SA/Sz 1809/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-04-13
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Grzegorz Jankowski, Barbara Gebel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wznowieniu postępowania i uchyleniu pozwolenia na budowę może być wydana na podstawie zmiany stanowiska wspólnoty mieszkaniowej po wydaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi
Wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy ujawnione zostaną nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane wówczas organowi. Zmiana stanowiska wspólnoty mieszkaniowej po wydaniu ostatecznej decyzji nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. W konsekwencji decyzja o wznowieniu postępowania i uchyleniu pozwolenia została wydana z naruszeniem prawa i powinna zostać uchylona.Stan faktyczny
A. i P. P. nabyli prawo do adaptacji części strychu na mieszkanie na podstawie przeniesionego pozwolenia na budowę wydanego wcześniej dla innej osoby. Po zgłoszeniu przez Komendę Policji braku istniejących instalacji wodno-kanalizacyjnych i gazowych, organ wznowił postępowanie i uchylił pozwolenie na budowę z powodu braku zgody wspólnoty mieszkaniowej na nowy sposób podłączenia instalacji. Skarżący kwestionowali decyzję, wskazując na wcześniejszą zgodę wspólnoty i prawo do dysponowania nieruchomością.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędzia WSA Barbara Gebel Protokolant St. Sekr. Sądowy Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2005r. sprawy ze skargi A. i P. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę i odmowie udzielenia pozwolenia na budowę I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. Nr [...], II orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt.2 k.p.a., art. 32 ust.4 pkt.2 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz art.92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. - o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn.zm.) Prezydent Miasta uchylił decyzję Nr [...] z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę, obejmującą przebudowę części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. [...] w [...], przeniesioną decyzją z dnia [...] r., znak: [...] na rzecz A. i P. P. i odmówił udzielenia pozwolenia na przebudowę części pomieszczeń tego strychu na mieszkanie.
Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Prezydent Miasta zatwierdził został projekt budowlany przebudowy części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. [...] w [...], przewidujący podłączenie projektowanych instalacji wodnokanalizacyjnych i gazowych do istniejących pionów, usytuowanych w lokalu poniżej projektowanego na strychu mieszkania. Rozwiązania podłączeń instalacji przedstawione w zatwierdzonym projekcie budowlanym zostały sprawdzone pod względem merytorycznym przez Zarząd Budynków i Lokali Komunalnych [...]. Lokale poniżej adaptowanego strychu są obecnie w trwałym Zarządzie Komendy [...] Policji.
Decyzją z dnia [...] r. zezwolenie zostało przeniesione na A. i P. P.
Pismem z dnia [...] r. znak: [...] organ administracji architektoniczno- budowlanej I instancji został poinformowany przez Komendanta Policji w [...], że uwidocznione w projekcie budowlanym piony instalacji wod.-kan. i gazowe w rzeczywistości nie istnieją, - co zdaniem organu - stanowi nowe okoliczności faktyczne, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt.5 kp.a. uzasadniające wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na przebudowę części strychu na mieszkanie w budynku przy pl. [...] w [...]. Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], UNP: [...] Prezydent Miasta wznowił powyższe postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. W trakcie wznowionego postępowania postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], UNP: [...] organ ten nałożył na inwestorów obowiązek uzupełnienia braków projektu budowlanego o przedłożenie projektu instalacji sanitarnych dostosowanego do rzeczywistego usytuowania pionów wod.-kan. i gazowego z rozwiązaniami uzgodnionymi z Zarządem Wspólnoty Mieszkaniowej zgodnie z § 4 umowy Nr [...] z dnia [...] r. zawartej ze Wspólnotą Mieszkaniową.
W dniu [...] r. inwestorzy przedłożyli uchwałę Wspólnoty Mieszkaniowej Nr [...] r. z dnia [...] r. niewyrażającą zgody na zaprojektowany sposób podłączenia instalacji wod.-kan. i gazowej do adaptowanej części strychu, co jest równoważne z brakiem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wobec czego w świetle art. 32 ust.4 pkt. 2 ustawy - Prawo budowlane pozwolenie na budowę nie może być wydane.
