II SA/Sz 866/04

WyrokWSA w Szczecinie2005-09-21

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Marzena Iwankiewicz, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba wychowująca dziecko, z którym nie pozostaje w związku małżeńskim, ale z którym dzieli gospodarstwo domowe z ojcem drugiego dziecka, może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca spełnia warunki do uznania jej za osobę samotnie wychowującą dziecko w odniesieniu do córki K. W., ponieważ nie wychowuje tego dziecka z jego ojcem, z którym jest rozwiedziona. Okoliczność pozostawania w faktycznym związku z W. S., który jest ojcem drugiego dziecka L., nie ma wpływu na uprawnienie do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania M. W. dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka na córkę K. W. oraz dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego. Organ I instancji przyznał zasiłek rodzinny, ale odmówił przyznania wskazanych dodatków, argumentując, że skarżąca wychowuje K. W. razem z jej ojcem, z którym pozostaje w faktycznym związku, mimo rozwodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżąca argumentowała, że mimo wspólnego zamieszkiwania z ojcem K. W., nie stanowią rodziny i nie wychowują wspólnie dzieci.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i stwierdził, że uchylona część decyzji nie podlega wykonaniu. Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz /spr./ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Płocharska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka 1. u c h y l a zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowania dziecka, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...]r. Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej na podstawie art. 104, art. 130 § 4 Kpa oraz art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 2 i ust 2, art. 12 ust. 1, ust. 3 i ust. 4, art. 13 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, art. 14, art. 20 ust. 3, art. 24 ust. 1, art. 26 ust. 1 i ust. 2, art. 47 ust. 1, art. 60 ust.1 Ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2003 r. Nr 228 poz. 2255 z póź. zm.), po rozpoznaniu wniosku M. W. przyznał świadczenie w formie: 1. zasiłku rodzinnego, na K. W, w kwocie [...] zł miesięcznie, na okres od [...]r. 2. zasiłku rodzinnego, na L. S., w kwocie [...] zł miesięcznie, na okres od [...]r. 3. dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego - wyprawka, przyznany na L. S., w kwocie [...] zł jednorazowo we wrześniu 2004r. Jednocześnie w decyzji tej organ nie przyznał dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka K. W. ze względu na to, że wnioskodawczyni wychowuje je razem z ojcem drugiego dziecka L. Organ nie przyznał też dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, ponieważ K. W. ma ustalony lekki stopień niepełnosprawności, natomiast dodatek ten przysługuje na dzieci uczące się powyżej 18 roku życia, jeżeli mają ustalony umiarkowany lub znaczny stopień niepełnosprawności. Odwołująca się od tej decyzji skarżąca wniosła o ponowne rozpoznanie sprawy zasiłku rodzinnego z tytułu osoby samotnie wychowującej dzieci. M. W. argumentowała swoje odwołanie tym, że W. S. nigdy nie utrzymywał jej córki K., która otrzymuje alimenty z funduszu alimentacyjnego. Jest rozwiedziona z ojcem tego dziecka i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z W. S. Organ II instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 3 pkt 17, art. 8 pkt 4, art. 12, art. 13 ust.1 pkt 2 ustawy z 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych /Dz.U. Nr 228, poz. 2255 z późn.zm./ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Według Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. W. nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko, pozostaje bowiem w związku z W. S., czyli jedno z dzieci własnych wychowuje z ojcem dziecka tj. L. S, tworząc rodzinę zgodnie z definicją rodziny ustaloną w art. 3 pkt 16 w/w ustawy. Skarżąca w ocenie organu odwoławczego spełnia tylko jeden z warunków niezbędnych do uznania jej jako osobę samotnie wychowująca dziecko – tj. nie pozostaje w związku małżeńskim. Ponadto organ potwierdził brak podstaw do przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka Zgodnie z art.13 ust.1 pkt 2 w/w ustawy dodatek ten przysługuje dziecku powyżej 16 roku życia do ukończenia 24 lat, jeżeli uprawniony legitymuje się orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zaś K. W. ur. [...]r. posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. Zaskarżając powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w części dotyczącej odmowy przyznania dodatku do zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka oraz dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego M. W. wniosła o jej uchylenie wobec jej niezgodności ze stanem faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu wskazała, iż chociaż W. S. nadal zamieszkuje wraz ze skarżącą w tym samym lokalu to nie stanowią rodziny i nie wychowują wspólnie dzieci. Pan S. prowadzi osobne gospodarstwo domowe i stara się o przydział samodzielnego mieszkania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje : Skarga okazała się w części uzasadniona. Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 8 pkt 4 i art. 123 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z błędną wykładnią art. 3 pkt 17 tej ustawy, stanowiącego prawną podstawę decyzji. Wskazany przepis stanowi ścisłą definicję użytego w art. 8 pkt 4 określenia "samotnego wychowywania dziecka". W rozumieniu ustawy jest to, wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji, orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka. Skarżąca spełnia te warunki w odniesieniu do dziecka K. W., skoro nie wychowuje tego dziecka z jego ojcem, z którym jest rozwiedziona. Okoliczność, że skarżąca pozostaje w faktycznym związku z W. S., który jest ojcem drugiego dziecka L., w świetle treści art. 3 pkt 17 ustawy nie ma wpływu na uprawnianie skarżącej do dodatku wymienionego w art. 8 pkt 4 ustawy. W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję należało zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 lit.a/ ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - uchylić. Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji w pozostałym zakresie. Skarżąca nie przedstawiła żadnych argumentów, z których wynikałoby, że organ przy jej wydawaniu naruszył prawo. Orzeczenie w pkt II oparte jest na przepisie art.152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło