II SA/Sz 98/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-04-21

Skład orzekający: Maria Mysiak, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił datę prawomocności wyroku eksmisyjnego, przyjmując datę nadania klauzuli wykonalności zamiast daty wydania orzeczenia przez sąd drugiej instancji, co miało wpływ na przyznanie dodatku mieszkaniowego?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej błędnie przyjęły datę nadania klauzuli wykonalności wyrokowi eksmisyjnemu jako datę jego prawomocności. Prawomocność wyroku eksmisyjnego następuje z chwilą wydania orzeczenia przez sąd drugiej instancji, a nie z chwilą nadania klauzuli wykonalności. Niewłaściwe ustalenie tej daty stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 K.p.a.) i skutkuje koniecznością uchylenia decyzji odmawiającej przyznania dodatku mieszkaniowego.
Stan faktyczny
E. S. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organy administracji odmówiły przyznania dodatku za okres od [...] do [...], uznając, że prawo do lokalu socjalnego przysługuje jej dopiero od daty nadania klauzuli wykonalności wyrokowi eksmisyjnemu. Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd administracyjny uznał, że organy błędnie ustaliły datę prawomocności wyroku eksmisyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. w części odmawiającej przyznania E. S. dodatku mieszkaniowego na okres od [...] do [...], oraz oddalenie skargi w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Ciesielska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] nr [...] w części odmowy przyznania E. S. dodatku mieszkaniowego na okres od dnia [...] do dnia [...], II. oddala skargę w pozostałym zakresie. Podaniem z dnia [...] r. E. S. wystąpiła do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego na lokal przy ul [...] w K.. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ ustalił, że umowa najmu przedmiotowego lokalu została skutecznie wypowiedziana pismem z dnia [...] r. Ustalił również, że wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] r. o sygn. akt [...] zobowiązano E.S. do opróżnienia i opuszczenia zajmowanego lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] w K.. Jednocześnie wyrokiem tym przyznano E. S. . prawo do lokalu socjalnego. Wyrokowi temu nadano klauzulę wykonalności dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. nr: [...] Prezydent Miasta K., działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2003 r. poz. 267 ze zm. - dalej jako "K.p.a.") oraz art. 2 ust 1, art. 3 ust. 1-4, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 1-10, art. 7 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 966 ze zm. - dalej jako "u.d.m."), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156 poz. 1817 z 2001 r. ze zm.): 1. odmówił E. S. przyznania dodatku mieszkaniowego na okres od r. 2. przyznał E. S. dodatek mieszkaniowy na okres od [...] r. w kwocie [...] zł miesięcznie oraz dodatek mieszkaniowy na okres od [...] r. w kwocie [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że dodatek mieszkaniowy przysługuje zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5 u.d.m. osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny, albo socjalny. Według organu E. S. prawo do lokalu socjalnego przysługuje dopiero od dnia nadania wyrokowi eksmisyjnemu klauzuli wykonalności (tj. [...] r.), zatem na okres od .[...] r. dodatek został przyznany. Od orzeczenia organu I instancji odwołanie wniosła E. S. , wyrażając niezadowolenie z wymienionej decyzji i wnosząc o jej zmianę. W dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podjęło rozstrzygnięcie o sygn. [...] o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. W uzasadnieniu organ drugiej instancji w pełni zaakceptował argumentację przedstawioną przez Prezydenta Miasta K.. E.S. , pismem z dnia [...] r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę, zarzucając w niej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i wniosła o uchylenie decyzji Kolegium w całości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sad Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Na podstawie art. 135 P.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sądowa kontrola zgodności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej wykazała, iż naruszają one prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Skarżąca w dniu [...] r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Zasady i tryb przyznawania, ustalana wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia [...] r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. 2013, poz. 966). W myśl przepisów ustawy dodatek mieszkaniowy, przysługuje: najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych; 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego; 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych; 1) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem; 2) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny (art. 2 ust. 1 u.d.m.). Jak stanowi art. 2 ust. 2 u.d.m. dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych w ust. 1. Z ustaleń faktycznych organu wynika, że strona nie posiada tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w K.. Pod rozwagę mogła być zatem brana jedynie przesłanka wymieniona w art. 2 ust. 1 pkt 5 u.d.m. Wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 10 czerwca 2014 r. sygn. akt VIIIC 709/12 orzeczono eksmisję E. S. . Z materiałów sprawy (k. 20 do 23 akt administracyjnych) wynika, że skarżąca wywiodła od przedmiotowego orzeczenia apelację i orzeczenie to uprawomocniłoby się dopiero po jej rozpoznaniu, tj. w dniu wydania wyroku przez sąd odwoławczy. Zarówno organ administracyjny pierwszej, jak i drugiej instancji nie uzyskał wyroku podjętego na skutek apelacji. W rezultacie w aktach administracyjnych brak jest dowodu jednoznacznie potwierdzającego datę prawomocności wyroku eksmisyjnego. Wprawdzie w notatce służbowej z dnia [...] r. wskazuje się datę [...] r., jako datę wydania wyroku przez sąd II instancji, jednak, zdaniem Sądu, data ta ma na tyle istotne znaczenie w sprawie, że powinna być udokumentowana w sposób niebudzący wątpliwości. Wskazać bowiem należy, że niesłusznie organy administracji przyjęły datę nadania klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu Rejonowego w K. o sygn. akt VIII C 709/12 jako datę prawomocności. Dostarczenie osobie uprawnionej lokalu socjalnego stanowi obowiązek gminy właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu. Obowiązek ten aktualizuje się z momentem uprawomocnienia się wyroku nakazującego eksmisję z jednoczesnym przyznaniem prawa do lokalu socjalnego, nie zależy natomiast w żadnym wypadku od działań podjętych przez lokatorów czy też właściciela lokalu (por. wyrok SO w Gdańsku z 10 czerwca 2011 r., III Ca 225/11, Lexis.pl nr 3914945, a nadto Katarzyna Zdun-Załęska, Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Komentarz, LexisNexis 2014). Zgodnie z art. 363 § 1 k.p.c. orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje od niego środek odwoławczy lub inny środek zaskarżenia. W przypadku gdy od orzeczenia sądu I instancji wniesiony został środek odwoławczy, uprawomocnia się ono z chwilą wydania przez sąd II instancji orzeczenia rozpoznającego wniesiony środek zaskarżenia (Małgorzata Manowska, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Art. 1-505(38), wyd. III., system informacji prawnej LEX). Oznacza to, że wyrok eksmisyjny dotyczący E.S. uprawomocniłby się z chwilą wydania wyroku przez sąd odwoławczy. Zaniechanie przez organy administracji poczynienia w sposób prawidłowy ustaleń w przedstawionym zakresie stanowi mające wpływ na wynik sprawy uchybienie art. 7 i 77 § 1 K.p.a. Z tej przyczyny zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca w części odmawiającej skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego nie mogły się ostać. W ocenie Sądu prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w tej sprawie, z uwzględnieniem powyższych uwag pozwoli na pełną ocenę zasadności wniosku skarżącej. Organ I instancji winien uzyskać odpis wyroku sądu odwoławczego (gdyby taki został wydany), względnie informację o dacie prawomocności ww. wyroku Sądu Rejonowego w K.. Po zbadaniu tej kwestii organ będzie mógł stwierdzić, czy w okresie od [...] r. skarżącej przysługiwało prawo do lokalu socjalnego, a w konsekwencji i dodatku mieszkaniowego w tym okresie. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit c w związku z art. 135 P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. w części odmawiającej skarżącej dodatku mieszkaniowego na okres od [...] r. oraz, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę w pozostałym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło