II SAB/Sz 78/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-10-23
Skład orzekający: Maria Mysiak, Stefan Kłosowski, Katarzyna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności lub prowadzi postępowanie w sposób przewlekły, jeśli nie wyda zaświadczenia w terminie 7 dni, ale uzasadnia to koniecznością przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym uzyskania informacji od innego organu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności ani nie prowadzi postępowania w sposób przewlekły, jeśli nie wyda zaświadczenia w terminie 7 dni, pod warunkiem że przedłuża termin załatwienia sprawy z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym uzyskania informacji od innego organu, i informuje o tym stronę zgodnie z art. 36 K.p.a. Sam fakt niezachowania terminu 7 dni na wydanie zaświadczenia nie przesądza o bezczynności, jeśli opóźnienie jest uzasadnione wymogami postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wnioski o potwierdzenie oświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, co zostało uchylone przez SKO. Następnie organ prowadził postępowanie wyjaśniające, zwracając się o informacje do innego organu i kilkukrotnie informując stronę o przedłużeniu terminu. Ostatecznie organ odmówił wydania poświadczonego oświadczenia. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP i K.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 października 2015 r. sprawy ze skargi E. J. na bezczynność i przewlekłość postępowania Wójta Gminy K. w przedmiocie wydania zaświadczenia oddala skargę.
W dniu [...] r. E. J. wystąpiła do Wójta Gminy K. z czterema wnioskami o potwierdzenie jej oświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego w miejscowości P. , gm. K. , o powierzchni [...] ha. Organ oznaczył te wnioski nr[...] .
Wójt Gminy K. , po rozpoznaniu ww. wniosków, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] , odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wydania poświadczonego oświadczenia o żądanej treści wskazując, iż strona złożyła już wcześniej identyczne oświadczenie, a nie może być wydane drugie postanowienie w tej samej kwestii.
Powyższe postanowienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.
w dniu [...] r. nr [...] uchyliło, przekazując sprawę
do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji z uwagi na to, że zaświadczenie może być wydawane wielokrotnie i to bez potrzeby anulowania wcześniejszego zaświadczenia.
W dniu [...] r. zwrócono akta administracyjne do Urzędu Gminy K. , zaś pismem z dnia [...] r. [...] Wójt Gminy K. zwrócił się w sprawie dotyczącej wniosków z dnia [...] i [...] r. do Wójta Gminy D. o udzielenie informacji dotyczących gospodarstwa rolnego prowadzonego przez E. J. k.
Zawiadomieniem z dnia [...] r. [...] Wójt Gminy K. poinformował stronę, iż w związku z koniecznością uzupełnienia informacji i skomplikowanym charakterem sprawy, wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień [...] r.
W dniu [...] r. do Urzędu Gminy K. wpłynęła odpowiedź Wójta Gminy D. .
Pismem z dnia [...] r. ([...] ) Wójt Gminy K. ponownie zwrócił się do Wójta Gminy D. o udzielenie informacji dotyczących potwierdzenia oświadczeń E. J. , zaś pismem z dnia [...] r. ([...] ) wskazał wnioskodawczyni nowy termin załatwienia sprawy na dzień [...] r.
W dniu [...] r. E.J. wezwała Wójta Gminy K. do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie aktu administracyjnego w związku z postanowieniem SKO z dnia [..] r. oraz złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. zażalenie na bezczynność Wójta Gminy K. podnosząc, że organ I instancji przekroczył terminy do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.
Po wpłynięciu informacji z Gminy D. ([..] r.), Wójt Gminy K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówił wydania poświadczonego oświadczenia o żądanej treści. Natomiast trzy pozostałe wnioski organ załatwił w odrębnych postępowaniach.
W dniu [...] r. E.J. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. przewlekłość i bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie wydania zaświadczenia w sprawie[...] , wnosząc o:
- stwierdzenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa do wydania przez Wójta Gminy K. aktu administracyjnego w terminie zakreślonym w art. 217 § 3 K.p.a.,
- stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszaniem prawa i bez podstawy prawnej,
- wymierzenie organowi grzywny,
- zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W skardze strona zarzuciła organowi rażące naruszenie:
- art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez pozbawienie prawa do rozpoznania sprawy bez niezbędnej zwłoki,
- art. 184 Konstytucji RP poprzez unikanie się poddania kontroli sądu administracyjnego,
- art. 6, 7, 8, 12, 35, 217 § 3 K.p.a. poprzez przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu,
- przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału praw Człowieka w zakresie przeciwdziałania przewlekłemu prowadzeniu postępowań.
W piśmie z dnia [...] r. Wójt Gminy K. podniósł, że skarga jest bezzasadna, ponieważ zgodnie z zaleceniami SKO z dnia [...] r., wyjaśnił okoliczności prowadzonego postępowania, o czym informował stronę
w zawiadomieniach o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy z dnia [...] r. i [..] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:
Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd
na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego
od dnia [...] r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 4 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej jako "P.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżąca przedmiotem swojej skargi uczyniła bezczynność i przewlekłość postępowania Wójta Gminy K. , co wypełnia dyspozycję ww. przepisu.
Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają na czym polega stan bezczynności i przewlekłości organów administracji publicznej.
W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się,
że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", pod red. J. Woś, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 103). Natomiast przez pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12, wyrok dostępny na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Analizując utrwalony w aktach administracyjnych przebieg postępowania zainicjowanego wskazanym w skardze wnioskiem o poświadczenie oświadczenia
o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego, Sąd doszedł do przekonania,
że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie można zarzucić Wójtowi Gminy Kobylanka bezczynności ani też przewlekłości postępowania w rozpoznaniu tego wniosku.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 803), dowodem potwierdzającym osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego jest oświadczenie prowadzącego to gospodarstwo, poświadczone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Nie budzi wątpliwości Sądu, że przy wydaniu ww. poświadczenia, zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., związane z wydawaniem zaświadczeń.
Zgodnie z art. 217 § 1 i 2 K.p.a., organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (§ 3). Przy czym organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2).
Co do zasady wydanie zaświadczenia powinno odbyć się w terminie,
o którym mowa w art. 217 § 3 K.p.a., jednakże z uwagi na treść unormowania art. 218 § 2 K.p.a. wskazać należy, że ustawodawca tym samym dopuścił możliwość przekroczenia tego terminu, o ile jest to uzasadnione wymogami postępowania wyjaśniającego.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że sam fakt,
że zaświadczenie powinno być wydane w terminie 7 dni i organ nie wyda w powyższym terminie zaświadczenia nie oznacza, iż organ ten pozostaje w bezczynności. Niezachowanie tego terminu, a nawet jego wielokrotne przekroczenia może być bowiem uzasadnione koniecznością podejmowania określonych czynności przez organ (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1035/13, lex nr 1528918).
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego oświadczenie o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego
w miejscowości P. , gm. K. , o powierzchni [..] ha złożyła w Urzędzie Gminy K. dnia [...] r. Organ w dniu [...] r., a więc z zachowaniem siedmiodniowego terminu, wydał postanowienie w sprawie ww. wniosku, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. dnia [...] r. uchyliło przekazując sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Kolejne postanowienie Wójt Gminy K. podjął [...] r., a więc niespełna dwa miesiące po zwrocie akt przez Kolegium. Postanowieniem tym organ odmówił wydania poświadczonego oświadczenia o żądanej treści.
Zauważyć jednakże należy, że ww. okresie dwumiesięcznym, organ nie pozostawał w bezczynności, lecz prowadził postępowanie wyjaśniające, którego długość determinowana była faktem wystąpienia do innego organu o udzielenie wyjaśnień i dokumentów niezbędnych do rozpoznania wniosku. Poszczególne czynność w tym zakresie były podejmowane na bieżąco i bez zbędnej zwłoki, zaś odpowiedź podmiotu zobowiązanego, implikowała dalszy tok postępowania. Mianowicie organ dwukrotnie, tj. pismami z dnia [...] r. i [...] r. zwracał się do Wójta Gminy D. o udzielenie informacji dotyczących potwierdzenia oświadczeń E. J. , zaś postanowienie o odmowie wydania poświadczonego oświadczenia o żądanej treści wydał 3 dni po wpłynięciu ostatniej odpowiedzi od Wójta Gminy D. . Wprawdzie pisma te zostały wystosowane w sprawie równolegle prowadzonej w przedmiocie wydania zaświadczenia, tym nie mniej służyły one również i merytorycznemu rozpoznaniu wniosku w niniejszej sprawie.
Nie bez znaczenia pozostaje także okoliczność, że organ konsekwentnie zawiadamiał stronę o przedłużeniu terminu załatwienia jej wniosku z uwagi
na skomplikowany charakter sprawy i konieczność uzupełnienia informacji
o gospodarstwie rolnym skarżącej. W zawiadomieniu z dnia [...]r. oraz
z dnia [...] r. Wójt podał powody dla których niemożliwe było rozpoznanie sprawy w terminie siedmiodniowym, jak i z uwzględnieniem wskazanych przyczyn, określił nowy termin załatwienia sprawy, czyniąc w ten sposób zadość wymaganiom
art. 36 K.p.a. Przy czym w toku postępowania organ na bieżąco wyznaczał terminy rozpoznania sprawy, zaś postanowienie o odmowie wydania poświadczonego oświadczenia o żądanej treści wydał bezpośrednio po udzieleniu odpowiedzi przez Wójta Gminy D. , nie czekając na upływ wyznaczonego w zawiadomieniu z dnia
[...] r. terminu.
Reasumując stwierdzić należy, że w sprawie poddanej kontroli Sądu, nie sposób doszukać się bezczynności czy przewlekłości organu, albowiem powody dla których postępowanie z wniosku skarżącej nie zostało zakończone w terminie z art. 127 § 3 K.p.a. znajdowały uzasadnienie w przebiegu postępowania, zaś przedłużanie ustawowego terminu załatwienia sprawy odbyło się z poszanowaniem przepisów i zasad unormowanych w K.p.a. Z tych też wzglądów zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S.,
na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło