II SO/Sz 32/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Joanna Wojciechowska po rozpatrzeniu w dniu 6 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. S. i M. S. w przedmiocie wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi p o s t a n a w i a: 1. wymierzyć grzywnę w wysokości [...] 2. zasądzić od Wójta Gminy na rzecz A. S. i M. S. kwotę [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 7 grudnia 2018 r. A. S. i M. S. (dalej: "Skarżący") wnieśli o wymierzenie Wójtowi Gminy (dalej: "organ") grzywny za nieprzekazanie skargi. W treści pisma Skarżący wskazali, że wnieśli do organu skargę z dnia 16 listopada 2018 r. w przedmiocie bezczynności w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Skarga wpłynęła do kancelarii ogólnej Urzędu Gminy S. C. w dniu 16 listopada 2018 r. W uzasadnieniu Skarżący wskazali, iż złożyli za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na nieudzielenie informacji publicznej. Wyjaśnili, że w dniu 5 grudnia 2018 r. telefonicznie ustalili, że skarga złożona w dniu 16 listopada 2018 r. przez Skarżących w Urzędzie Gminy S. C., nie została przez organ przekazana do WSA w Szczecinie. W związku z tym Skarżący zawnioskowali o wymierzenie kary administracyjnej. Ponadto do wniosku o wymierzenie grzywny załączyli kopię przedmiotowej skargi. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 14 grudnia 2018 r. doręczono organowi wniosek w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za nieprzekazanie skargi i zobowiązano organ do udzielenia odpowiedzi na wniosek. W odpowiedzi z dnia 21 grudnia 2018 r. organ poinformował, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 16 listopada 2018 r. i została przekazana do WSA w Szczecinie z zachowaniem terminu, tj. zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.". W załączeniu do pisma przedłożył kopię potwierdzenia odbioru w dniu 14 grudnia 2018 r. przesyłki przez WSA w Szczecinie. Natomiast w piśmie z dnia 28 grudnia 2018 r. Skarżący zamieścili uzupełnienie pisma z dnia 16 listopada 2018 r. W treści pisma znalazły się uwagi dotyczące załącznika nr [...] oraz nr [...] oraz uwagi do przekazanych jej przez organ dokumentów i informacji. Do pisma załączone zostały 2 karty – wydruk zrzutu z ekranu strony internetowej BIP Urzędu Gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 55 § 1 zd. 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Przesłanką obligatoryjną do zastosowania grzywny jest więc uchybienie przez organ obowiązkom wynikającym z art. 54 § 2 p.p.s.a. Stosownie do jego treści organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od daty jej otrzymania. Przy czym zgodnie z treścią art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm.) - dalej "u.d.i.p." do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, 1370 i 2451 oraz z 2018 r. poz. 650), z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do ww. obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi sądowi następuje na wniosek strony, sąd administracyjny nie jest nim jednak związany i wymierzenie grzywny pozostawione jest do jego uznania, o czym świadczy redakcja art. 55 § 1 p.p.s.a. Nie tylko zatem wysokość grzywny, ale także samo jej wymierzenie zależy od uznania sądu. Jak w przypadku każdego rodzaju uznania w państwie praworządnym, także uznanie sądowe i przyznana sądom dyskrecjonalność nie oznaczają dowolności i arbitralności działania, ale wymagają uzasadnienia, którego adekwatność w danym przypadku podlega weryfikacji w powiązaniu z okolicznościami sprawy. Rozwiązania legislacyjne polegające na oddaniu rozstrzygnięcia ocenie i uznaniu organu (sądu) dotyczą spraw, w których za zasadne przyjmuje się miarkowanie skutków, tak aby stosowanie prawa prowadziło do efektów sprawiedliwych, ekonomicznych, społecznie racjonalnych. Skoro w art. 55 § 1 p.p.s.a. ustawodawca posłużył się zwrotem "może orzec o wymierzeniu grzywny", to należy przyjąć, że godził się z przypadkami, w których uchybienie obowiązkowi przekazania skargi sądowi nie będzie w ten sposób sankcjonowane. Przy czym Sąd bada, czy organ wykonał obowiązki określone w art. 21 pkt 1 u.d.i.p., ich niewypełnienie jest wyłączną przesłanką orzeczenia o jej wymierzeniu organowi. Rzeczą sądu jest natomiast ocena, za jakim rozstrzygnięciem przemawiają okoliczności konkretnej sprawy. Należy podkreślić, że naruszeniem art. 55 § 1 p.p.s.a. byłoby mechaniczne nakładanie grzywny w każdym przypadku naruszenia obowiązku przekazania skargi do sądu. Bezsporne jest, że organ nie wypełnił obowiązków, o których mowa w art. 21 pkt 1 u.d.i.p., tj. nie przekazał do Sądu skargi z dnia 16 listopada 2018 r. w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Sąd nie podzielił zatem argumentacji przedstawionej przez organ w treści pisma z dnia 21 grudnia 2018 r. Organ jednoznacznie wówczas stwierdził, iż przekazania skargi dokonał z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Jak wskazano bowiem powyżej w przypadku skarg w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie terminu przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę zastosowanie znajduje przepis art. 21 pkt 1 u.d.i.p. W niniejszej sprawie na wysokość wymierzonej grzywny w kwocie [...]złotych miał wpływ okres zwłoki w przekazaniu skargi oraz okoliczność, że skarga do dnia wydania niniejszego postanowienia została przesłana do tutejszego Sądu. Z drugiej strony Sąd wziął pod uwagę charakter sprawy oraz fakt, że było to pierwsze postępowanie w sprawie niewykonania przez organ obowiązków wynikających z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Grzywna za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę ma charakter mieszany (prewencyjno – dyscyplinująco – restrykcyjny), co oznacza, że jej celem jest zarówno ukaranie organu za brak jego aktywności w realizacji spoczywających na nim obowiązków ustawowych jak i zmobilizowanie go do ich wykonania w sytuacji, gdy tego jeszcze nie uczynił (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2014 r., sygn. akt I OZ 759/14). Dodatkowo podkreślić należy, że organ powinien znać przepisy prawa i obowiązujące go procedury, w tym odmienne uregulowania wynikające z przepisów szczególnych. Mając na uwadze powyższe okoliczności prowadzące do wniosku, że żądanie Skarżących okazało się uzasadnione, Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji niniejszego postanowienia, mając za podstawę art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w punkcie II sentencji wynika z art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.