II SAB/Sz 73/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie z jej skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wybudowania bramy wjazdowej p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia [...] r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie odmówił Z. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jej skargi na opisaną w sentencji bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia [...]r. orzekł o odrzuceniu sprzeciwu skarżącej na postanowienie w przedmiocie prawa pomocy. Z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy zarządzeniem Sądu z dnia [...] r. zobowiązano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego zarządzeniem z dnia [...] r. w kwocie 100 zł w terminie 7 dni, od daty doręczenia niniejszego wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis w/w wezwania został skutecznie doręczony stronie skarżącej (dorosłemu domownikowi) w dniu 14 lutego 2017 r. W dniu 28 lutego 2017 r. (data nadania na poczcie) Z. S. złożyła do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W motywach uzasadnienia rzeczonego wniosku podniosła, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało odebrane przez jej mamę S. K. w dniu 8 lutego 2017 r., której udzieliła pisemnego upoważnienia do odbioru korespondencji. W dniu odbioru korespondencji matka, która ma [...] lata była chora na [...] i zapomniała o niej. Natomiast skarżąca tego dnia przebywała poza miejscem zamieszkania i do domu wróciła 25 lutego 2017 r. Wówczas dowiedziała się o przesyłce z Sądu. Z uwagi na fakt, że razem z wnioskiem o przywrócenie terminu skarżąca nie dokonała uchybionej czynności, zarządzeniem Sądu z dnia 13 marca 2017 r. zobowiązano skarżącą do jej dokonania poprzez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 100 zł w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżąca wpis uiściła. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 P.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a nadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a.). Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminowi procesowemu, gdy strona nie ponosi winy w tym uchybieniu. W świetle orzecznictwa administracyjnego przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Innymi słowy nie jest możliwe przywrócenie terminu, gdy z okoliczności sprawy będzie wynikało, że strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ponadto dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (postanowienie NSA z dnia 20 października 2009r., sygn. akt I OZ 971/09; postanowienie NSA z dnia 6 marca 2012r., sygn. akt I OZ 117/12; postanowienie NSA z dnia 30 grudnia 2008r., sygn. akt I OZ 925/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego został złożony przez Z. S. w przewidzianym przez ustawę terminie od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, tzn. w terminie 7 dni od kiedy powzięła wiadomość o uchybieniu terminowi do dokonania określonej czynności procesowej, tj. 25 lutego 2017 r. Ponadto wykonując wezwanie Sądu dopełniła czynności, dla których określony był przedmiotowy termin, czyli uiściła należny od skargi wpis sądowy. Z. S. nie uprawdopodobniła natomiast braku jej winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skarżącej wezwanie do uiszczenia wpisu matka S. K, odebrała nie tak jak twierdzi skarżąca w dniu 8 lutego 2017 r., a 14 lutego 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 87). Odnosząc się do pozostałych okoliczności, podnoszonych przez skarżącą, że osobiście nie mogła odebrać wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ do 25 lutego 2017 r. przebywała poza miejscem zamieszkania, a wezwanie zostało odebrane przez upoważnioną matkę, która z uwagi na chorobę i wiek zapomniała o przesyłce sądowej, wskazać należy, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, [w:] CBOSA). Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna uwiarygodnić swoją staranność przy prowadzeniu własnych spraw, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. Kierując się obiektywnym miernikiem staranności, Sąd stwierdził, że skarżąca nie zachowała należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Nie kwestionując okoliczności przebywania skarżącej poza miejscem zamieszkania oraz nie kwestionując choroby i wieku jej matki należy uznać, że wskazane okoliczności nie stanowią okoliczności nie do przezwyciężenia, a już na pewno nie przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Inicjując postępowanie sądowe skarżąca – wykazując minimum dbałości o swoje interesy – powinna była przewidzieć, że Sąd może zwracać się do niej z ewentualną korespondencją i wezwaniami. Nic nie stało na przeszkodzie, żeby skarżąca poinformowała Sąd o swoim planowanym wyjeździe, czy mając na uwadze wiek matki upoważniła do odbioru korespondencji innych członków rodziny, tym bardziej, że w formularzu PPF podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem oraz dwójką dziećmi, którzy mogli poinformować ją telefonicznie o tym fakcie, tym bardziej, że uiszczenie wpisu nie wymaga osobistego działania w Sądzie. Zatem strona powinna była podjąć stosowne czynności, aby w trakcie nieobecności jej interesy nie doznały uszczerbku. Jeżeli skarżąca takich czynności nie podjęła, w konsekwencji czego uchybiła terminowi wyznaczonemu do dokonania czynności, to nie można mówić o braku jej winy w powstaniu uchybienia, a wręcz wskazuje to na jej niedbalstwo. W konsekwencji, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.