II SA/Sz 805/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II Sz na rozprawie w dniu 25 października 2007 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej D.B. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem A z dnia (...(, wydanym na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.: DzU z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: K.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t.: DzU z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. stwierdził, że D.B. uchybiła terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z (...(, którym nałożono na stronę obowiązek uiszczenia kary w kwocie (...( z tytułu nielegalnego użytkowania budynku wypoczynkowego (letniskowego), wybudowanego na terenie działki o numerze ew. (...(, znajdującej się przy ul. (...( w P. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało doręczone D.B. w dniu 30 sierpnia 2006 r., co dokumentuje zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sprawy. W postanowieniu tym prawidłowo pouczono stronę o możliwości wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. D.B. złożyła zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. w dniu 12 września 2006 r., a zatem po terminie, co uzasadniało wydanie przytoczonego na wstępie postanowienia. Postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. zostało zaskarżone przez D.B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., z powodu jego niezgodności z prawem. Skarżąca podniosła zarzut rażącego naruszenia przepisu art. 134 K.p.a. w związku art. 58 § 1 K.p.a., poprzez wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu przed rozstrzygnięciem wniosku o przywrócenie terminu. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że postanowienie organu pierwszej instancji odebrała w dniu 30 sierpnia 2006 r. W tym też dniu poinformowała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. o konieczności pilnego wyjazdu do Niemiec, który uniemożliwi jej złożenie w terminie zażalenia na to postanowienie. Skarżąca podała, iż zażalenie złożyła niezwłocznie po swoim powrocie, tj. 12 września 2006 r. Zażalenie to zostało przekazane przez organ pierwszej instancji Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S., a fakt ten podano stronie do wiadomości. Po powzięciu informacji, iż uznano, że z przyczyn zawinionych złożyła zażalenie po terminie, skarżąca wystąpiła do organu wyższego stopnia z wnioskiem o przywrócenie tego terminu. Pomimo tego, organ odwoławczy postanowieniem A z dnia (...( stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez stronę zażalenia, a następnie postanowieniem B z (...( odmówił przywrócenia wskazanego terminu. Powyższe, zdaniem skarżącej, dowodzi, iż przepis art. 134 K.p.a. zastosowano niezgodnie z prawem, a postanowienie A z (...( wydano przedwcześnie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, dokonana według kryterium zgodności z prawem i w granicach rozstrzygania Sądu zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.), dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi D.B. Zgodnie z art. 141 § 2 K.p.a., zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Wniesienie zażalenia przez stronę z uchybieniem powyższego terminu powoduje, że czynność ta jest bezskuteczna, zaś organ odwoławczy ma obowiązek - stosownie do treści art. 134 w związku z art. 144 K.p.a. - stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Podkreślić przy tym należy, że przesłankę wydania w trybie art. 134 K.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia stanowi ustalenie nie tylko faktu złożenia zażalenia po upływie okresu 7 dni od daty doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi postanowienia organu administracji, ale również ustalenie faktu braku prośby o przywrócenie uchybionego terminu bądź wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia tego terminu. Oznacza to, że w razie wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu oraz prośby o jego przywrócenie, postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia organ odwoławczy wydać może dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu wniesionej przez stronę prośby o przywrócenie terminu. Ewentualne postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, a zatem wydanie takiego postanowienia przed rozpatrzeniem prośby strony byłoby niezgodne z prawem (vide: wyrok NSA Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie z dnia 31 maja 2000 r., sygn. akt SA/Sz 565/00, LEX nr 41620; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 149/04, Lex nr 164768; z 14 września 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 1078/06, Lex nr 256681). W rozpatrywanej sprawie proste porównanie daty pokwitowania doręczenia postanowienia (30 sierpnia 2006 r.) z datą wniesienia zażalenia (12 września 2006 r.) wskazuje na uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia zażalenia, i kwestia ta pozostaje poza sporem. Jednocześnie faktem jest, że D.B. przed rozpoznaniem zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., pismem z dnia 9 października 2006 r., wystąpiła do organu odwoławczego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Pismo to wpłynęło do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budownictwa w Województwie (...( w dniu 10 października 2006 r. W tej sytuacji, stosownie do art. 58 i art. 59 K.p.a., organ odwoławczy obowiązany był przed rozpatrzeniem zażalenia wydać orzeczenie w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Tymczasem organ ten, najpierw w dniu (...( wydał postanowienie A stwierdzające, że zażalenie D.B. zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 141 § 2 K.p.a., i następnie - w dniu (...( orzekł o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Tym samym naruszone zostały przepisy postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie jest niezgodne z prawem i podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do przepisów art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a., a o niewykonalności zaskarżonego aktu na podstawie art. 152 tej ustawy.