II SAB/Sz 96/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego P. M. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi R. P. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a przyznać radcy prawnemu P. M. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – kwotę [...] złotych, która obejmuje kwotę [...] zł, powiększoną o kwotę należnego podatku od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne udzielone skarżącemu na zasadzie prawa pomocy Postanowieniem z dnia 24 września 2015 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącego R.P. od kosztów sądowych oraz ustanowił pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Izba Radców Prawnych w S. wyznaczyła radcę prawnego P.M. Następnie wyrokiem z dnia 15 grudnia 2015 r. (wydanym w trybie uproszczonym) Sąd zobowiązał Dyrektora Aresztu Śledczego w S. do załatwienia wniosku R.P. z dnia 21 czerwca 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej oraz stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W piśmie sporządzonym w dniu 16 grudnia 2015 r. radca prawny P.M. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postaci opłaty w wysokości 100% stawki minimalnej wynagrodzenia w niniejszej sprawie podwyższonej o stawkę podatku VAT oraz koszty korespondencji w wysokości 8,40 zł - oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, określa – mające zastosowanie w sprawie z mocy art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Stosownie do regulacji § 15 powołanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz niezbędne udokumentowane wydatki radcy prawnego. W myśl § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji 240 zł. Mając powyższe na uwadze referendarz sądowy przyznał radcy prawnemu P.M. za reprezentowanie strony w postępowaniu przed sądem I instancji wynagrodzenie w wysokości 240 zł, które zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia należało powiększyć o 23% podatku VAT. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o zwrot wydatków tytułem kosztów korespondencji w wysokości 8,40 zł stwierdzić należy brak podstaw do jego uwzględnienia. Zauważyć należy, że zgodnie z powołanym art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie w zakresie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Użyte w tym przepisie pojęcie niezbędnych wydatków nie zostało bliżej przez ustawodawcę sprecyzowane. Nie budzi jednak wątpliwości, że niezbędnym wydatkiem jest tylko taki wydatek, którego konieczność poniesienia związana jest z ochroną w toku postępowania sądowego interesu prawnego mocodawcy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się przy tym, że zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, jak wydatki na korespondencję (postanowienie WSA w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05). Skoro bowiem sporządzanie i wnoszenie przez pełnomocnika pism procesowych w imieniu strony a także korespondencja ze stroną dokonywane jest w ramach stosunku pełnomocnictwa do prowadzenia danej sprawy, obejmuje również czynności polegające na sporządzaniu i ekspediowaniu pism procesowych ( post. WSA w Lublinie z dnia 10 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Lu 611/04, Lex nr 154458). W konsekwencji uznano, że wniosek pełnomocnika o zwrot kosztów korespondencji jest nieuzasadniony. W ocenie referendarza sądowego przyznane wynagrodzenie obejmuje również koszty przesłania stronie kierowanych do niej przez pełnomocnika przesyłek. Ponadto ich wysokość (8,40 zł) nie jest na tyle znacząca aby w sposób odczuwalny uszczuplała przyznane pełnomocnikowi wynagrodzenie. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji. Uwzględniono przy tym treść § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 listopada 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. poz. 1804), zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.