II SA/Sz 991/17
WyrokWSA w Szczecinie2017-11-16
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków, jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej. Kierowca autobusu wykonującego przewóz regularny ma obowiązek zatrzymywać się na wszystkich przystankach wskazanych w obowiązującym rozkładzie jazdy, a zabieranie pasażerów poza wyznaczonymi przystankami lub pomijanie przystanków stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na R. K. za wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia, polegającym na niezatrzymaniu się na wyznaczonym przystanku i zabraniu pasażerów w miejscu niebędącym przystankiem. Skarżący twierdził, że przejazd ten miał charakter nieodpłatnego przewozu okazjonalnego, a nie regularnego. Organy administracji uznały, że doszło do naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, a Sąd administracyjny utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 listopada 2017 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.
1. Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na R. K., prowadzącego działalność gospodarczą od firmą "[...]" Przewozy Pasażerskie R. K., ul. [...], [...] (dalej przywoływany jako: "Skarżący"), kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło następujące naruszenie : wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzeniu zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym dotyczących - ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków.
Jak wynika z uzasadnienia rozstrzygnięcia, w dniu 16 maja 2017 r. przeprowadzono kontrolę drogową autobusu marki B. (M. ) o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował Pan A. S.. Pojazd należał do Skarżącego. W momencie kontroli kierowca wykonywał przewóz regularny na trasie S. - K. i nie zatrzymał się na wyznaczonym w rozkładzie jazdy przystanku mieszczącym się w miejscowości S. przy ul. [...]. Autobus jadący ze znaczną prędkością został zatrzymany przez kontrolującego inspektora kilkadziesiąt metrów za oznakowanym i wyznaczonym przystankiem, na którym znajdował się podany do publicznej wiadomości rozkład jazdy przedmiotowego przewozu. Kierowca do kontroli drogowej okazał dowód osobisty, prawo jazdy, dowód rejestracyjny wraz z obowiązkowym ubezpieczeniem OC, wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób oraz wypis nr [...] z zezwolenia nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej nr [...]: S. - K. przez ul. [...] wraz z załączonym obowiązującym rozkładem jazdy. Kontrola została udokumentowana protokołem nr [...] z dnia 16 maja 2017 r.
Pismem z dnia 16 maja 2017 r. Skarżący został zawiadomiony przez Z. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Z. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego jako Organu I instancji decyzji opisanej powyżej.
2. Pismem z dnia 27 czerwca 2017 r. Skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie decyzji zgodnie z art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej przywoływana jako: "K.p.a.") oraz ponowne przeanalizowanie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Wydanej decyzji zarzucił:
- naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie przepisów ustawy o transporcie drogowym,
- naruszenie zasad określonych w art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez porzucenie obowiązku rzetelnego ustalenia wszelkich okoliczności faktycznych mających związek ze sprawą,
- naruszenie art. 81 K.p.a. poprzez porzucenie obowiązku poinformowania Skarżącego o fakcie wszczęcia postępowania oraz o dowodach zgromadzonych w sprawie.
Skarżący podniósł, że w toku postępowania skorzystał z uprawnień wynikających z art. 10 § 1 K.p.a. i złożył wyczerpujące wyjaśnienia odnośnie przedmiotu kontroli wskazując na bezzasadność poczynionych zarzutów. Skarżący wskazał, że przejazd zrealizowany w dniu kontroli pomiędzy osiedlem [...], a ul. [...] w S. nie miał charakteru przewozu regularnego i nie był objęty zezwoleniem okazanym w dniu kontroli. Strona realizowała ten przejazd w ramach nieodpłatnego przewozu okazjonalnego na wniosek mieszkańców Osiedla [...] złożony w siedzibie przewoźnika w dniu 25 maja 2017 r. Zbieranie osób z ulic osiedla jest czynnością nieodpłatną, bez ustalonego harmonogramu, bez ustalonych przystanków, zatem bez cech przewozu regularnego. Skarżący podniósł, iż Organ dokonał nieuprawnionej rozszerzającej wykładni normy zawartej w art. 18b ust. 1 pkt 3 oraz ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2016 r. poz. 1907 ze zm., dalej przywoływana jako: "u.t.d.") uznając, że kierowca nie zatrzymał się na przystanku na ul. [...] w S.. Cytowana norma wskazuje, że wymiana pasażerów w ramach linii regularnej może odbywać się wyłącznie na przystankach określonych w rozkładzie jazdy. Nie istnieje jednak obowiązek zatrzymania się na przystanku w przypadku braku na przystanku jakichkolwiek osób, czyli braku chętnych do wejścia do autobusu oraz w przypadku uzyskania od pasażerów wewnątrz autobusu jednoznacznej informacji o braku chętnych do wysiadania na konkretnym przystanku. Przepis stanowi jedynie, że wymiana pasażerów musi odbywać się na konkretnych przystankach o ściśle wskazanych godzinach.
Skarżący podniósł, że Organ dopuścił się naruszenia unormowań procesowych określonych w K.p.a. w zakresie zbierania i oceny materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.).
3. Decyzją z dnia [...] nr [...] 5468, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935), art. 4 pkt 7, art. 18 ust. 1 pkt 1, art. 18b, art. 20, art. 20a ust. 1 i 2, art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. oraz lp. 2.2.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wskazał, że w ustalonym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez Skarżącego przepisów prawa w zakresie wykonywania przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu.
Organ podkreślił, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli drogowej kierowca Skarżącego przed rozpoczęciem kursu na trasie regularnej S. - K. ok. godz. [...] zatrzymał się w miejscu niebędącym wyznaczonym przystankiem na tej linii i zabrał pierwszych pasażerów (około 10 osób). Dopiero po zabraniu pasażerów wyruszył na pierwszy przystanek w miejscowości S. na ul. [...], na którym nie zatrzymał się. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca zeznał, że polecenie takiej realizacji przewozu osób na trasie S. - K. otrzymał od swojego pracodawcy. Wskazał również, że przewóz niezgody z rozkładem jazdy (tj. dodatkowy przystanek na ul. [...]) realizuje od około miesiąca, a przedsiębiorca ma to zmienić i dodatkowy przystanek ma być dopisany do obowiązującego rozkładu jazdy.
Zeznania złożone przez kierowcę Skarżącego w dniu kontroli Organ II instancji uznał za wiarygodne jako złożone "na gorąco" i pod rygorem odpowiedzialności karnej za składnie fałszywych zeznań. Organ wskazał, że składający zeznania bezpośrednio po zdarzeniu nie ma jeszcze pełnego wyobrażenia konsekwencji składanych zeznań i dlatego takie zeznania są wiarygodne. Ponadto, w ocenie Organu, powyższy stan faktyczny potwierdza protokół kontroli drogowej, który został własnoręcznie podpisany przez kierowcę kontrolowanego autobusu bez zastrzeżeń.
Dalej Organ uwypuklił, że określenie w zezwoleniu miejscowości, w których znajdują się przystanki, oznacza, że przewoźnik jest uprawniony do zabierania i wysadzania pasażerów wyłącznie na oznaczonych i wyposażonych we wskazany sposób przystankach i obowiązuje go zakaz zabierania i wysadzania pasażerów w innych miejscach (wyrok NSA z dnia 16 marca 2011 r., II GSK 351/10, LEX nr 824451);
zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że Skarżący nie przestrzegał ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków.
Dlatego Organ prawidłowo zakwalifikował przewóz z dnia kontroli, jako wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy lub wyznaczonych przystanków i skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w wysokości [...] zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. oraz lp. 2.2.3 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Organ II instancji wskazał, że Organ I instancji nie naruszył norm zawartych w K.p.a., gdyż w toku postępowania podejmował wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Zdaniem Organu odwoławczego, Organ I instancji w sposób kompletny i prawidłowy zebrał materiał dowody w sprawie, który pozwala na jednoznaczne rozstrzygnięcie. Nie można postawić zarzutu, iż został on oceniony w sposób dowolny na podstawie wybiórczej analizy materiału dowodowego. Organ I instancji dokonał także prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do obowiązujących przepisów prawa, a także uzasadnił swoje stanowisko wyrażone w decyzji, w sposób wymagany przez normę prawa.
Organ odniósł się także do zarzutu Skarżącego naruszenia art. 81 K.p.a. poprzez porzucenie obowiązku poinformowania strony o fakcie wszczęcia postępowania oraz o dowodach zgromadzonych w sprawie. W ocenie Organu odwoławczego zarzut ten nie znajduje odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym, co Organ szczegółowo uzasadnił.
Organ nie zgodził się ze Skarżącym, że przejazd pomiędzy osiedlem [...], a ul. [...] w S. był realizowany w ramach nieodpłatnego przewozu okazjonalnego. Strona załączyła wniosek mieszkańców osiedla [...], z którego wynika, iż przewoźnik miał zabierać chętnych pasażerów z ulic osiedla, ponieważ mieszka tam dużo osób starszych i niepełnosprawnych, które jeżdżą do ośrodków leczniczych w K.. Organ II instancji nie dał wiary twierdzeniom, że przewoźnik nieodpłatnie świadczył usługę transportu dla pasażerów z powyższego osiedla, którzy korzystali z przejazdu na określonej trasie, ponieważ po zabraniu tych pasażerów autobus dalej realizował kurs na wyznaczonej trasie i zatrzymywał się na wyznaczonych przystankach. Organ podkreślił, że zgodnie ze złożonym wnioskiem zabieranie pasażerów z osiedla miało się odbywać każdorazowo przed rozpoczęciem przewozów regularnych w ramach linii [...] i [...], a więc zdaniem Organu nie można powiedzieć, że przewóz miał mieć charakter jednorazowy czy też sporadyczny.
Organ podkreślił, że przewóz osób jest działalnością gospodarczą Skarżącego, która przynosi mu regularny dochód zatem nie jest wiarygodne, aby część pasażerów miała zapewniony bezpłatny przejazd. Skarżący chcąc zabierać pasażerów z osiedla [...], nie naruszając przepisów ustawy o transporcie drogowym, powinien wcześniej wystąpić do organu, który wydał zezwolenie z wnioskiem o zmiany w rozkładach jazdy, czego nie uczynił.
Organ odwoławczy nie zgodził się ze Skarżącym, że nie istnieje obowiązek zatrzymania się na przystanku w przypadku braku na przystanku jakichkolwiek osób, czyli braku chętnych do wejścia do autobusu oraz w przypadku uzyskania od pasażerów wewnątrz autobusu jednoznacznej informacji o braku chętnych do wysiadania na konkretnym przystanku.
Organ wskazał także, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c u.t.d.
4. Niezadowolony z treści rozstrzygnięcia Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając decyzji:
- naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie przepisów u.t.d.,
- naruszenie zasad określonych w art. 7 w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez porzucenie obowiązku rzetelnego ustalenia wszelkich okoliczności faktycznych mających związek ze sprawą.
W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że kontrolujący wyciągnął błędne wnioski odnośnie rodzaju i trybu wykonywanego w momencie kontroli i przed kontrolą przewozu. Podniósł, że przejazd zrealizowany w dniu kontroli pomiędzy Osiedlem [...] a ul. [...] w S. nie miał charakteru przewozu regularnego i nie był objęty zezwoleniem okazanym w dniu kontroli. Skarżący uznał, że realizował ten przejazd w ramach nieodpłatnego przewozu okazjonalnego na wniosek mieszkańców Osiedla [...] złożony w siedzibie przewoźnika w dniu 25 maja 2017 r. Wnioskodawcy złożyli na ręce przewoźnika prośbę o każdorazowy wjazd na osiedle autobusem i zebranie osób (starszych i schorowanych) z osiedla które sygnalizują (np. poprzez sygnał ręką) zamiar skorzystania z usług przewoźnika. Skarżący podniósł, że zbieranie osób z ulic osiedla jest czynnością nieodpłatną, bez ustalonego harmonogramu, bez ustalonych przystanków, zatem bez cech przewozu regularnego o których mowa w art. 18b ust. 1 u.t.d.