Od powyższej decyzji A. i P. P. wnieśli odwołanie, w którym wskazali, że decyzja o pozwoleniu na budowę obejmującą adaptację części strychu na mieszkanie została wydana w dniu [...] r. dla P. Z. Na mocy zawartej umowy z P. Z. w dniu [...] r. przejęli prawa do adaptacji przedmiotowej części strychu, a w dniu [...] r. otrzymali z organu I instancji decyzję przeniesienia pozwolenia na budowę na ich rzecz.
Organ I instancji w zaskarżonej decyzji uchylając dotychczasową decyzję i odmawiając udzielenia pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie oparł się na braku zgody Wspólnoty Mieszkaniowej na nowe rozwiązania dotyczące podłączenia instalacji wod.-kan. i gazu do adaptowanej części strychu. Zdaniem skarżących - skoro Wspólnota Mieszkaniowa wcześniej wyraziła zgodę na zmianę inwestora adaptacji poddasza, to tym samym przekazała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zaskarżoną decyzją organ I instancji chroni interesy Komendy [...] Policji w [...], posiadającej poniżej adaptowanego strychu lokal użytkowy mimo, że wydał w tej sprawie decyzję prawomocną w dniu [...] r.
Z tych przyczyn skarżący wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 KPA oraz art. 151§1 pkt 2 KPA w związku z art. 32 ust 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106 poz. 1126 tj. z 2000r. ze zm), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż wznowienie postępowania w sprawie decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] r. a następnie przeniesionej w dniu [...] r. na A. i P. P. nastąpiło z wniosku Komendanta Policji z dnia [...] r. który zakwestionował rozwiązania projektowe dotyczące podłączeń adaptowanego strychu na cele mieszkalne do nieistniejących pionów wod.-kan., gazowych oraz energetycznych podnosząc, że w sprawie istnieją podstawy do wznowienia postępowania w oparciu o przepisy art. 145§1 pkt 5 KPA. W wyniku wznowionego postępowania, postanowieniem z dnia [...] r. znak [...] organ I instancji wstrzymał wykonanie decyzji Nr [...], a w dniu [...] r. nałożył obowiązek usunięcia braków projektu budowlanego poprzez uzupełnienie inwentaryzacji budowlanej o fragment II piętra uwzględniającej rzeczywiste usytuowanie pionów instalacji wod.-kan. i gazowej oraz przedłożenie projektów budowlanych uwzględniających rzeczywiste usytuowanie pionów i uzgodnionych z Zarządem Wspólnoty Mieszkaniowej w terminie do [...] r. Inwestorzy - Państwo P. nie dotrzymali terminu opracowania poprawionej dokumentacji, uzyskując wielokrotnie zgodę organu I instancji na przesunięcie terminu.
W dniu [...] r. Państwo P. złożyli w organie I instancji pismo w którym informują o braku możliwości uzyskania zgody Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy pl. [...] na nowy sposób podłączenia w media adoptowanej części strychu i przedłożyli kserokopię uchwały nr [...] z dnia [...] r. niewyrażającej zgody na zmianę sposobu podłączenia adaptowanej części strychu w zakresie instalacji wod.-kan. i gazu.
W tym stanie rzeczy organ I instancji uznał, że inwestorzy nie dysponują prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu przepisów art.32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.
Postępowanie organu I instancji i wznowienie postępowania znajduje pełne uzasadnienie.
Decyzja ostateczna z dnia [...] r. nr [...], przeniesiona następnie decyzją z dnia [...] r. na A. i P. P. została wydana w oparciu o wadliwie opracowaną dokumentację techniczną. Za jakość opracowania dokumentacji technicznej odpowiada projektant, który zgodnie z art. 20 ust. 1 Prawa budowlanego zobowiązany jest opracować projekt w sposób zgodny z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wymaganiami ustawy, przepisami i obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Opracowanie dokumentacji technicznej w oparciu o nierzetelną inwentaryzację instalacji sanitarnych, co zostało wykazane w toku wznowionego postępowania, daje podstawę. do zmiany lub uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę.
Powyższą decyzję A. i P. P. zaskarżyli skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia.
W uzasadnieniu skargi powołali się na swą trudną sytuację życiową, finansową i mieszkaniową, której rozwiązaniem miała być adaptacja strychu na mieszkanie oraz przedstawili okoliczności wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, która była ostateczną, gdy nabyli prawo do adaptacji strychu.
Decyzja była wydana za zgodą Wspólnoty Mieszkaniowej. W budynku tym oprócz lokali mieszkalnych znajdują się lokale Komendy [...] Policja, która w międzyczasie stała się członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej z udziałem [...].
Dysponując przeniesioną na nich ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, zaczęli starać się o kredyt mieszkaniowy, który uzyskali [...] r. a w [...] r. rozpoczęli prace budowlane. Wykonano częściowo podłączenie instalacji elektrycznej, po czym z wniosku K[...]P, która nie wyrażała zgody na włączenie w istniejące sieci infrastruktury technicznej budynku, organ I instancji wznowił postępowanie administracyjne i wydał postanowienie o wstrzymaniu decyzji o pozwoleniu. Kolejnym krokiem było nałożenie na skarżących obowiązku wykonania inwentaryzacji pomieszczeń poniżej przedmiotowego strychu, a także przedłożenie projektu instalacji sanitarnych uzgodnionego zarządem Wspólnoty Mieszkaniowej. Projektant, po rozpoznaniu problemu oraz wyczuwając zdecydowane stanowisko K[...]P, zaproponował w projekcie poprowadzenie całości uzbrojenia poprzez części wspólne budynku, na co skarżący nie otrzymali zgody Wspólnoty. W międzyczasie skarżący podjęli rozmowy z K[...]P o ewentualnym odstąpieniu od realizacji adaptacji, jednakże zaproponowana przez nich cena odstępnego nie została zaakceptowana, a jednocześnie K[...]P nie przedstawiła żadnych konkretnych kwot. Dnia [...] r. Wspólnota Mieszkaniowa /w której K[...]P ma [...] % udziałów/ podjęła uchwałę o nie przyjęciu przedstawionego projektu rozprowadzenia instalacji, co stało się podstawą do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę i odmowy wydania pozwolenia na adaptację strychu na lokal mieszkalny a Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący są rozgoryczeni faktem, że kupione za duże pieniądze prawo do adaptacji zostało im odebrane, wraz z wiarą w sprawiedliwość. Uważają, iż wznowienie przez Urząd postępowania z wniosku K[...]P było pretekstem do nałożenia na nich takich wymogów, które przy obecnym większościowym udziale K[...]P we Wspólnocie Mieszkaniowej umożliwiły wycofanie się uprzednio wydanej zgody na adaptację strychu - gdy udziały te posiadała gmina [...].
Skarżący deklarują gotowość odstąpienia do adaptacji w zamian za zwrot poniesionych do tej pory przez nich kosztów obejmujących odkupienie prawa do adaptacji, projektu technicznego adaptacji, wykonanie instalacji elektrycznej, dodatkowo wykonanego projektu nowego sposobu podłączenia instalacji wod.-kan. i gazowej, obsługi i spłaty zaciągniętego kredytu oraz konsultacji prawnych.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny z w a ż y ł. co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 dalej: P.p.s.a/.
Zgodnie z ar. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ zakres kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, zarówno w aspekcie obowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji przepisów prawa materialnego /tu przepisów ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane/ jak i przepisów postępowania /kodeksu postępowania administracyjnego/.
