II SA/Sz 832/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Rektora Politechniki z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stypendium rektora oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. G. G. zwrócił się do Rektora Politechniki o przyznanie mu stypendium rektora dla najlepszych studentów na semestr VIII roku akademickiego 2012/2013, studiów stacjonarnych pierwszego stopnia. We wniosku student oświadczył, że średnia ocen uzyskanych przez niego w trakcie poprzedniego roku studiów na kierunku Inżynieria Materiałów Politechniki wynosiła 4,78. Potwierdził, że studiuje także na innym kierunku, tj. Inżynieria Materiałów studiów stopnia drugiego w uczelni Politechnika . Do wniosku dołączył kopię swojej publikacji w czasopiśmie z Listy Filadelfijskiej. Decyzją z dnia [...] r., Rektor Politechniki na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 175 oraz art. 181 i art. 186 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) i § 5 ust. 1 pkt 3 oraz § 6 ust 3 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Politechniki , stanowiącego załącznik do Zarządzenia Rektora PK Nr 46/2012 z dnia 27 sierpnia 2012 r., odmówił G.G. przyznania wnioskowanego stypendium uznając, że nie spełnił warunków do otrzymania stypendium rektora dla najlepszych studentów na wskazanym kierunku. G.G. odwołał się od powyższej decyzji, wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy, związanej z przyznaniem mu stypendium za wyniki w nauce. We wniosku student wskazał, że na liście rankingowej opracowanej na podstawie wniosków złożonych przez studentów kierunku, był na pierwszym miejscu. Podał, że organ w odmownej decyzji powołuje się między innymi na § 6 ust. 3 I rozdziału V Regulaminu, jednakże w uzasadnieniu nie jest dokładnie napisane z jakiego powodu nie zostało przyznane mu stypendium. Zdaniem studenta, powodem takiej decyzji była niepełna i mało wnikliwa interpretacja przytoczonego przepisu, który jak najbardziej dotyczy jego sytuacji, gdyż jest studentem nie tylko studiów pierwszego stopnia z którego to składał wniosek, ale jest także studentem studiów drugiego stopnia. Skoro spełnia przytoczony warunek (kontynuuje studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego), to należy mu się to stypendium i nie jest ważne na którym kierunku składa wniosek, gdyż regulamin nie określa tego, że stypendium może pobierać tylko na drugim stopniu, co jak domyśla się zostało tak właśnie, błędnie zinterpretowane. Rektor Politechniki decyzją z dnia [...] r., nr [..] na podstawie art. 104 i art. 127 § 3 K.p.a. oraz art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 175, oraz art. 181 i art. 186 oraz art. 207 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, § 5 ust. 1 pkt 3, rozdziału V, § 47 ust. 3 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Politechniki , po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy G. G. a, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] Zdaniem Rektora, ze względu na treść art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, studentowi G.G. owi nie przysługuje stypendium rektora dla najlepszych studentów na wskazanym przez niego kierunku Inżynieria Materiałowa w Instytucie Technologii i Edukacji, ponieważ są to studia pierwszego stopnia, a więc z samego założenia nie mogące się zakończyć uzyskaniem przez niego tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego. Tym samym student G.G. nie spełnił wskazanego w art. 184 ust. 5 powołanej wyżej ustawy, warunku jakim jest kontynuowanie studiów po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu magistra lub równorzędnego. Wprawdzie kontynuuje on również naukę na studiach drugiego stopnia na kierunku Inżynieria Materiałowa, ale w swoim wniosku nie wykazał tego kierunku studiów jako tego, na którym ubiega się o stypendium rektora. Z tego powodu, nie można mu było przyznać stypendium, także i na tym kierunku studiów, bo nie spełnił warunku złożenia stosownego wniosku, co jest warunkiem koniecznym w świetle art. 184 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. G.G. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W ocenie skarżącego, Rektor powołując się na art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, niedokładnie zinterpretował ten artykuł, gdyż w przedstawionym ustępie nie ma żadnej wzmianki na temat tego na którym stopniu i na jakich studiach można otrzymywać stypendium. W ustawie przedstawiony jest warunek: "chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat". Zdaniem skarżącego, warunek taki spełnia. Ponadto ani ustawa, ani regulamin uczelni nie przewidują przypadku w jakim się skarżący znalazł, czyli, że równocześnie studiuje na pierwszym i drugim stopniu. W interpretacji tego co jest napisane w konkretnej ustawie, bądź regulaminie należy kierować się tym co jest w niej napisane, a nie założeniami jakie były przyjęte podczas jej opracowywania. Skarżący zaznaczył, że wyniki uzyskane przez niego, zarówno na pierwszym jak i drugim stopniu kierunku na którym studiuje, były najwyższymi w Instytucie Technologii i Edukacji, i jednymi z najwyższych na całej Politechnice . W odpowiedzi na skargę, Rektor Politechniki podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ wyjaśnił, że G.G. uzyskał tytuł inżyniera w związku z ukończonymi studiami pierwszego stopnia na kierunku Mechatronika w Instytucie Technologii i Edukacji Politechniki (obecna nazwa instytutu), po których to studiach podjął studia drugiego stopnia (magisterskie) na kierunku Inżynieria Materiałowa. Równocześnie student studiuje na studiach pierwszego stopnia na kierunku Inżynieria Materiałowa w tym Instytucie. Według organu, wykładnia art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym przesądza, że student, który wcześniej uzyskał tytuł inżyniera na określonym kierunku studiów i studiuje również na innym kierunku pierwszego stopnia, to nie przysługuje mu prawo do stypendium na tym samym pierwszym stopniu, albowiem studia te z samego założenia nie prowadzą do uzyskania tytułu magistra, (równorzędnego). Skarżący nie spełnia warunku, aby studia z których składa wniosek o stypendium stanowiły kontynuację studiów po ukończeniu studiów pierwszego stopnia. Wprawdzie skarżący kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia na kierunku Inżynieria Materiałowa, ale swoim wnioskiem nie objął tych studiów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji Rektora Politechniki w przedmiocie stypendium rektora, stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 2005 ze zm.). Zgodnie z art. 173 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy, student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium rektora dla najlepszych studentów, po spełnieniu przesłanek warunkujących przyznanie tego świadczenia, określonych w art. 181 ust. 1 ustawy. Stosownie do art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173, chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat. Prawo do przedmiotowego świadczenia nie przysługuje studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów pierwszego stopnia kontynuuje naukę na kolejnym kierunku studiów na tym samym poziomie (tj. na studiach pierwszego stopnia). O pomoc materialną może się ubiegać student, który po ukończeniu studiów pierwszego stopnia kontynuuje studia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, czyli na studiach drugiego stopnia lub jednolitych studiach magisterskich (patrz. M. Kubiak, G. Winiarz. Komentarz do art.184 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. WKP 2013, opubl. w Lex nr 146159). W przedmiotowej sprawie niesporne jest, że G.G. ukończył studia pierwszego stopnia Politechniki na kierunku Mechatronika. Z wnioskiem o przyznanie stypendium skarżący wystąpił jako student studiów pierwszego stopnia tej samej uczelni na kierunku Inżynieria Materiałowa. Skarżący w momencie składania wymienionego wniosku, studiował równocześnie na Politechnice na studiach drugiego stopnia na kierunku Inżynieria Materiałowa. W takiej sytuacji, obowiązkiem organu było sprawdzenie, czy wnioskodawca spełniał wymogi ustawowe, określone dla tego kierunku studiów, na którym wystąpił o przyznanie stypendium. W ocenie Sądu, trafne jest rozstrzygnięcie organu, gdyż w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy, skarżącemu nie przysługuje wnioskowane świadczenie, jako studentowi, który ukończył już jeden kierunek studiów wyższych i kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów. Za trafnością przyjętej przez organ wykładni art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym przemawia fakt, że skarżący ubiegał się o przyznanie stypendium, na kierunku studiów licencjackich, a więc studiów wyższych, które z samego założenia nie mogą się zakończyć uzyskaniem tytułu magistra lub równorzędnego (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2483/12, opubl. w Lex nr 1269654). Skarżący nie spełniał zatem przesłanki wskazanej w art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, jaką jest kontynuowanie studiów po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego. Sąd nie podziela zarzutu skargi, że organ niedokładnie zinterpretował art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, gdyż w przepisie tym nie ma żadnej wzmianki na którym stopniu i na jakich studiach można otrzymać stypendium. W ustaleniu znaczenia powołanego przepisu konieczne jest odwołanie się do ustawowego pojęcia "studia wyższe". W art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, mowa jest o następujących rodzajach studiów wyższych: studia pierwszego stopnia, studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie, prowadzone przez uczelnię uprawnioną do ich prowadzenia. Każde z tych rodzajów studiów wyższych należy rozpatrywać rozdzielnie. Jeżeliby ustawodawca zamierzał, aby studia pierwszego stopnia były jedynie etapem studiów wyższych, to w prezentowanej definicji posłużyłyby się spójnikiem "i". Powyższa regulacja jest konsekwencją przyjęcia przez polskiego ustawodawcę postanowień tzw. Deklaracji Bolońskiej z dnia 15 czerwca 1999 r., zawierającej postulat wprowadzenia dwustopniowego systemu kształcenia wyższego w postaci studiów pierwszego stopnia (studia licencjackie lub inżynierskie) oraz studiów drugiego stopnia (magisterskie, kończące się uzyskaniem tytułu magistra). Reasumując Sąd przyjął, że organ zaskarżoną decyzją nie naruszył przepisów prawa procesowego i materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Dlatego też skarga nie mogła zostać uwzględniona. W tych warunkach, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), oddalił skargę G.G.