II SA/Sz 931/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-10-25

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Barbara Gebel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., opierając się na opinii biegłego, która stwierdza brak negatywnego wpływu wykonanych robót budowlanych na sąsiedni budynek, mimo że skarżący twierdzą, iż postępowanie zostało już wszczęte z urzędu?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego może odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., gdy istnieją inne uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, co obejmuje sytuacje, w których oczywiste przeszkody uniemożliwiają merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Czynności kontrolne organu, nawet jeśli opierają się na opinii biegłego, nie są równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego. Dopiero stwierdzenie naruszeń prawa budowlanego obliguje organ do wszczęcia postępowania jurysdykcyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o przeprowadzenie kontroli nadbudowy i przebudowy sąsiedniego budynku, twierdząc, że spowodowały one zmiany naruszające ich interesy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na opinię biegłego, która stwierdza brak negatywnego wpływu tych robót na budynek skarżących. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a., w tym błędne zastosowanie art. 61a § 1 K.p.a. i ocenę merytoryczną sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 października 2018 r. sprawy ze skargi R. K. i B. K. na postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę. B. i R. K. (współwłaściciele budynku mieszkalnego, położonego przy ul. [...] w Ś.) wnioskiem z dnia 14.07.2017 r., wystąpili do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś., o przeprowadzenie kontroli wykonanej nadbudowy – przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej, położonego przy ul. [...] nr [...] w Ś., a także zmiany jego pokrycia dachowego, twierdząc, że spowodowały one zmiany: linii granicznych połaci dachowej i elewacji ściany frontowej oraz systemu odbioru wód opadowych poprzez wycięcie rur i rynny oraz budowę gzymsów. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., w wyniku rozpatrzenia ww. wniosku, postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], odmówił "wszczęcia postępowania w sprawie nadbudowy – przebudowy poddasza budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej, na terenie działki nr [...], przy ul. [...] w Ś., należącej do P. G. i T. K.. Uzasadniając przyjęte rozstrzygnięcie, organ powiatowy podał, że dokonał w dniu 22.11.2017 r. kontroli robót budowlanych na posesji przy ul. [...] w Ś. wykonanych na podstawie zgłoszenia z dnia 23.04.2012 r. W wyniku kontroli stwierdzono, że inwestorzy nie dysponują dokumentem stwierdzającym, że zastosowane materiały posiadają dopuszczenie do ich zastosowania. Strona zobowiązała się do przedłożenia oceny technicznej remontu. Z przedłożonej w dniu 12.01.2018 r. przez G. K. Opinii biegłego w sprawie wykonania adaptacji poddasza na cele mieszkalne w Ś. ul. [...], sporządzonej przez mgr. inż. R. U., biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w S. w zakresie szacowania nieruchomości (upr. zaw. nr [...], uprawnienia konstrukcyjno-budowlane nr [...]), wynika, że roboty budowlane wykonane w budynku mieszkalnym położonym przy ul. [...] w Ś., nie mają negatywnego wpływu na budynek położony przy ul. [...] w Ś., a w związku z tym organ, na podstawie art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), zwanej dalej "K.p.a.". Na powyższe postanowienie zażalenie wnieśli B. K. i R. K. podnosząc, że organ powiatowy, wydając ww. rozstrzygnięcie, błędnie zastosował art. 61a § 1 K.p.a., ponieważ skarżący są stronami postępowania, natomiast odmowa wszczęcia postępowania "z innych uzasadnionych przyczyn" może mieć miejsce w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów, tj. gdy "na pierwszy rzut oka" można stwierdzić, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania, zatem organ nie może gromadzić dowodów i ustalać stanu faktycznego sprawy bez formalnego wszczęcia postępowania – tak jak miało to miejsce, zdaniem skarżących, w przedmiotowej sprawie – a następnie, po stwierdzeniu, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania – wydać postanowienia o odmowie jego wszczęcia "z innych uzasadnionych przyczyn", na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., jak również w postanowieniu wydanym na podstawie komentowanego przepisu, nie może zawrzeć wniosków i ocen dotyczących meritum żądania, bowiem zadaniem organu jest wyłącznie zbadanie przesłanek dopuszczalności wszczęcia postępowania, a postanowienie o odmowie jego wszczęcia, wydane w trybie art. 61a § 1 K.p.a., ma charakter rozstrzygnięcia formalnego, a nie merytorycznego. Skarżący twierdzą ponadto, że spełnione zostały wszystkie przesłanki wynikające z art. 61 K.p.a. – o wszczęcie postępowania wniosły strony, a zawarte we wniosku żądanie dotyczy sprawy indywidualnej, załatwianej w drodze decyzji. Skarżący powołali się na bogate orzecznictwo sądów administracyjnych oraz literaturę i stwierdzili, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego oparł się jedynie o przekazaną mu opinię. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] r., numer [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 i art. 61a § 1 K.p.a. oraz art.83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy po przytoczeniu stanu faktycznego stwierdził, że podczas przeprowadzonych przez organ powiatowy w dniu 13.12.2017 r.(kontrole przeprowadzono także 22.11.2017 r. oraz 12.12.2017 r.) oględzin budynku mieszkalnego, położonego przy ul. [...] w Ś. ustalono, że połać dachu ww. budynku "zachodzi na posesję [...] w zakresie pokrycia, gzymsu i pomalowania elewacji. Na ścianie frontowej, od strony ulicy, nie stwierdzono zamakania elewacji frontowej. W pokoju mieszkalnym w drugiej kondygnacji budynku do ściany wspólnej pomiędzy posesjami oraz od ściany frontowej, w którym P. K. twierdzą, że kapie woda, nie stwierdzono żadnych zacieków, plam. Ściana obłożona jest boazerią. Na strychu sufit obłożony jest płytami ze sklejki, są widoczne ślady po zamakaniu od strony wspólnej ściany. W korycie przy ścianie frontowej nie stwierdzono zebrania się wody ". Natomiast w części opisanej jako "Wnioski", w przedłożonej przez G. K. do organu powiatowego, w dniu 12.01.2018r., opinii biegłego podano, że: "Roboty zostały wykonane na podstawie zgłoszenia robót budowlanych, polegających na wymianie pokrycia dachowego na dachówkę ceramiczną, rynien, docieplenia elewacji i położeniu tynku, malowaniu elewacji, z dnia 23.04.2012 r., zgodnie ze sztuką budowlaną (z nieistotnymi zmianami) i obowiązującymi przepisami. Wykonane roboty pokrycia dachu z obróbkami częściowo zostały wykonane na części wspólnej (ścianie wewnętrznej, oddzielającej budynki). Gzyms przekracza lico tej ściany o ok. 10 cm, z uwagi na zapewnienie prawidłowego odpływu i montażu rynny budynku nr [...], pod względem technicznym nie wpływa negatywnie na budynek nr [...]. Malowanie elewacji i docieplenie ścian wykonano po stronie należącej do budynku nr [...]. Wykonane prace pokrycia dachu na części Wspólnej, zabezpieczają ścianę i budynki nr [...] przed negatywnymi wpływami atmosferycznymi, są pracami niezbędnymi do utrzymania nieruchomości, w dobrym stanie technicznym. Na ścianie wschodniej i zachodniej elewacja jest pomalowana do ściany wewnętrznej, ścianę południową docieplono i położono tynk, prace te wykonano po stronie należącej do budynku, przy ul. [...]". Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a., organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a. (żądanie wszczęcia postępowania) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Powołany przepis przewiduje zatem dwie sytuacje uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania. Druga natomiast występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Pojęcie innych uzasadnionych przyczyn, z powodu których postępowanie nie może być wszczęte, utożsamia się z okolicznościami, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której prowadzone jest już postępowanie, wydano w sprawie rozstrzygnięcie albo brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania. Dla odmowy wystarczające jest ziszczenie się choćby jednego z wyżej przedstawionych warunków, a z orzecznictwa sądowo-administracyjnego wynika, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego jest dopuszczalne wyłącznie z powodu oczywistych przeszkód o charakterze przedmiotowym i podmiotowym. Skoro na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, że w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 K.p.a., nie może on formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym. Jednakże ocena dopuszczalności odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego przez organ na tej podstawie także wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ale tylko w takim zakresie, który służy ustaleniu zaistnienia okoliczności uprawniających do zastosowania tego przepisu. Zatem, podjęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. czynności sprawdzające nie doprowadziły do stwierdzenia występowania nieprawidłowości lub naruszeń Prawa budowlanego, co oznacza że nie miał on podstaw faktycznych do prowadzenia postępowania jurysdykcyjnego w przedmiotowej sprawie. Możliwość przeprowadzenia takiego postępowania wyjaśniającego przez organ administracji publicznej, jest ugruntowana w orzecznictwie sądów administracyjnych. W szczególności wskazał na to, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 12 maja 2016r., sygn. akt: II SA/Sz 149/16. Sąd przywołał przepisy art. 61 § 1 i § 4 K.p.a., zgodnie z którymi postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, przy czym o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie i wskazał jednocześnie, że "W doktrynie i orzecznictwie sądowym przyjęto, że datą wszczęcia postępowania z urzędu jest data podjęcia przez organ pierwszej czynności w sprawie, której postępowanie dotyczy, przez organ do tego uprawniony, działający w granicach przysługujących mu kompetencji, pod warunkiem, że o czynności tej powiadomiono stronę (...) Przepis art. 61 § 1 K.p.a. należy jednak interpretować w związku z przepisami prawa materialnego, które nie tylko wyznaczają rodzaj