W tym zakresie poza uwagą tego Sądu pozostają podnoszone w końcowej części skargi kwestie związane z warunkami odstąpienia skarżących od realizacji adaptacji strychu i kwestie odszkodowawcze. Mają one charakter cywilno-prawny i mogą być dochodzone w trybie właściwym dla tego typu spraw.
Przedmiotem oceny sądu administracyjnego w tej sprawie może być zgodność z prawem wydanej w wyniku wznowienia postępowania decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r., utrzymanej w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] r.
Wprawdzie w tym zakresie skarga nie zawiera argumentów prawnych, jednakże wychodząc z mocy art. 134 § 1 Ppsa poza treść skargi, Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu .
W szczególności zakwestionować należy prawne podstawy wznowienia postępowania w sprawie wydanego przez organ architektoniczno-budowlany pozwolenia na budowę, obejmującego przebudowę strychu na cele mieszkaniowe, które było ostateczne -, albowiem w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, na które powołuje się organ.
Pozwolenie to zostało wydane innym osobom, a następnie - zgodnie z obowiązującymi przepisami - przeniesione na rzecz skarżących. Nie ulega wątpliwości, iż pozwolenie zostało wydane za zgodą Wspólnoty Mieszkaniowej, a inwestor dysponował prawem do nieruchomości na cele budowlane. Skarżący, wraz z przeniesieniem na nich pozwolenia na budowę, przejęli wszystkie uprawnienia i obowiązki inwestora, na rzecz którego pozwolenie było wydane.
Organ wydający pozwolenie zgodnie z art. 35 Prawa budowlanego zobowiązany był sprawdzić kompletność projektu budowlanego i jego zgodność z wszystkimi przepisami, w tym - techniczno-budowlanymi. Należy zatem przyjąć, że organ budowlany znał rozwiązania projektowe.
Skoro organ wydający pozwolenie na budowę dysponował pełną dokumentacją dotyczącą planowanej przebudowy /adaptacji/ strychu na mieszkanie - to brak jest podstaw do tego, by po późniejszym stwierdzeniu niekompletności dokumentacji , uznać , iż zachodzi wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 kpa przesłanka, tj wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, nie znane organowi który decyzję wydał.
W rzeczywistości podstawą do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie była zmiana stanowiska Wspólnoty Mieszkaniowej, która nastąpiła już po wydaniu pozwolenia na budowę. Taka okoliczność nie mogła jednak - w świetle treści art. 145 § 1 kpa stanowić podstawy do wzruszenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie tego przepisu skoro w dniu wydania decyzji okoliczność ta w ogóle nie zachodziła.
Zgoda Wspólnoty Mieszkaniowej na dokonanie adaptacji nie była związana z treścią samego projektu budowlanego, w szczególności wskazania w nim podłączeń sieci wodno-kanalizacyjnej i gazowej. Zgoda miała charakter ogólny, a z niej wynikało prawo inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w takim zakresie, aby cel inwestycyjny wskazany w pozwoleniu na budowę został osiągnięty. Rzeczą organu wydającego pozwolenie na budowę była ocena, czy przedstawiony projekt odpowiada przepisom prawa i w świetle ich treści jest możliwa i dopuszczalna. Należy też mieć na uwadze , iż w przedmiotowej sprawie Wspólnota Mieszkaniowa była uczestnikiem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę - adaptację strychu na mieszkanie, wobec czego również związane jest treścią ostatecznej decyzji wydanej w tej sprawie.
Wyrażona przez nią zgoda na dysonowanie nieruchomością na cele budowlane stanowiła oświadczenie woli, od którego można się uchylić w trybie określonym przepisami prawa.
Skoro zatem w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do wzruszenia decyzji ostatecznej przez wznowienie postępowania uznać należało, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 kpa, w związku z czym należało - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) P.p.s.a. zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji uchylić.
Orzeczenie w pkt II, oparto na treści art. 152 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło