II SAB/Sz 7/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Asesor WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Spółdzielni A. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Pismem z dnia [...] r. Z. S. skierował za pośrednictwem Spółdzielni A. skargę na bezczynność tej Spółdzielni w przedmiocie udzielenia informacji publicznej dotyczącej spłaty rat kredytu w systemie normatywnym w [...] r. Swą skargę Z. S. podtrzymał w piśmie z dnia [...] r. podnosząc, że pismem z dnia [...] r. Spółdzielnia A. odmówiła załatwienia sprawy. Powołując się na ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) oraz wyrok NSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2002 r., sygn. akt II SAB 113/02, skarżący uznał, że spółdzielnia mieszkaniowa wykonuje zadania publiczne, dysponuje majątkiem publicznym i objęta jest przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odpowiadając na skargę Spółdzielnia A. wniosła o jej odrzucenie. Wojewódzki Sad Administracyjny we, zważył co następuje. Będąca przedmiotem niniejszej skargi problematyka związana z obowiązkiem spółdzielni mieszkaniowych do udostępniania informacji na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), wywołała w pewnym okresie wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Na gruncie tego problemu przedstawione zostało do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienie prawne wyrażone w pytaniu, czy przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ma zastosowanie do spółdzielni mieszkaniowych. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w dniu 11 kwietnia 2005 r. podjął uchwałę, sygn. akt I OPS 1/05 stwierdzając, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie ma zastosowania do spółdzielni mieszkaniowych. W obszernym uzasadnieniu uchwały Sąd wyjaśnił m.in., że przedmiotem prawa dostępu do informacji publicznej jest każda informacja w sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 ustawy), jednakże w powiązaniu z działalnością ściśle określonych podmiotów, które określa art. 4 w/w ustawy. Ten ostatni przepis powinien być interpretowany w kontekście art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, który wskazuje jakich podmiotów działalność stanowi przedmiot informacji. Z porównań tych przepisów wynika, że przedmiotem informacji jest działalność organów władzy publicznej oraz osób i jednostek organizacyjnych wykonujących zadania władzy publicznej, a tym samym zobowiązanymi do udzielenia informacji publicznej są organy władzy publicznej oraz osoby i jednostki organizacyjne wykonujące zadania władzy publicznej. Spółdzielnie mieszkaniowe działają w oparciu o ustawę z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz .1848 ze zm.) oraz ustawę z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116). Spółdzielnia mieszkaniowa jest zatem dobrowolnym zrzeszeniem osób fizycznych, które w tej formie organizacyjnej zmierzają do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych swoich członków i ich rodzin oraz potrzeb gospodarczych, kulturalnych, oświatowych i innych społecznych potrzeb, ale tylko członków tej spółdzielni wynikających z zamieszkiwania w budynku czy spółdzielczym osiedlu, a także w tych budynkach, w których lokale i domy jednorodzinne są własnością członków spółdzielni. W opisywanej uchwale Sąd stwierdził, że spółdzielnie mieszkaniowe nie mieszczą się w pojęciu władzy publicznej, tj. pierwszej kategorii podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, gdyż nie są "władzą publiczną", tj. organami państwowymi lub samorządowymi lub innymi podmiotami sprawującymi w ich imieniu funkcje publiczne. Zdaniem Sądu, brak jest również podstaw do uznania, że działalność spółdzielni mieszkaniowych może być utożsamiana z wykonywaniem zadań publicznych w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy. Spółdzielnie mieszkaniowe nie dysponują również majątkiem publicznym, ani nie reprezentują osób, które dysponują takim majątkiem, gdyż majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków. Spółdzielnie mieszkaniowe nie należą również do sektora finansów publicznych w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148 ze zm.). Stanowisko to zostało przez judykaturę podtrzymane w kolejnych orzeczeniach (np. w postanowieniu NSA z 21 grudnia 2005 r., I OSK 274/05, Lex nr 188967, postanowieniu NSA z 8 listopada 2005 r., I OSK 112/05, Lex nr 196720). Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podzielając argumentację zawartą w uzasadnieniu w/w uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2005 r. uznał, że poruszona przez Z. S. w skardze na bezczynność kwestia jego dostępu, jako członka spółdzielni, do dokumentów spółdzielni, nie jest informacją, którą reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Zasady dostępu członków spółdzielni do dokumentów spółdzielni określa ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych, ustawa -Prawo spółdzielcze, a także statut spółdzielni i tylko na podstawie tych aktów, w trybie przezeń regulowany, skarżący może zabiegać o uzyskanie żądanych informacji. Kontrola działań spółdzielni mieszkaniowych w realizacji ich zadań określonych w/w aktach nie podlega kognicji sądownictwa administracyjnego, którego zakres kompetencji określony został w art. 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W tych okolicznościach, skoro Spółdzielnia A. nie była na mocy ustawowych uregulowań zobowiązana do udzielenia skarżącemu żądanych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, niedopuszczalne było wniesienie do sądu administracyjnego skargi na bezczynność Spółdzielni w zakresie udostępnienia dowodów dotyczących spłaty rat kredytu w systemie normatywnym w okresie [...] r. Wobec powyższego skargę należało odrzucić, o czym orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.