spraw załatwianych w formie decyzji administracyjnej, ale i normują inicjatywę co do powstania danej treści stosunku materialnoprawnego, w tym przypadku są to przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290)". W konsekwencji sąd wywiódł, że organy nadzoru budowlanego, przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami Prawa budowlanego, mogą dokonywać czynności kontrolnych, a protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa. Sąd wskazał, że "O podjęcie czynności kontrolnych przez organ nadzoru budowlanego może wystąpić każdy, kto dostrzega potrzebę zbadania stanu faktycznego pod kątem obowiązujących norm budowlanych. Jednakże zareagowanie przez organ na skargę lub wniosek o podjęcie określonej kontroli nie oznacza automatycznie wszczęcia postępowania administracyjnego, które kończy się wydaniem decyzji lub postanowienia zgodnie z regułami K.p.a. W doktrynie i orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że postępowanie kontrolne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego, nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego [...]. W przypadku stwierdzenia w toku czynności kontrolnych, naruszeń prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wszcząć postępowanie administracyjne prowadzące do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego. Dokumentacja powstała w takim postępowaniu kontrolnym wchodzi w skład materiału dowodowego w sprawie i jest podstawą do podjęcia rozstrzygnięcia, ale datą wszczęcia postępowania w sprawie nie jest zawiadomienie strony zainteresowanej o pierwszej czynności kontrolnej, lecz zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie. Powyższe wynika z faktu, iż o tym, czy w ogóle postępowanie zostanie wszczęte i w jakim przedmiocie, organ nadzoru budowlanego decyduje dopiero po dokonaniu czynności kontrolnych i ustaleniu czy zastany stan faktyczny jest zgodny z przepisami prawa budowlanego. Podjęte przez organ nadzoru budowlanego czynności sprawdzające mogą przecież doprowadzić do wniosku, iż nie stwierdzono nieprawidłowości i naruszeń prawa budowlanego, w związku z czym postępowanie jurysdykcyjne nie będzie w ogóle prowadzone". Organ powiatowy w zaskarżonym postanowieniu wskazał, że z wniosków biegłego mgr. inż. R. U., zawartych w wyżej cyt. opinii "w sprawie wykonania adaptacji poddasza na cele mieszkalne w Ś. ul. [...] ", roboty budowlane wykonane w budynku mieszkalnym, położonym przy ul. [...], nie mają negatywnego wpływu na budynek mieszkalny położony przy ul. [...] w Ś., zatem nie znalazł podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez B. K. i R. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżący zarzucili: 1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 61a § 1 K.p.a., poprzez przyjęcie przez organ I instancji, a w ślad za nim organ odwoławczy, w sposób nieuprawniony, iż postępowanie administracyjne z uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte, podczas gdy to samo postępowanie zostało już wszczęte w dniu 21 grudnia 2017 r., 2. podjęcie przez organ oceny merytorycznej sprawy - ustalenie, że "wykazane w opinii biegłego wykonane prace remontowe na budynku przy ul. [...] nie mają negatywnego wpływu na budynek przy ul. [...] organ odmawia wszczęcia postępowania w sprawie"- pomimo wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, a tym samym naruszenie zasad postępowania, 3. zaniechanie przez organ podjęcia szczegółowych i wnikliwych czynności wyjaśniających, a tym samym naruszenie art. 7 K.p.a., oparcie rozstrzygnięcia na dowodzie w postaci opinii sporządzonej na zlecenie właścicieli budynku położnego przy ul. [...], 4. naruszenia art. 10 K.p.a., poprzez odmowę wydania skarżącemu odpisu dokumentu, uniemożliwienie wglądu do akt sprawy, nie włączenie do akt sprawy, znajdującej się w aktach – opinii biegłego, 5. naruszenia art 8 i 9 Kodeksu postępowania cywilnego, poprzez utrudnianie dostępu do zgromadzonych materiałów, zaniechanie przez organ wykonania swojego obowiązku do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz art. 8 poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, nie kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, 6. naruszenia art 12 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez celowe przedłużenie postępowania. W związku ze wskazanymi zarzutami skarżący wnieśli o: 1. uchylenie postanowień organów obu instancji, 2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem skarżących, w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka pozwalająca na zastosowanie art. 61a § 1 K.p.a., bowiem już w dniu 21 grudnia 2017r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. wszczął postępowanie administracyjne z urzędu w powyższej sprawie, o czym poinformował strony, w tym skarżących (pismo znak [...])). W jednej sprawie nie można wszcząć postępowania administracyjnego i jednocześnie odmówić jego wszczęcia. Skarżący podobnie jak w zażaleniu podnieśli przesłanki zastosowania art. 61a § 1 K.p.a. Organ, zdaniem skarżących, bezkrytycznie przyjął ustalenia biegłego, a nadto uniemożliwił skarżącym zapoznanie się z tą opinią. Nie zgodzili się ze stanowiskiem organów, że podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie opinii biegłego można uznać za czynności kontrolne. Według nich organy dokonały merytorycznej oceny sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.). Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz.1257 ze zm.) postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W doktrynie i orzecznictwie sądowym przyjęto, że datą wszczęcia postępowania z urzędu jest data podjęcia przez organ pierwszej czynności w sprawie, której postępowanie dotyczy, przez organ do tego uprawniony, działający w granicach przysługujących mu kompetencji, pod warunkiem, że o czynności tej powiadomiono stronę (postanowienie NSA w Warszawie z dnia 4 marca 1981 r., SA 654/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 15). Przepis art. 61 § 1 K.p.a. należy jednak interpretować w związku z przepisami prawa materialnego, które nie tylko wyznaczają rodzaj spraw załatwianych w formie decyzji administracyjnej, ale i normują inicjatywę co do powstania danej treści stosunku materialnoprawnego, w niniejszym przypadku są to przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018r. poz. 1202 ze zm.). Stosownie do art. 81 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego. Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych. Protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego (ust.4). O podjęcie czynności kontrolnych przez organ nadzoru budowlanego może wystąpić każdy, kto dostrzega potrzebę zbadania stanu faktycznego pod kątem obowiązujących norm budowlanych. Jednakże zareagowanie przez organ na skargę lub wniosek o podjęcie określonej kontroli nie oznacza automatycznie wszczęcia postępowania administracyjnego, które kończy się wydaniem decyzji lub postanowienia zgodnie z regułami K.p.a. W doktrynie i orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że postępowanie kontrolne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego, nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego. Czynności kontrolne, w rozumieniu art. 81 ust. 4, art. 81a ust. 2ustawy Prawo budowlane, nie są tożsame z oględzinami jako czynnością procesową przewidzianą w art. 79 K.p.a. Nie mają w związku z tym do nich zastosowania wymagania stawiane czynnościom dowodowym, w także określony w art. 79 § 1 K.p.a. wymóg zawiadomienia o miejscu i terminie przeprowadzenia czynności (patrz. wyroki: sygn. akt II OSK 2402/14, sygn. akt II OSK 1231/16 postanowienie sygn. akt II OSK 1500/09; publ. https://cbois.nsa.gov.pl). Dopiero w przypadku stwierdzenia w toku czynności kontrolnych, naruszeń prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wszcząć postępowanie administracyjne prowadzące do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego. Postępowanie kontrolne nie jest postępowaniem jurysdykcyjnym więc nie kończy się wydaniem decyzji. Celem postępowania administracyjnego jest co do zasady skonkretyzowanie sytuacji prawnej, tj. praw i obowiązków, oznaczonego podmiotu, w drodze decyzji. Realizacja tego zadania wymaga istnienia kompletnego stosunku administracyjnoprawnego, na który składają się podmioty (organ administracji publicznej oraz strona), a także przedmiot (prawa i obowiązki, wynikające z określonej normy prawnej). Jeżeli brakuje któregokolwiek z tych elementów i organ administracji publicznej nie może podjąć działań zmierzających do usunięcia tego stanu, wspomniana konkretyzacja jest wykluczona, a prowadzenie postępowania administracyjnego staje się zbędne. Jedynie w przypadku, gdy zbędność ta ma charakter oczywisty i niebudzący wątpliwości już na etapie wnoszenia podania, organ administracji publicznej stosuje art. 61a § 1 K.p.a. Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej; 2) żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn, z wyłączeniem wszakże przyczyn wskazanych w przepisach rozdziału 1 działu II Kodeksu, w tych bowiem przypadkach organ administracji publicznej pozostawia podanie bez rozpoznania albo przekazuje sprawę organowi właściwemu w sprawie lub zwraca podanie wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem. Inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 K.p.a., uniemożliwiające wszczęcie postępowania administracyjnego dotyczą sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. W niniejszej sprawie G. K. i T. K. dokonali zgłoszenia robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego na dachówkę ceramiczną, rynien, docieplenia elewacji i położenia tynku, malowania elewacji budynku przy ul. [...] w Ś.. Przeprowadzona przez organ I instancji kontrola nie wykazała zamakania elewacji, ani zaciekania ścian budynku nr [...], a prawidłowość wykonanych robót potwierdziła strona składając opinię wydaną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane. Skoro więc stan budynku nr [...] nie oddziałuje negatywnie na budynek nr [...], to organ nadzoru budowlanego nie mógł znaleźć podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Mając na uwadze powyższe sąd uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione, bowiem organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania administracyjnego i dlatego też, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło