzyskano wysoką awidność w klasie IgG, tj. 75,10 %. Na podstawie przeprowadzonej w dniu 1 grudnia 2022 r. konsultacji okulistycznej stwierdzono w oku prawym stan po laseroterapii uniemożliwiający w chwili obecnej potwierdzenie ewentualnych ognisk toksoplazmatycznych oraz prawidłową siatkówkę oka lewego. IMP w Ł. po analizie dokumentacji medycznej podał, że skarżący przebył zakażenie Toxoplasma gondii (wysokie miano IgG w teście ELISA i wysoka awidność IgG), która wskazuje na odległe w czasie przebycie zakażenia. Według IMP w Ł., zarażenie pierwotniakiem Toxoplasma gondii jest dość powszechne, może być przenoszone w okresie prenatalnym drogą wertykalną, tj. krwionośną od matki do płodu i jest wtedy szczególnie groźne dla dziecka, ale przede wszystkim inwazja Toxoplasma gondii następuje drogą pokarmową w wyniku nieprzestrzegania zasad higieny, tj. niemycia rąk lub mycia niedokładnego i/lub spożywania pokarmów zanieczyszczonych odchodami zwierząt (głównie kotów). Pokarmowa droga zakażenia pierwotniakiem budzi wątpliwości przy wnioskowaniu o zawodowej etiologii schorzenia. IMP w Ł. uznał, że brak było podstaw do rozpoznania u skarżącego ww. choroby zawodowej. Organ I instancji dokonał oceny orzeczenia IMP w Ł. i uznał, że spełnia ono wymogi określone w § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1836; dalej "rozporządzenie RM z 2009 r."). Organ I instancji przyjął zatem za podstawę wydanej decyzji ww. orzeczenie IMP w Ł., który orzekł o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego ww. choroby zawodowej. Skarżący złożył odwołanie od ww. decyzji, w którym zarzucił organowi naruszenie szeregu przepisów postępowania, które miały, jego zdaniem, miały wpływ na nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. W piśmie z 9 maja 2023 r. IMP w Ł., na wniosek organu odwoławczego z 28 lutego 2023 r., ustosunkował się do zarzutów odwołania i wskazał, że Toxoplasma gondii jest zakażeniem powszechnym, szacuje się iż w Polsce dotyczy to 40-60% populacji. Wyjaśnił, że do zakażenia dochodzi najczęściej drogą pokarmową w wyniku nieprzestrzegania zasad higieny rąk czy spożywania niedogotowanego mięsa. Droga pokarmowa nie jest uznaną drogą zakażenia w warunkach ekspozycji zawodowej, zaś przegląd literatury naukowej nie dokumentuje przypadków zakażenia Toxoplasma gondii drogą inhalacyjną (ogólnie), czy też krwiopochodną (w warunkach ekspozycji zawodowej). IMP w Ł. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w wydanym orzeczeniu. Inspektor Sanitarny wydał w dniu 30 czerwca 2023 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i przytoczył treść art. 235ą i art. 235˛ ustawy Kodeks Pracy ("K.p."). Wskazał, że podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej jest wykazanie ścisłego związku przyczynowego pomiędzy charakterem wykonywanej pracy, a powstałymi objawami chorobowymi, przy czym rozpoznana jednostka chorobowa musi być bezwzględnie ujęta w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia RM z 2009 r. O tym, iż w sprawie istnieje związek przyczynowy pomiędzy warunkami pracy, a powstaniem choroby wynika jedynie z subiektywnego przekonania skarżącego, które nie jest oparte na wiedzy medycznej. Organ odwoławczy wskazał, że IMP w Ł. i WOMP- jednostki uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych na podstawie § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia RM z 2009 r. - nie rozpoznały u skarżącego ww. choroby zawodowej. Organ odwoławczy, wydając decyzję w sprawie choroby zawodowej związany jest orzeczeniami lekarskimi wydanymi przez jednostki orzecznicze medycyny pracy. Orzeczenia te, mające walor opinii biegłego, które podlegają ocenie organu z punktu widzenia wymogów formalnych dla tego środka dowodowego. Jeżeli w ocenie organu, orzeczenia te są jasne i wyjaśniają w sposób przekonywujący w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań i warunki pracy badanego, to nie można znaleźć podstaw do tego by organ zobowiązany był do dalszych poszukiwań celem potwierdzenia stanowiska prezentowanego przez stronę. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wprawdzie związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. Istotą związania, o którym mowa wyżej jest to, że organy administracji nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby wspomniane orzeczenia podważyć, nie mają w tym zakresie przesłanek do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia pracownika kształtuje się odmiennie niż ustalono w toku badań stanowiących podstawę tych orzeczeń. Organ odwoławczy wskazał, że nie może dokonywać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej. Organ odwoławczy podał, że nie zaistniały przesłanki do uchylenia decyzji organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego, kwestią istotną w sprawie był brak zmian o charakterze Toxo na dnie oczu oraz droga zakażenia, tj. pokarmowa. Jak zaznaczył WOMP w swoim orzeczeniu, toksoplazmoza nabyta u osób immunokompetentnych występuje jako limfadenopatia lub toksoplazmoza oczna, natomiast wrodzona jako neurotoksplazmoza lub toksoplazmoza oczna. U skarżącego nie stwierdzono wystąpienie objawów klinicznych toksoplazmozy. W przypadku osób immunokompetentnych bez cech toksoplazmozy ocznej obecność przeciwciał świadczy tylko o kontakcie z pierwotniakiem. IMP w Ł. wyjaśnił, iż wyniki badań przeprowadzone w przedmiotowej jednostce wskazały, że skarżący przebył zakażenie Toxoplasma gondii, jednakże wysoki poziom przeciwciał IgG w teście ELISA i wysoka awidność IgG wskazują na odległe w czasie przebycia zakażenia. Ponadto IMP w Ł. stwierdził, że zarażenia pierwotniakiem Toxoplasma gondii są dosyć powszechne i mogą nastąpić m.in. drogą pokarmową, co wyklucza zawodową etiologię schorzenia. Organ odwoławczy wskazał, że przy wydawaniu orzeczeń lekarskich WOMP i IMP w Ł. oraz przez organ I instancji były brane pod uwagę wyjaśnienia zawarte w karcie narażenia zawodowego. W odniesieniu do badań serologicznych wykonanych w dniu 3 grudnia 2019 r., organ wyjaśnił, że przedmiotowe badania świadczą wyłącznie o kontakcie z pierwotniakiem Toksoplazma gondii i tym samym nie uprawniają do rozpoznania ww. choroby zawodowej. Organ odwoławczy podał, że wystąpienie toksoplazmozy u osób immunokompetentnych musi być potwierdzone wystąpieniem objawów klinicznych, czyli stwierdzeniem zmian o charakterze Toxo na dnie oczu, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Obie jednostki orzecznicze doszły do tych samych wniosków. Organ odwoławczy wyjaśnił, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą rozstrzygać o stwierdzeniu choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, gdyż zostały pozbawione uprawnienia do samodzielnego diagnozowania stanu zdrowia pracownika. Ingerencja organu w treść orzeczenia lekarskiego ograniczona została tylko do możliwości żądania od lekarza, który wydał orzeczenie, dodatkowego uzasadnienia lub wydania uzupełniającej opinii lub dodatkowej konsultacji. Zdaniem organu odwoławczego, orzeczenia jednostek orzeczniczych nie naruszyły § 6 ust. 2 rozporządzenia RM z 2009 r. Organ odwoławczy podał, że wyniki badań lekarskich przeprowadzonych w dniu 1 grudnia 2022 r. nie wykazały aktywnej formy Toksoplazmozy. Stwierdzona wysoka widność IgG obrazuje wyłącznie odległe w czasie przebycie zakażenia, zatem organ odwoławczy uznał, że zatrudnienie w Inspekcji Weterynarii w S. od listopada 2022 r. nie było okolicznością skutkująca zmianą właściwości miejscowej organu I instancji oraz uznaniem tego pracodawcy jako strony postępowania administracyjnego. W kwestii związanej z drogą zarażenia organ wskazał, że zakażenia pierwotniakami Toxoplasma gondii są dość powszechne w Polsce i dotyczą one 40 - 60% populacji. Najczęściej do zakażenia pierwotniakami dochodzi drogą pokarmową, w wyniku nieprzestrzegania zasad higieny rąk czy też spożywania niedogotowanego mięsa, co zostało podniesione w orzeczeniu IMP w Ł.. Ponadto literatura naukowa nie dokumentuje przypadków zakażenia pierwotniakiem Toxoplasma gondii drogą inhalacyjną (ogólnie) czy też krwiopochodną (w warunkach ekspozycji zawodowej). Organ odwoławczy podkreślił, że WOMP w orzeczeniu z dnia 7 września 2021 r. wyraźnie wskazał, że do stwierdzenia choroby zawodowej wymagane jest wystąpienie Toxo na dnie oczu, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył przepisów prawa procesowego, ani materialnego. Skarżący złożył skargę na ww. decyzję i wniósł o uchylenie decyzji wydanych przez organy administracyjne obu instancji, bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił organowi naruszenie: I. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 11 K.p.a., przez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji Państwowego Inspektora Sanitarnego w W., pomimo, iż organ I instancji, wydając ww. decyzję naruszył: 1. art. 104 K.p.a. w zw. z poz. 26 załącznika rozporządzenia RM z 2009 r., przez wydanie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - toksoplazmozy w sytuacji gdy strona spełnia wszystkie przesłanki do stwierdzenia ww. choroby, co znajduje potwierdzenie w uzasadnieniu skarżonej decyzji, tj.: a. w trakcie wykonywanej pracy strona narażona była na kontakt z pierwotniakami Toxoplasma gondii, albowiem do jej zadań zawodowych należało inicjowanie oraz realizacja zadań z zakresu prewencji i profilaktyki weterynaryjnej, w tym pobieranie próbek od zwierząt w kierunku chorób zakaźnych, przeprowadzanie profilaktycznych sekcji zwierząt, zapobieganie chorobom hodowlanym i pasożytniczym oraz ich zwalczanie, leczenie chorych zwierząt, wykonywanie zabiegów z zakresu chirurgii weterynaryjnej, opieka weterynaryjna nad zwierzętami gospodarskimi, badanie mięsa zwierząt gospodarskich i dzikich w celu dopuszczenia mięsa do konsumpcji, a zatem do kontaktu z pierwotniakami Toxoplasma gondii mogło dojść podczas sprawowania nadzoru weterynaryjnego w przemyśle drobiarskim, rzeźniach drobiu; b. w badaniach serologicznych wykonanych w dniu 3 grudnia 2019 r. metodą ELISA stwierdzono obecność przeciwciał przeciwko Toxoplasma gondii w klasie IgG, co wskazuje na przebycie przez stronę zakażenia; 2. art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z § 6 ust. 2 rozporządzenia RM z 2009 r., w taki sposób, że w toku postępowania organ I instancji rozstrzygnął sprawę na podstawie orzeczenia lekarza, pomimo, że ww. lekarz nie dokonał oceny narażenia zawodowego z uwzględnieniem wszystkich czynników określonych w ww. przepisie rozporządzenia, tj. czynników chemicznych i fizycznych, czynników biologicznych, czynników o działaniu uczulającym, czynników o działaniu rakotwórczym, sposobu wykonywania pracy; 3. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 8 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a., w taki sposób, że w toku postępowania organ I instancji nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji błędnie go ustalił, tj. organ I instancji całkowicie dowolnie przyjął, iż zakażenie strony Toxoplasma gondii nastąpiło drogą pokarmową w wyniku nieprzestrzegania zasad higieny, tj. niemycia rąk lub mycia niedokładnego i/lub spożywania pokarmów zanieczyszczonych odchodami zwierząt, w sytuacji gdy brak jest jakikolwiek dowodów potwierdzających powyższe stwierdzenie, a przy tym całkowicie pominął dowód w postaci karty oceny narażenia zawodowego, a także w postaci dokumentacji medycznej strony; 4. art. 81a § 1 K.p.a., przez jego niezastosowanie w sprawie, tj. nierozstrzygnięcie wątpliwości co choroby zawodowej - toksplazmozy (w tym sposobu zakażenia) na korzyść strony - jeżeli bowiem przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony; - w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji; II. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 138 § 2 K.p.a., w zw. z art. 6 K.p.a., art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a. oraz art. 11 K.p.a., poprzez ich niezastosowanie, tj. nieuchylenie zaskarżonej decyzji i niewydanie orzeczenia co do istoty sprawy w tym zakresie, ewentualnie nieuchylenie zaskarżonej decyzji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, pomimo zaistnienia w sprawie okoliczności wskazanych powyżej, tj. określonych w pkt 1 zarzutów niniejszej skargi; III. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 80 K.p.a., w zw. z art. 76 § 1 K.p.a., w zw. z art. 84 K.p.a., w taki sposób, że w toku postępowania organ II instancji zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący, tj. w szczególności zaniechał zwrócenia się do jednostki orzeczniczej uprawnionej do rozpoznawania chorób zawodowych o wydanie kolejnej opinii lub też opinii uzupełniającej - zamiast tego organ II instancji w całości oparł się na piśmie z dnia 9 maja 2023 r. jednostki orzeczniczej II stopnia, będącym odpowiedzią na pismo organu instancji z prośbą o ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu, która to przymiotu opinii biegłego nie posiada (nie jest orzeczeniem lekarskim a tym samym opinią biegłego w rozumieniu art. 84 K.p.a.). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, ustosunkowując się do zarzutów skargi. Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał , co następuje: Spór dotyczy decyzji organu o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Zgodnie z art. 235ą K.p. za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Stosownie do art. 235˛ K.p., rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Za chorobę zawodową można uznać tylko wybrane schorzenia spełniające określone kryteria formalne i medyczne. Podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej jest wykazanie ścisłego związku przyczynowego pomiędzycharakterem wykonywanej pracy, a powstałymi objawami chorobowymi, przy czym rozpoznana jednostka chorobowa musi być bezwzględnie ujęta w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia RM z 2009 r. Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia RM z 2009 r., decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że organ administracji nie może dokonywać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej i ustalić, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych oraz że w tym względzie związany jest orzeczeniami lekarskimi wydanymi przez jednostki orzecznicze medycyny pracy, które mają walor opinii biegłego. Orzeczenia lekarskie, jak każdy dowód w postępowaniu administracyjnym podlegają ocenie organu pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. Muszą one być jasne i pełne oraz nie zawierać sprzeczności, a także muszą być oparte o wyniki przeprowadzonych badań przy uwzględnieniu historii choroby pracownika i warunków jego pracy. W niniejszej sprawie organ I instancji oparł się na orzeczeniu IMP w Ł., w którym wskazano m.in., że na podstawie przeprowadzonej w dniu 1 grudnia 2022 r. konsultacji okulistycznej stwierdzono u skarżącego w oku prawym stan po laseroterapii, uniemożliwiający w chwili obecnej potwierdzenie ewentualnych ognisk toksoplazmatycznych oraz prawidłową siatkówkę oka lewego. Na podstawie § 8 ust. 2 rozporządzenia RM z 2009 r., jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Wybór rodzaju czynności jakie należy podjąć w związku z uzupełnieniem materiału dowodowego leży w gestii organu administracji zgodnie z ww. przepisem. W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo zatem zwrócił się z pismem z 28 lutego 2023 r. do IMP w Ł. o wyjaśnienie, m.in. czy stan oka prawego skarżącego stwierdzony w trakcie ww. konsultacji okulistycznej wskazywał z wysokim prawdopodobieństwem, że brak było podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego. W odpowiedzi z 9 maja 2023 r. IMP w Ł. nie wypowiedział się w tym względzie. Zaznaczyć należy, że orzeczenie IMP w Ł. z 20 grudnia 2022 r., jak i pismo z 9 maja 2023 r. zostały podpisane w imieniu IMP przez tego samego lekarza medycyny pracy. Zauważyć należy, że podczas badania skarżącego w klinice IMP nie było możliwości potwierdzenia lub wykluczenia ognisk toksoplazmatycznych w prawym oku skarżącego z uwagi na stan po laseroterapii, co czyniło orzeczenie IMP w Ł. niepełnym i kwestia ta powinna zostać wyjaśniona. Organ administracji winien dążyć zatem do uzyskania odpowiedzi, czy stan prawego oka skarżącego pozwala na potwierdzenia lub wykluczenia ognisk toksoplazmatycznych, czy schorzenia wykryte w prawym oku skarżącego oraz zabiegi jakim został poddany skarżący w trakcie ich leczenia miały związek z chorobą zawodową, której stwierdzenia domaga się skarżący. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy uwzględni powyższe wskazania Sądu i podejmie stosowne czynności. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej "p.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Na rzecz skarżącego zasądzono od organu odwoławczego kwotę [...]zł tytułem poniesionych kosztów postępowania, tj. wynagrodzenia pełnomocnika.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło