II SAB/Sz 55/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. w przedmiocie przeliczenia emerytury p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. W dniu [...] r. A. Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społeczny w W. (oddział w S.) polegającą na braku należytego rozpoznania wniesionego przez niego wniosku z dnia [...]r. o przeliczenie emerytury oraz podjęcia i wydania decyzji w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 cyt. ustawy kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 3 P.p.s.a.). W świetle powyższego przepisu, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa i dotyczy sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2007 r., sygn. akt V SAB/Wa 2/07, LEX nr 337771). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegająca na niewydaniu decyzji w sprawie przeliczenia emerytury. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 121) Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności: zgłaszania do ubezpieczeń społecznych; przebiegu ubezpieczeń; ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek; ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek; ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych oraz wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Stosownie natomiast do treści art. 83 ust. 2 powołanej ustawy od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. W myśl zaś art. 83 ust. 3 ww. ustawy odwołanie do sądu przysługuje także w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia. Z przytoczonych przepisów wynika jednoznacznie, że w sprawach określonych w art. 83 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w tym przeliczenia emerytury, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. W sprawach tych właściwy jest sąd powszechny (z wyjątkiem określonych w art. 83 ust. 4, tj. spraw o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku oraz o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne). W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że będąca przedmiotem skargi bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego. Z tych też względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skargę odrzucić.