II SAB/Sz 99/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. C. na bezczynność Przewodniczącego Rady Miejskiej w [...] p o s t a n a w i a oddala wniosek. J.C. pismem z dnia [...] r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Przewodniczącego Rady Miejskiej w [...]. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że bezczynność organu dotyczy: - nie przekazania do Sądu skargi z dnia [...]r., - rozpoznania wniosku o wyłączenie Przewodniczącego i części Członków Rady Miejskiej w [...] -rozpoznania skargi z dnia [...] r. dotyczącej działania byłej Przewodniczącej Rady Miasta [...]. W tej sytuacji Sąd niezwłocznie przekazał wskazaną skargę, według właściwości, do Rady Miejskiej w [...] celem nadania biegu wraz z zobowiązaniem udzielenia odpowiedzi na skargę. Po zwrocie skargi przez organ Przewodniczący Wydziału II rozdzielił skargi J.C. zawarte w piśmie z dnia [...] r. w ten sposób, że skargę w przedmiocie nie przekazania do Sądu skargi z dnia [...] r. zarejestrował pod sygnaturą II SAB/Sz 99/11, skargę w przedmiocie rozpoznania wniosku o wyłączenie Przewodniczącego i części Członków Rady Miejskiej w [...] zarejestrował pod sygnaturą II SAB/Sz 101/11, skargę w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] r. dotyczącej działania byłej Przewodniczącej Rady Miasta [...] zarejestrował pod sygnaturą II SAB/Sz 100/11. Zarządzeniem z dnia 18 maja 2011 r. Sąd wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 100 zł – w terminie 7 dni, od daty otrzymania odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2011r. Sąd uchylił zarządzenie z dnia 18 maja 2011r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. W dniu [...] wpłynęło do biura podawczego Sądu pismo J.C. z dnia [...], w którym wystąpił m.in. o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Zarządzeniem z dnia 9 czerwca 2011r. Sąd wezwał J.C. do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie wniosku na przesłanym przez Sąd urzędowym formularzu PPF, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu [...]r. /data stempla pocztowego/ J.C. nadesłał wypełniony formularz PPF, w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych. Rada Miejska w [...] udzielając odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie w przypadku przyjęcia skargi – o jej nieuwzględnienie i oddalenie. Przedmiotowa skarga – w ocenie organu – winna podlegać odrzuceniu bez jej merytorycznego rozpatrzenia. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego. W sytuacji przyjęcia skargi do rozpoznania organ wniósł o jej oddalenie. J.C. w skardze wniósł o zobowiązanie Przewodniczącego Rady Miejskiej w [...] do usunięcia naruszenia prawa przez nadanie biegu skardze z dnia [...]r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Rady Miejskiej w [...] i Jej Przewodniczącego. Rada Miejska w [...] w dniu [...]r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie odpowiedzi udzielonej na skargę z dnia [...]r. Dnia [...]r. Przewodniczący Rady Miejskiej w [...] działając w imieniu Rady, udzielił odpowiedzi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowego. Z akt sprawy wynika, że J.C. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia [...]r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł, które zostało doręczone stronie w dniu 30 maja 2011r. (k. 43). Zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2011r. Sąd uchylił zarządzenie o wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego J.C. pismem z dnia [...] wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełnionym w dniu [...]. /data stempla pocztowego/ urzędowym formularzem PPF. W rubryce 4 formularza skarżący zakreślił, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W tak ustalonych okolicznościach sprawy za bezprzedmiotowy uznać należy wniosek J.C. o przyznanie prawa pomocy, skoro zaistniało zdarzenie, które uniemożliwiło osiągnięcie zamierzonego we wniosku celu. Jak wynika z formularza PPF J.C., domaga się zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych, które w chwili wniesienia przedmiotowego wniosku sprowadzały się do obowiązku poniesienia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z dnia 18 maja 2011r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostało uchylone zarządzeniem Sądu z dnia [...]r. Tym samym w dniu rozpatrzenia przedmiotowego wniosku obowiązek poniesienia kosztów sądowych w postaci uiszczenia wpisu przestał być wymagany. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że wniosek J.C. jest wnioskiem dalej idącym niż zwolnienie od wpisu , a zatem wymaga rozpatrzenia. Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Powołany przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na jej uwzględnienie (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2011, s. 730). Oczywista bezzasadność polega zatem na tym, że bez konieczności dokładniejszego badania, czy też oceny merytorycznej niewątpliwym jest, że skarga podlega odrzuceniu. W doktrynie przyjmuje się, że ocena bezzasadności skargi w postanowieniu wydanym w oparciu o art. 247 P.p.s.a. nie oznacza merytorycznego rozpoznania skargi. Skarga J.C., zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Sz 99/11, dotyczy bezczynności Przewodniczącego Rady Miejskiej w [...] w przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie jego skargi z dnia [...] Stosownie do treści art. art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości orzekają w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłość w sprawach wymienionych w § 2 pkt 1-4a tego przepisu, oceniając postępowanie organów administracji publicznej z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Skarga na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania jest więc istnienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu. Należy zauważyć, że nie wszystkie działania lub zaniechania organów administracji publicznej objęte będą kognicją sądów administracyjnych. Obowiązek przekazania przez organ wniesionej, za jego pośrednictwem skargi, wynika z art. 54 § 2 ustawy P.p.s.a., który stanowi, że organ którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi przekazuje ją sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Przekazanie zaś skargi jest określoną czynnością procesową w ramach postępowania sądowoadministracyjnego, uruchamiającą jego kolejny etap. Za takim rozumieniem tego obowiązku organu przemawia m.in. okoliczność, że datą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego jest dzień doręczenia organowi skargi, która jest pismem strony w rozumieniu art. 45 ustawy P.p.s.a. (por. J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz, wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004r., s.105). W tej sytuacji należy stwierdzić, że przekazanie przez organ skargi do sądu administracyjnego nie mieści się w katalogu aktów i czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 8, nie jest bowiem działaniem organu w indywidualnej sprawie wynikającej ze stosunku administracyjnoprawnego, podjętego w formie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy P.p.s.a. Wobec tego nie może ona podlegać zaskarżeniu do sądu w ramach skargi na bezczynność. Mając powyższe na uwadze należało uznać, że bezzasadność skargi J.C. jest oczywista, a tym samym została spełniona przesłanka z art. 247 P.p.s.a. umożliwiająca oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez skarżącego zakresie. W tym stanie rzeczy należało, na podstawie art. 247 w zw. z art. 160 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w postanowieniu.