SA/Sz 1671/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant sekr. sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2004r. sprawy ze skargi I. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego /. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r., Nr [...], II. z a s ą d z a na rzecz skarżącej I. F. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.- Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001r. Nr 79, poz. 856), art.2a oraz art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (jednolity tekst Dz.U. z 1998r. Nr 64, poz.414 ze zm.), § 1 pkt 16 lit. "a" rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1999r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz.U. Nr 13, poz. 115), po rozpatrzeniu odwołania I. F. od decyzji z dnia [...] r. Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej - uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu przyznanego świadczenia i orzekło o przyznaniu pomocy w postaci zasiłku stałego wyrównawczego w wysokości [...] zł. poczynając od dnia [...] r. do dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji podano, że I. F. w dniu [...] r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie pomocy w postaci zasiłku stałego wyrównawczego. Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] r. przyznał zainteresowanej zasiłek stały wyrównawczy od dnia [...] r. do dnia [...] r. w kwocie [...] zł, a od dnia [...] r. do dnia [...] r. w kwocie [...] zł miesięcznie. Od tej decyzji odwołała się wnioskodawczyni, podnosząc nieprawidłowość ustaleń organu, gdyż dochód na osobę w rodzinie przyjęto wliczając rentę matki, która jest osobą [...] -Ietnią otrzymuje rentę w kwocie [...] zł i nie łoży na utrzymanie rodziny. Odwołująca wskazała nadto, że nie przeprowadzono z nią wywiadu rodzinnego. Organ odwoławczy ustalił, że rodzina I. F. składa się z pięciu osób. Wraz z mężem, dwójką dzieci oraz matką prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W orzeczeniu z dnia [...] r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności stwierdził u odwołującej znaczny stopień niepełnosprawności o charakterze trwałym. Łączny dochód rodziny w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku wynosił [...] zł, a na osobę [...] zł. Składał się on z dwóch zasiłków rodzinnych - [...] zł, poborów męża w kwocie [...] zł, renty matki w wysokości [...] zł oraz dodatku mieszkaniowego w wysokości [...] zł. Zgodnie z art. 4 ust 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej kryterium dochodowe dla rodziny I. F. wynosi [...] zł, a na osobę w rodzinie [...] zł. Organ odwoławczy stwierdził, że na podstawie art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej Sygn.akt SA/Sz 1671/02 do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. 1. Wysokość zasiłku stałego wyrównawczego ustala się, zgodnie z art. 27 ust 4 pkt 6, jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym na osobę w rodzinie ustalonym zgodnie z art. 4 ust. 1 cyt. ustawy, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie. W przypadku I. F. zasiłek stały wyrównawczy powinien wynosić: [...] zł. Organ pierwszej instancji przyznał zainteresowanej zasiłek stały wyrównawczy od dnia [...] r. tj. od dnia złożenia wniosku w wysokości [...] zł., a od dnia [...] do dnia [...] r. w wysokości [...] zł. Zainteresowana z wnioskiem o przyznanie pomocy wystąpiła w dniu [...] r., a zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej świadczenia pieniężne pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, tym samym należało przyznać stronie świadczenie od dnia [...] r. Odnosząc się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów Kolegium ustaliło, iż materiał dowodowy w sprawie wyraźnie wskazuje, że wraz z rodziną zainteresowanej zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe matka strony. O fakcie tym świadczą ustalenia dokonane przez pracownika socjalnego Ośrodka Pomocy Społecznej podczas wywiadu środowiskowego, przeprowadzonego w dniu [...] r. Wywiad ten I. F. podpisała, nie był więc przeprowadzony podczas jej nieobecności jak twierdzi strona w odwołaniu. Dodatkowo Kolegium poinformowało stronę, iż zgodnie z art. 27a ust. 1 cyt. ustawy renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu inwalidztwa powstałego przed ukończeniem 18 roku życia. Odwołująca tego warunku nie spełnia, ponieważ zgodnie z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, niepełnosprawność w stopniu znacznym ustalona została od dnia [...] r. Od decyzji organu II instancji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie złożyła I. F. wskazując, że od dzieciństwa cierpi na schorzenia psychosomatyczne i epilepsję z zanikami pamięci. Została skierowana na rentę inwalidzką przez lekarza prowadzącego i psychologa, którzy stwierdzili, że kwalifikuje się na rentę socjalną. Lekarz orzecznik ustalając niepełnosprawność nie wziął pod uwagę faktu, że jest chora od dzieciństwa i przyjął datę złożenia wniosku - [...] r. W związku z tym skarżąca wniosła o uchylenie orzeczenia lekarskiego oraz decyzji organu. Ponadto zarzuciła, że jej matka od szeregu lat prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Sygn.akt SA/Sz 1671/02 Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ Skargę uznać należy za zasadną. Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej winny działać w sposób praworządny i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny. Przepis ten pozostaje w związku z art. 77 § 1 kpa nakazującym organowi w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody. Funkcjonowanie zasady prawdy w postępowaniu administracyjnym zobowiązuje organ do szczególnej staranności w wyjaśnieniu wszystkich faktów istotnych dla sprawy. W szczególności organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa (zob. wyrok NSA z dnia 26.05.1981r., SA 810/81, ONSA 1981, Nr 1 poz. 45). Zgodnie z wyrokiem SN z dnia 23 listopada 1994r. III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 83, ustalenia faktyczne należy traktować jako dowolne jeżeli znajdują wprawdzie w materiale dowodowym, ale niekompletnym. W rozpatrywanej sprawie nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych, przyjmując, że rodzina wnioskodawczym jest pięcioosobowa. Jednak we wniosku o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego z dnia [...] r. I. F. oświadczyła: "Jesteśmy rodziną 4 osobową" (wniosek - k. [...] akt administracyjnych). Natomiast w części [...] i [...] wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] r. pracownik socjalny przeprowadzający wywiad stwierdził, że rodzina jest pięcioosobowa, zaznaczając jednocześnie, że matka wnioskodawczyni ma osobny pokój. Z treści wywiadu nie wynika jednak aby z tą osobą przeprowadzono rozmowę w celu ustalenia, czy prowadzi ona osobne gospodarstwo domowe. Wynika to również z treści oświadczenia z dnia [...] r. M. K., matki wnioskodawczyni, która stwierdziła, że "...nigdy nie byłam o to pytana przez pracownika Opieki Społecznej..." (k. [...] akt sądowych). Sygn.akt SA/Sz 1671/02 W wywiadzie wskazano również, że I. F. ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności i istnieje potrzeba przyznania zasiłku stałego. W tej sytuacji należy stwierdzić, że nie wyjaśniono właściwie jednej z podstawowych kwestii mającej istotne znaczenie dla rozpatrzenia sprawy. Rozpatrując ponownie sprawę organ winien zatem prawidłowo ustalić skład rodziny wnioskodawczyni i ustalić czy matka wnioskodawczyni prowadzi osobne gospodarstwo domowe. Poza tym przeprowadzając wywiad i utrwalając w protokole jego wyniki należy przed podpisaniem tego dokumentu upewnić się, czy zainteresowana zapoznała się z jego treścią i rozumie znaczenie zawartych w nim informacji, ponieważ jak zarzuciła w skardze jest ona osobą niepełnosprawną i sprawy urzędowe powinna załatwiać za nią inna osoba. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.c powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł ja w sentencji.