W odniesieniu do 7 warunków koniecznych do uznania, iż dany przewóz ma charakter przewozu regularnego, wskazanych w powyższym przepisie, spełniony był tylko pierwszy - tj. fakt, iż przewóz realizowany był pojazdem typu autobus. Należy nadmienić, iż przejazd pomiędzy Osiedlem [...] a pierwszym przystankiem przy ul. [...] w S. nie miał charakteru regularnego w związku z czym uznanie przez kontrolującego, iż był on częścią przewozu regularnego w rozumieniu przepisów u.t.d. był, w ocenie Skarżącego, przedwczesny i niepoparty zgromadzonym materiałem dowodowym. Co istotne, jak uwypuklił Skarżący, żaden przepis prawa materialnego nie zakazuje wykonywania czynności o których mowa powyżej. Nadto żadna norma prawna nie determinuje konieczności każdorazowego aktualizowania rozkładu jazdy jeśli przewoźnik w ramach odrębnej umowy podejmie decyzję o umożliwieniu pasażerom wejścia do pojazdu wcześniej, niż tuż przed rozpoczęciem przewozu regularnego. Skarżący wskazał, iż przepis na który Organ się powołał zarzucając naruszenie warunków zezwolenia, tj. art. 18b ust. 1 pkt 3 brzmi: Przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad: (...) wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy. W ramach skontrolowanej linii regularnej, tj. pomiędzy ul. [...] w S. a K. wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywało się faktycznie wyłącznie na wyznaczonych w rozkładzie jazdy przystankach autobusowych. Kwestia miejsc, skąd byli zabierani pasażerowie przed faktycznym rozpoczęciem przewozu regularnego, w ocenie Skarżącego, nie ma jakiegokolwiek znaczenia, ponieważ przejazd pomiędzy Osiedlem [...] a pierwszym przystankiem przy ul. [...] w S. nie był objęty reżimem warunków określonych w zezwoleniu nr [...]. Warunki określone w zezwoleniu muszą być przestrzegane podczas świadczenia usługi w ramach linii, a nie przed jej formalnym rozpoczęciem.
Odnośnie zarzutu, iż kierowca nie zatrzymał się na przystanku przy ul. [...] w S. również tutaj, zdaniem Skarżącego, Organ dokonuje nieuprawnionej rozszerzającej wykładni normy zawartej w art. 18b ust. 1 piet 3 oraz ust. 2 pkt 3 u.t.d. Cytowana norma wskazuje, iż wymiana pasażerów w ramach linii regularnej może odbywać się wyłącznie na przystankach określonych w rozkładzie jazdy ergo, jak podnosi Skarżący, nie istnieje obowiązek zatrzymania się na przystanku w przypadku braku na przystanku jakichkolwiek osób (czyli braku chętnych do wejścia do autobusu) oraz w przypadku uzyskania od pasażerów wewnątrz autobusu jednoznacznej informacji o braku chętnych do wysiadania na konkretnym przystanku. Cytowany przepis wymaga jedynie, "iż wymiana pasażerów musi odbywać się na konkretnych przystankach o ściśle wskazanych godzinach". Organ, w ocenie Skarżącego, nie udowodnił przeto, jakoby jakakolwiek wymiana pasażerów w dniu kontroli odbyła się poza godzinami wskazanymi w rozkładzie jazdy bądź na przystanku niewskazanym w zezwoleniu.
Skarżący wskazał, że analiza materiału dowodowego w ocenie Organu prowadzi do konkluzji, iż Skarżący rozpoczynał przewóz regularny od Osiedla [...], a nie od ul. [...] w S., tj. zgodnie z informacjami określonymi w zezwoleniu. Z drugiej jednak strony Organ wysuwając zarzut, że odcinek trasy pomiędzy Osiedlem [...] a ul. [...] w S. realizowany jest w ramach linii regularnej powinien udowodnić, iż ta trasa jest wykonywana regularnie, tj. w tych samych godzinach, na tych samych zasadach oraz dokładnie tą samą trasą. Nadto Organ milczeniem zbywa argument, iż odcinek drogi przed rozpoczęciem przewozu drogowego jest realizowany nieodpłatnie, w celu ułatwienia dojazdu osom starszym czy dzieciom do pierwszego przystanku. Usługi odpłatne rozpoczynają się zgodnie z rozkładem jazdy od ul. [...] w S.. Reasumując, Skarżący uważa, że przewóz drogowy w dniu kontroli odbył się zgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu nr [...]. Przejazd realizowany przed rozpoczęciem kursu wg zezwolenia nie jest objęty tym zezwoleniem, zatem sposób jego wykonywania nie może być weryfikowany względem treści i warunków zawartych w komentowanym zezwoleniu.
5. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie oraz utrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.
Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.
6. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.
z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej przywoływana jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także
- z mocy art. 135 p.p.s.a. – decyzji Organu pierwszej instancji pod kątem powyższego kryterium wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Jej przedmiotem uczyniono decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję Organu I instancji, którą to Organ nałożył na Skarżącego karę pieniężną za wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzeniu zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym dotyczących - ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków.
7. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.
Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją lub postanowieniem przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienionej, tj. K.p.a., w brzmieniu dotychczasowym, z tym że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a - 96n ustawy zmienionej.
Zgodnie z art. 4 pkt 7 u.t.d., przez przewóz regularny rozumie się publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (Dz.U. z 2015 r. poz. 915 ze zm.).
W myśl art. 18 ust. 1 pkt 1 u.t.d., wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia w krajowym transporcie drogowym - wydanego, w zależności od zasięgu tych przewozów odpowiednio przez:
a) wójta - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze gminy,
b) burmistrza albo prezydenta miasta - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych w komunikacji miejskiej,
c) burmistrza albo prezydenta miasta, któremu powierzono to zadanie na mocy porozumienia, o którym mowa w art. 4 pkt 7a- na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych w komunikacji miejskiej w granicach określonych w art. 4 pkt 7a lit. a albo lit. b,
d) burmistrza albo prezydenta miasta, będącego siedzibą związku międzygminnego, o którym mowa w art. 4 pkt 7a - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze gmin, które utworzyły związek międzygminny,
d1) prezydenta miasta na prawach powiatu, w uzgodnieniu z właściwym starostą ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych przebiegających na obszarze miasta i sąsiedniego powiatu,
e) starostę, w uzgodnieniu z wójtami, burmistrzami lub prezydentami miast właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze powiatu, z wyłączeniem linii komunikacyjnych określonych w lit. a-d1,
f) marszałka województwa, w uzgodnieniu ze starostami właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego powiatu, jednakże niewykraczających poza obszar województwa,
g) marszałka województwa właściwego dla siedziby albo miejsca zamieszkania przedsiębiorcy, w uzgodnieniu z marszałkami województw właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego województwa;
Stosownie do treści art. 18b ust. 1 u.t.d. przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad:
1) do przewozu używane są wyłącznie autobusy odpowiadające wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym;
2) rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach;
3) wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy;
4) należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat, a pasażer otrzymuje potwierdzenie wniesienia opłaty w postaci biletu wydanego zgodnie z przepisami o kasach rejestrujących;
5) w kasach dworcowych oraz w autobusie znajduje się dostępny do wglądu pasażerów opracowany przez przewoźnika lub grupę przewoźników regulamin określający warunki obsługi podróżnych, odprawy oraz przewozu osób, bagażu i rzeczy;
6) cennik opłat został podany do publicznej wiadomości przy kasach dworcowych oraz w każdym autobusie wykonującym regularne przewozy osób, przy czym cennik opłat musi także zawierać ceny biletów ulgowych:
a. określone na podstawie odrębnych ustaw, a w szczególności ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami
publicznego transportu zbiorowego (Dz.U. z 2012 r. poz. 1138, z 2013 r. poz. 1421 i 1650 oraz z 2014 r. poz. 1863),
b. wynikających z uprawnień pasażerów do innych ulgowych przejazdów, jeżeli podmiot, który ustanowił te ulgi, ustalił z przewoźnikiem w drodze umowy warunki zwrotu kosztów stosowania tych ulg;
7) zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18.
Natomiast zgodnie z art. 18b ust. 2 u.t.d., podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się:
1) używania do przewozu:
a. innych pojazdów niż autobusy,
b. autobusów nieodpowiadających wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym;
2) korzystania z przystanków, na których nie została zamieszczona informacja o realizowanym rozkładzie jazdy zawierająca także nazwę, adres siedziby przewoźnika i numer telefonu przewoźnika lub niezgodnie z podanymi w tej informacji dniami i godzinami odjazdów;
3) zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy;
4) pobierania należności za przejazd niezgodnie z cennikiem opłat podanym do publicznej wiadomości pasażerów;
5) naruszania warunków przewozu osób określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18.
Zgodnie z art. 20 u.t.d., w zezwoleniu określa się w szczególności: warunki wykonywania przewozów; przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów; miejscowości, w których znajdują się przystanki - przy przewozach regularnych osób. Załącznikiem do zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązujący rozkład jazdy. Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, wzór zezwolenia, o którym mowa w art. 19a, oraz wzór zezwolenia i wypisu z zezwolenia, o którym mowa wart. 18, uwzględniając zakres niezbędnych danych dotyczących realizacji usług transportowych.
Według art. 20a ust. 1, warunków określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18, nie stosuje się w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych, lub blokad drogowych. W przypadku gdy okoliczności uniemożliwiające wykonywanie przewozów, o których mowa w ust. 1, trwają dłużej niż 14 dni, organ właściwy w sprawach zezwoleń, na wniosek przedsiębiorcy, wydaje decyzję w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu (ust. 2).
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (ust. 6).
Stosownie do treści lp. 2.2.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzeniu zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości [...] zł (słownie: trzy tysiące złotych).
8. Sąd w tym miejscu podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny i uznaje go za swój wskazując, że określenie w zezwoleniu miejscowości, w których znajdują się przystanki, oznacza, że przewoźnik jest uprawniony do zabierania i wysadzania pasażerów wyłącznie na oznaczonych i wyposażonych we wskazany sposób przystankach i obowiązuje go zakaz zabierania i wysadzania pasażerów w innych miejscach (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 351/10; wszystkie orzeczenia cytowane pochodzą z bazy orzeczeń: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wynika natomiast z zebranego w sprawie materiału, który w ocenie Sądu został zebrany i rozpatrzony kompletnie i wyczerpująco, w dniu kontroli drogowej kierowca Skarżącego przed rozpoczęciem kursu na trasie regularnej S. - K. ok. godz. [...] zatrzymał się w miejscu niebędącym wyznaczonym przystankiem na tej linii i zabrał pierwszych pasażerów (około [...] osób). Dopiero po zabraniu pasażerów wyruszył na pierwszy przystanek w miejscowości S. na ul. [...], na którym nie zatrzymał się. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca zeznał, że polecenie takiej realizacji przewozu osób na trasie S. - K. otrzymał od swojego pracodawcy (Skarżącego). Wskazał również, że przewóz niezgody z rozkładem jazdy (tj. dodatkowy przystanek na ul. [...]) realizuje od około miesiąca, a przedsiębiorca (Skarżący) ma to zmienić i dodatkowy przystanek ma być dopisany do obowiązującego rozkładu jazdy.
Powyższe, zdaniem Sądu jednoznacznie wskazuje, że Skarżący nie przestrzegał ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków, dlatego Organy prawidłowo zakwalifikowały przewóz z dnia kontroli, jako wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy lub wyznaczonych przystanków i skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w wysokości [...] zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. oraz lp. 2.2.3 załącznika nr 3 do tej ustawy.
9. W ocenie Sądu, Organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W aktach sprawy znajdują się dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy a Organy dokonały jego wszechstronnej oceny. Zebrany materiał dowodowy jest wystarczający w sprawie, a przeprowadzanie kolejnych dowodów miałoby ma na celu jedynie przedłużanie postępowania. Dlatego zarzut z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. nie zasługuje, zdaniem Sądu, na uwzględnienie.
10. Sąd nie podziela poglądu Skarżącego, iż przejazd pomiędzy osiedlem [...], a ul. [...] w S. był realizowany w ramach nieodpłatnego przewozu okazjonalnego. Prawidłowo, zdaniem Sądu Organ II instancji nie dał wiary twierdzeniom, że przewoźnik nieodpłatnie świadczył usługę transportu dla pasażerów z powyższego osiedla, którzy korzystali z przejazdu na określonej trasie, ponieważ po zabraniu tych pasażerów autobus dalej realizował kurs na wyznaczonej trasie i zatrzymywał się na wyznaczonych przystankach. Należy podkreślić, że zgodnie ze złożonym wnioskiem zabieranie pasażerów z osiedla miało się odbywać każdorazowo przed rozpoczęciem przewozów regularnych w ramach linii [...] i [...], a więc nie można powiedzieć, że przewóz miał mieć charakter jednorazowy czy też sporadyczny. Rację należy przyznać Organowi, który wskazuje, że nie jest wiarygodne, aby część pasażerów miała zapewniony bezpłatny przejazd.
Skarżący bowiem chcąc zabierać pasażerów z osiedla [...], nie naruszając przepisów ustawy o transporcie drogowym, powinien wcześniej wystąpić do organu, który wydał zezwolenie z wnioskiem o zmiany z rozkładach jazdy, czego nie uczynił.
11. Sąd także nie podziela argumentacji Skarżącego, że nie istnieje obowiązek zatrzymania się na przystanku w przypadku braku chętnych do wejścia do autobusu oraz w przypadku braku chętnych do wysiadania na konkretnym przystanku. Potwierdzeniem tezy odwrotnej jest przywoływana na wstępie wywodu treść art. 18b ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 18b ust. 2 pkt 3 u.t.d.
Sąd jednocześnie podziela pogląd wyrażony w judykaturze, zgodnie z którym, kierujący autobusem ma obowiązek zatrzymania się na każdym przystanku, który jest uwzględniony w rozkładzie jazdy stanowiącym załącznik do zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób w krajowym transporcie drogowym na określonej linii regularnej. Niezatrzymywanie się na przystankach ujętych w rozkładzie jazdy byłoby możliwe w sytuacji, gdy zostałyby one wpisane do rozkładu jazdy jako przystanki na żądanie. W obecnym stanie prawnym nie istnieje bowiem żadne odstępstwo od obowiązku zatrzymania się kierowcy na przystanku, który jest uwzględniony w rozkładzie jazdy, a nie jest określony jako przystanek na żądanie. Rozkład jazdy jest bowiem integralną częścią zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym i jest zawsze okazywany do kontroli wraz z wypisem z zezwolenia.
Dlatego też, w ocenie Sądu, kierowca wykonujący przewozy regularne osób w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy ma obowiązek zatrzymywania się na wszystkich przystankach wskazanych w obowiązującym rozkładzie jazdy. Należy bowiem uznać, iż skoro trasa została ustalona w sposób wskazany przez przedsiębiorcę, to kierowca nie ma swobody wyboru przystanków na których się zatrzyma i przystanków, które pominie. W rozkładzie jazdy są wprost wskazane wszystkie przystanki i należy na każdym z nich zatrzymać się (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 2307/10).
Podkreślenia także wymaga, że przedsiębiorca, któremu zostało udzielone zezwolenie na wykonywanie regularnych przewozów w krajowym transporcie drogowym odpowiada za wszystkie aspekty dotyczące działalności gospodarczej polegającej na wykonywaniu przewozów w ramach posiadanego zezwolenia, a więc zarówno za zmianę trasy przez kierowców, za zatrzymywanie się kierowców poza przystankami, w miejscach nieprzeznaczonych do wsiadania i wysiadania pasażerów, za zatrzymywanie się przez kierowców na przystankach nieobjętych rozkładem jazdy oraz za naruszenie przez kierowców - swoich pracowników w inny sposób obowiązującego rozkładu jazdy, nawet jeśli ich postępowania były szlachetne (tak wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 384/11).
12. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji naruszeń podnoszonych przez Skarżącego i w konsekwencji skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło