II SAB/Sz 158/15
WyrokWSA w Szczecinie2016-03-10
Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółka z o.o. w B. pozostawała w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wnioski M. B. z dnia [...] i [...]?Ratio decidendi
Spółka pozostawała w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, ponieważ nie udostępniła żądanych informacji ani nie wydała decyzji o odmowie ich udostępnienia w ustawowym terminie. Odpowiedź udzielona dopiero w odpowiedzi na skargę nie zwalnia z zarzutu bezczynności. Jednakże, bezczynność ta nie była rażąca, gdyż wnioski o informację były częścią wniosków dowodowych w innym postępowaniu, co mogło utrudnić ich prawidłowe odczytanie przez Spółkę.Stan faktyczny
M. B. złożył do Regionalnych Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w B. wnioski o udostępnienie informacji publicznej dotyczących umów, przejęcia sieci wodociągowej oraz tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości. Spółka nie udzieliła odpowiedzi na wnioski, co skutkowało złożeniem przez M. B. skargi na bezczynność do WSA. Spółka w odpowiedzi na skargę podniosła, że istnieje spór z M. B. dotyczący korzystania z nieruchomości i wygasłej umowy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zobowiązał Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółkę z o.o. w B. do rozpoznania wniosków M. B. z dnia [...] i [...] oraz oddalił skargę w pozostałym zakresie. Sąd stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i zasądził od Spółki na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, , po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 10 marca 2016 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółki z o.o. w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółkę z o.o. w B. do rozpoznania wniosków M. B. z dnia [...] i [...] i oddala skargę w pozostałym zakresie, II. stwierdza, że bezczynność w rozpoznawaniu wniosków z dnia [...] i [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółki z o.o. w B. na rzecz skarżącego M. B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] r. zatytułowanym "Wniosek dowodowy" M. B. zwrócił się do Regionalne Wodociągi i Kanalizacja Spółki z o.o.
z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w postaci:
1/ umowy o dostarczenie wody z urządzenia zbiorowego zaopatrzenia w wodę
w miejscowości P. zawartej przez Zakład Gospodarki Komunalnej
i Mieszkaniowej Urzędu Gminy, a także R. Sp. z o.o. w B. w [...] r.
2/ dokumentów dotyczących przejęcia od Wójta Gminy w B. przez R. Sp. z o.o. sieci wodociągowej na działce należącej do M. B. nr [...], a obecnie po podziale nr [...] i [...] w P. oraz tytułu prawnego do korzystania z ww. sieci wodociągowej.
Następnie, pismem z dnia [...] r. (także zatytułowanym "Wniosek dowodowy") skarżący zwrócił się do wspomnianej Spółki o udostępnienie informacji publicznej w postaci kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji
i budowy sieci Ø 63 stanowiącej własność R. Sp. z o.o.
i przebiegającej w obrębie działki nr [...] na granicy z działką nr [...] w miejscowości P. obręb[...] .
Z kolei pismem z dnia [...] r. zatytułowanym "Odpowiedź na pismo R. z dnia [...] r. (l.dz. Nr [...] ) wraz z wezwaniem do wykazania posiadania tytułu prawnego do nieruchomości – działki gruntu nr [...] , obręb P." skarżący wezwał Spółkę z o.o. R. do wykazania posiadania tytułu prawnego, na mocy którego Spółka korzysta z nieruchomości skarżącego, tj. z działek gruntu nr [...] , poprzez przesłanie dokumentów, z których ten tytuł prawny wynika.
R. Spółki z o.o nie udzieliła skarżącemu odpowiedzi na powyższe wnioski.
Pismem z dnia [...] r. M. B. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność R. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi podniósł, że jego wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został rozpoznany do chwili obecnej. Nie otrzymał od Spółki także informacji, która wskazywałaby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi udostępnienie wnioskowanej informacji.
Skarżący zaznaczył, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją przewidzianą w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, stosownie do którego obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
M. B. wniósł o zobowiązanie R. do rozpatrzenia wniosku o udzielenie żądanych informacji publicznych w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, a nadto o stwierdzenie, że bezczynność Spółki nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie od Spółki kwoty [...] zł jak również kosztów niniejszego postępowania.
W odpowiedzi na skargę, R. wniosła o jej oddalenie, wskazując, że pozostaje w sporze ze skarżącym, który nie dopuszcza pracowników Spółki do zamknięcia przyłącza wodociągowego pomimo wygaśnięcia umowy o zbiorowe zaopatrzenie w wodę.
W ramach tego sporu, w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w sprawie o sygn. akt [...] (w którym skarżący występował w charakterze obwinionego), Sądowi a co za tym idzie także skarżącemu został ujawniony akt notarialny z dnia [...] r., którym to aktem została wniesiona do Spółki cała infrastruktura wodociągowa i kanalizacyjna znajdująca się na terenie gminy B., w tym w miejscowości P..
Spółka odnosząc się do pytań skierowanych do niej przez skarżącego wskazała, że w zakresie umowy o dostarczanie wody zawartej z Z. , a następnie ze Spółką przez odbiorcę zamieszkałego w miejscowości P. – nie posiada pisemnej umowy z tak określonym odbiorcą. Spółka podała ponadto, że nie przejmowała sieci od Wójta Gminy. Przejęcie sieci wodociągowych i kanalizacyjnych nastąpiło od Gminy B., a jedyny posiadany dokument – akt notarialny z dnia [...] r. został przekazany do Sądu na żądanie M. B. w toku procesu zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego (sygn. akt [...] ). Spółka nie posiada kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy sieci, o której wspomina skarżący ponieważ inwestycja ta nie była prowadzona przez Spółkę. Nie posiada także dokumentów, z których wynikałby tytuł prawny do korzystania z działek nr[...] .
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych, czynności oraz bezczynności organów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną.
W rozpatrywanej sprawie skarżący zarzucił R. bezczynność w przedmiocie rozpoznania jego wniosków z dnia [...] . o udostępnienie informacji publicznej. Wnioski te dotyczyły informacji odnośnie umów o dostarczanie wody z urządzenia zbiorowego zaopatrzenia w wodę w miejscowości P., dokumentów dotyczących przejęcia przez zobowiązaną Spółkę sieci wodociągowej od Wójta Gminy a także decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy sieci Ø 63 stanowiącej własność Spółki, przebiegającej w obrębie działki nr [...] w miejscowości P. a nadto wykazania tytułu prawnego Spółki do korzystania z nieruchomości należących do skarżącego.
Sądowa kontrola w tym zakresie ma swoje oparcie w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014, poz. 782 ze zm.).
W myśl art. 1 ust. 1 cytowanej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie.
Podmiot, do którego został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej, powinien udostępnić tę informację w formie czynności materialnotechnicznej (art. 10 ustawy), albo odmówić jej udostępnienia decyzją (art. 16 ust. 1 ustawy). Możliwe jest również umorzenie postępowania poprzez wydanie decyzji w myśl art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 ustawy. Pozostawanie w bezczynności przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, we wskazanym w art. 13 ww. ustawy terminie, stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, LEX nr 236545).
Zgodnie z treścią art. 13 cytowanej ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 tej ustawy.
Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 ustawy).
Z bezczynnością mamy zatem do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ (podmiot zobowiązany) nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź nie podjął stosownej czynności. Bez znaczenia pozostaje przy tym z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, w tym czy bezczynność była spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność
w ogóle nie powinna zostać dokonana.
W myśl art. 4 ust. 1 ustawy, podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W świetle powyższego przepisu R. bez wątpienia należy do podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej.
Wymieniona Spółka jest bowiem spółką prawa handlowego, której wspólnikami wymienionymi w KRS są Miasto B., Gmina K., Gmina T., Gmina B., Gmina P. i Gmina B. Spółka powołana w celu realizacji zadań z zakresu użyteczności publicznej jest zatem podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy. Nie budzi bowiem wątpliwości, że wykonuje ona zadania publiczne (m.in. w zakresie poboru, uzdatniania i dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków), a także dysponuje majątkiem publicznym.
Przechodząc natomiast do analizy charakteru żądanej we wniosku informacji, należy odwołać się do treści art. 1 ust. 1 i 2 ustawy, który stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Innymi słowy informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych rozumianych jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa. Przepis art. 6 ustawy zawiera przykładowy katalog informacji oraz danych które podlegają reżimowi ustawy. W świetle tego przepisu przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest spełnianie przez nią kryterium przedmiotowego. Decydująca jest zatem wyłącznie treść i charakter konkretnej informacji.
W orzecznictwie za informację publiczną uznaje się każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, LEX nr 460751). Takie też stanowisko wyrażono w wyrokach WSA w Lublinie z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. II SAB/Lu 19/06 (LEX Nr 236231), WSA w Warszawie z dnia 7 maja 2004 r., sygn. IV SA/Wa 221/04 (LEX Nr 146742) oraz postanowieniu WSA w Białymstoku z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. II SAB/Bk 36/08 (LEX Nr 146742).
Przepis art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy stanowi, że udostępnianiu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4, w tym
o przedmiocie działalności i kompetencjach (lit. c) oraz o majątku, którym dysponują
(lit. f). Natomiast art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c ustawy stanowi o udostępnieniu informacji publicznej, w szczególności o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych. Oczywiste jest w tej sytuacji, że podatnicy i opinia publiczna mają ogólne prawo do informacji
o wykorzystaniu wydatków publicznych.
Zdaniem Sądu, wskazywane przez skarżącego we wnioskach z dnia
[...] r. umowy i dokumenty dotyczą świadczenia usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Gminy B. i bez wątpienia są informacją publiczną (czego zresztą zobowiązana Spółka nie kwestionuje).
A zatem, skoro żądane w wymienionych wyżej wnioskach M. B. informacje stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, to prawidłowe ich załatwienie wymagało od Spółki bądź ich udostępnienia w żądanej formie, bądź wydania decyzji o odmowie ich udostępnienia. Tylko te czynności bowiem uwalniałyby organ od zarzutu bezczynności w sprawie.
W przedmiotowej sprawie Spółka udzieliła co prawda odpowiedzi na pytania zawarte we wnioskach jednak dopiero w odpowiedzi na skargę, której nie doręczyła M. B.
Z uwagi na powyższe brak jest podstaw do przyjęcia, że organ udzielił skarżącemu żądanej we wspomnianych wnioskach informacji publicznej i nie pozostaje w bezczynności. Przyjąć należy, że skarżącemu nie udostępniono żądanej informacji, ani też nie odmówiono jej udostępnienia w formie decyzji administracyjnej.
Sąd uznał jednocześnie, że powyższej bezczynności nie można uznać za rażącą, gdyż wnioski o informację w istocie stanowiły jedynie część wniosków dowodowych kierowanych do Spółki w związku z toczącym się przed Sądem Rejonowym postępowaniem w sprawie o sygn. akt [...].
Co prawda skarżący wskazał, jako ich podstawę przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej jednak zawarł je w pismach zatytułowanych "wnioski dowodowe" co niewątpliwie mogło utrudnić zobowiązanej Spółce prawidłowe ich odczytanie.
Z tych względów sąd orzekł, jak w pkt I i II wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 149 § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Natomiast mając na uwadze powyższe rozważania dotyczące informacji publicznej, Sąd uznał że nie wszystkie informacje żądane przez skarżącego stanowią informację publiczną. Nie są bowiem takimi informacjami zagadnienia zmierzające do wykazania przez skarżącego okoliczności spornych pomiędzy Spółką i skarżącym dotyczących prawa do korzystania przez Spółkę z nieruchomości należących
do skarżącego. Takimi informacjami są te, które dotyczą wniosku z dnia [...] r. – zawierającego wezwanie do wykazania posiadania tytułu prawnego, na mocy którego Spółka korzysta z nieruchomości skarżącego (tj. działek nr [...]).
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 149 § 1 i 2 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd zobowiązał R. do rozpatrzenia wniosków skarżącego z dnia[...] ., jednocześnie Sąd w oparciu o przepis art. 151 tej ustawy oddalił skargę w pozostałym zakresie – tj. odnośnie wniosku z dnia 10 listopada 2015 r. oraz wniosku o zasądzenie na rzecz skarżącego kwoty 1.654 zł. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie III wyroku na mocy art. 200 i art. 205 § 1 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło