II SA/Sz 897/08

PostanowienieWSA w Szczecinie2009-06-26

Skład orzekający: Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, po prawomocnym oddaleniu wcześniejszego wniosku i zażalenia, może uchylić skutki prawomocności poprzedniego rozstrzygnięcia i wstrzymać bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego?
Ratio decidendi
Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, nawet jeśli nastąpiło w terminie określonym w kolejnym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie może uchylić skutków prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające odmienną ocenę możliwości poniesienia kosztów sądowych przez stronę. Skarga podlega odrzuceniu, jeśli wpis nie został uiszczony po prawomocnym oddaleniu wniosku o prawo pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, który został odmówiony. Po oddaleniu zażalenia przez NSA, skarżąca ponownie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jednak nie uiściła wymaganego wpisu sądowego. Sąd rozpoznał ponownie wniosek o prawo pomocy, stwierdzając brak zmian w sytuacji materialnej skarżącej i odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. D.- G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części w sprawie z Jej skargi na uchwałę Rady Miejskiej w Koszalinie z dnia 25 października 2007 r., Nr XV/152/2007 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym wniosek. Sygn. akt II SA/Sz 897/08 P O S T A N O W I E N I E Dnia 26 czerwca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. D.-G. na uchwałę Rady Miejskiej w Koszalinie z dnia 25 października 2007r. Nr XV/152/2007 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę B. D.-G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca, wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 300 zł zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] r., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] odmówił B. D.-G.przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt II OZ 209/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie strony skarżącej na powyższe postanowienie uznając, że strona nie wykazała takich okoliczności, które dowodziłyby, że skarżąca nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania Pismem z dnia [...] r., w wykonaniu zarządzenia z dnia [...] r. (doręczonym w dniu [...] r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w [....] ponownie wezwał B. D,- G.do uiszczenia, w terminie 7 dni, wpisu sądowego od skargi pod rygorem jej odrzucenia na podstawie art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na w/w wezwanie B. D.-G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, gdyż nie jest w stanie zgromadzić środków na poniesienie wpisu sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Na wstępie należy zauważyć, że ustawodawca w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) ustanowił generalną zasadę, wedle której strony obowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z art. 245 § 1 wyżej wskazanej ustawy, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba tak wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Z treści zaś art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być zmieniane i uchylane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były one zaskarżone, a nawet prawomocne. Ponieważ w przedmiotowej sprawie Sąd wydał już postanowienie odmawiające skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, zatem należało w pierwszej kolejności zbadać, czy skarżąca powołała we wniosku nowe okoliczności, których nie podniosła uprzednio. Z przedstawionego przez B. D.-G. oświadczenia na urzędowym formularzu PPF z dnia 17 czerwca 2009 r. wynika, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł miesięcznie, a miesięczne koszty utrzymania mieszkania, wyżywienia, lekarstw, utrzymania samochodu, spłaty kredytu itp. wynoszą łącznie [...] ,- zł. Miesięczne. Kolejny raz skarżąca wskazała, że koszty te dzieli z mężem, którego miesięczny dochód z tytułu emerytury wynosi [...] zł netto. Przeprowadzona analiza wniosku skarżącej z dnia [..] ., uzupełnionego formularzem PPF z dnia[...] ., doprowadziła Sąd do przekonania, że sytuacja materialna zainteresowanej w istocie nie uległa zmianie w stosunku do tej, którą przedstawiła w poprzednio złożonym wniosku w sprawie z dnia [...] r. Zdaniem Sądu, pomimo wskazywanej przez skarżącej sytuacji materialnej, za aktualny należy uznać pogląd wyrażony w poprzednio wydanym w sprawie postanowieniu z dnia [...] r. oraz w postanowieniu NSA z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt II OZ 209/09, że wbrew temu co sądzi skarżąca, wskazane przez nią okoliczności oraz dokumenty załączone do akt świadczą jednoznacznie, że faktycznie prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem, z którym zamieszkuje który ponosi znaczną część wydatków związanych utrzymaniem. W takiej sytuacji, podstawy do rozważenia zasadności wniosku nie może stanowić wyłącznie emerytura skarżącej. Biorąc pod uwagę łączny dochód skarżącej i jej męża, który wynosi aktualnie netto [...] zł miesięcznie (poprzednio wynosił [...] zł) oraz wskazane wydatki konieczne, należy przyjąć że B. D.G. nie wskazała okoliczności, które dowodziłyby, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 165 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie znalazł podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania skarżącej prawa pomocy. U z a s a d n i e n i e : B. D.-G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] r. Nr XV/152/2007 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca, wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] odmówił B. D.-G.przyznania prawa pomocy. W wyniku rozpatrzenia zażalenia B. D.-G. na w/w postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt II OZ 209/09 orzekł o oddaleniu zażalenia uznając, strona nie wykazała okoliczności, które dowodziłyby, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] r., w wyniku wykonania zarządzenia Sądu z dnia [...] r., (doręczonym w dniu [....] r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie wezwał B. D.-G. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia na mocy art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na w/w wezwanie B. D.G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Żądanej opłaty sądowej skarżąca nie uiściła. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), od pism wszczynających postępowanie przed sądami administracyjnymi w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jeżeli strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne mimo wezwania sądu nie uiści należnego wpisu, skarga podlega odrzuceniu. Zasadą ogólną jest, że w przypadku złożenia przez stronę skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie określonym przez Sąd w wezwaniu do uiszczenia wpisu, skargi nie można odrzucić przed rozpoznaniem złożonego wniosku o prawo pomocy. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy kończy się postanowieniem podlegającym zaskarżeniu zażaleniem (art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z chwilą, gdy w danej sprawie w przedmiocie prawa pomocy istnieje już prawomocne postanowienie Sądu, posiada ono wiążącą moc skonkretyzowanej i zindywidualizowanej przez sąd normy prawnej. Z mocy tej wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu i faktu tego nie zmienia obowiązek ponownego wezwania jej do uiszczenia opłaty. Zatem ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w kolejnym wezwaniu do uiszczenia wpisu, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające odmienną ocenę możliwości poniesienia kosztów sądowych przez stronę (por: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1999 r., sygn. I CKN 1461/98, OSNC 1999/11/196, postanowienie SN z dnia 23 lutego 1999 r., sygn. I CKN 1064/97, OSNC 1999/9/153). Ze złożonego przez B. D.-G.w dniu r. /data stempla pocztowego/, uzupełnionego Formularzem PPF, ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca osiąga dochód w wysokości [...] zł miesięczne, a miesięczne koszty utrzymania mieszkania, wyżywienia, lekarstw, spłaty kredytu, utrzymania samochodu, spłaty kredytu itp. Wynoszą łącznie [...] ,-zł. Kolejny raz skarżąca wskazała, że koszty te dzieli z mężem, którego miesięczny dochód z tytułu emerytury wynosi [...] zł. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, by zmieniła się jej sytuacja materialna, co uzasadniałoby odmienną ocenę jej możliwości płatniczych w porównaniu z poprzednim wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Rodzaj i wysokość dochodów i wydatków wnioskodawcy jest podobna. Mając na uwadze powyższe ustalenia faktyczne i prawne, Sąd stwierdził, że skoro wniesienie skargi w niniejszej sprawie podlegało obowiązkowi uiszczenia wpisu stałego (art. 231 p.p.s.a.) w wysokości 300 zł. a skarżąca, pomimo otrzymania w dniu 18 maja 2009 r. wezwania do jego uiszczenia w terminie 7 dni, do dnia [...] r. wpisu nie uiściła, skargę należało odrzucić na podstawie art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło