SA/Sz 2080/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-03-23
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Datura Strzelecka-Kuligowska, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, mimo zarzutów dotyczących istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, w szczególności w zakresie odległości okapu od granicy działki sąsiedniej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie ustalił precyzyjnie odległości okapu od granicy działki sąsiedniej, stosując określenie "około", co jest sprzeczne z kategorycznymi wymogami przepisów. Ponadto, organ odwoławczy nie odniósł się w sposób szczegółowy do wszystkich zarzutów skarżącego, co narusza zasadę praworządności i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego wraz z garażem. Skarżący zarzucił istotne odstępstwa od projektu budowlanego, w tym nieprawidłową odległość okapu od granicy działki sąsiedniej oraz nieprawdziwość sporządzonego orzeczenia technicznego. Organ odwoławczy uznał, że inwestorzy wywiązali się z nałożonych obowiązków legalizacyjnych, a odległość okapu jest zgodna z przepisami.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i orzeczono, że nie podlega ona wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Datura Strzelecka-Kuligowska Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2005r. 2004r. sprawy ze skargi K.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu I. u c h y l a zaskarżoną decyzję, II. orzeka , że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718), po rozpatrzeniu odwołania K.Z., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]r., udzielającej E. i C.K. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wraz z garażem i przyłączami, usytuowanych na działce oznaczonej nr geodezyjnym [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] prowadził postępowanie dotyczące robót budowlanych wykonanych przy budowie budynku [...] usytuowanego na przedmiotowej działce. W trakcie budowy inwestor w istotny sposób odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków określonych w pozwoleniach na budowę: z dnia [...]r. Dokonane przez inwestorów E. i C.K. odstępstwa obejmowały zmiany konstrukcyjne budynku, zmiany elewacji, zmiany tras przyłączy wodno-kanalizacyjnych. W związku z tym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...]r. decyzję nakazująca, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Ponieważ zobowiązani wywiązali się w wyznaczonym terminie z nałożonych obowiązków, organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie.
Od tej decyzji odwołał się właściciel nieruchomości sąsiedniej K.Z., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania podał, że decyzja ta narusza prawo budowlane i przepisów k.p.a., gdyż dokonana przez inwestorów samowola budowlana zakończyła się wydaniem pozwolenia na użytkowanie. Odwołujący zakwestionował prawidłowość przedłożonej przez inwestorów inwentaryzacji budynku mieszkalnego i zwrócił uwagę, iż odległość okapu budynku od ogrodzenia między działkami, wynosząca zgodnie z protokołem z oględzin z dnia [...]r. [...]m, nie jest zgodna z przepisami. Zdaniem odwołującego orzeczenie techniczne mgr inż. J.O. o prawidłowości wykonania robót budowlanych, wykonane zostało bez oględzin na budowie oraz bez znajomości przepisów. Przemawia za tym oświadczenie mgr inż. arch. L.M. która stwierdziła, że odległość okapu od granicy działki (płotu betonowego) wynosi [...]m, a zgodnie z przepisami, powinna wynosić 3,5m.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez odwołującego się organ odwoławczy stwierdził, że inwestorzy wykonali roboty budowlane wprowadzając zmiany konstrukcyjne budynku, zmiany elewacji, zmiany tras przyłączy wodno-kanalizacyjnych, co zostało słusznie zakwalifikowane przez organ I instancji, jako istotne odstąpienie od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniach na budowę. W takim przypadku ma zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego, który daje możliwość legalizacji wykonanych robót budowlanych, po wykonaniu określonych czynności, jakie należy spełnić w celu doprowadzenia tych robót do stanu zgodnego z prawem. Takie rozstrzygnięcie, zgodnie z prawem, w przedmiotowej sprawie przyjął Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organ odwoławczy po ocenie stanu faktycznego sprawy, zweryfikował nałożone przez organ I instancji obowiązki, nakładając na inwestorów m.in. wymagany w takich przypadkach, obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego, sporządzonego przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi, stwierdzającego prawidłowość wykonania robót budowlanych w zakresie zgodności z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi Polskimi Normami oraz wymaganiami z art. 5 Prawa budowlanego, ze szczególnym uwzględnieniem obowiązujących przepisów dotyczących zachowania odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami. Inwestorzy wywiązali się z nałożonych obowiązków i wyznaczonym terminie przedłożyli wszystkie wymagane dokumenty, które zostały uznane przez organ I instancji za spełniające nakazane wymogi. W związku z tym należało stwierdzić zasadność zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Odnosząc się do argumentów odwołującego należało również stwierdzić, że zgodnie z inwentaryzacją geodezyjną, granica między spornymi działkami nie przebiega wzdłuż przywołanego przez skarżącego płotu betonowego, lecz jest przesunięta równolegle w kierunku działki skarżącego o około [...] cm od tego płotu. Zatem kwestionowana odległość okapu od granicy działek wynosi, z uwzględnieniem granicy błędu pomiarów i grubości płotu betonowego, ok. 2,5 m, co jest zgodne z wymogami § 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Prawidłowość wykonania robót budowlanych w zakresie zgodności z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz wymaganiami określonymi w art. 5 Prawa budowlanego, stwierdzona została w orzeczeniu technicznym, sporządzonym przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane.
Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie złożył K.Z. wskazując, że jest ona niezgodna z prawem. Skarżący zarzucił, że inwestorzy nie wykonali nałożonych na nich obowiązków. Nie skrócili okapu, którego odległość powinna wynosić [...], a jest [...]m. Zgodnie z § 12 ust. 4 i 5 okap może wystawać o.5m. Nie uzgodnili z nim dokumentacji technicznej przyłączy wod–kan. i gazu. Poza tym "orzeczenie techniczne" inż. J.O. jest nieprawdziwe i nie odzwierciedla rzeczywistego stanu inwestycji. Skarżący stwierdził nadto, że zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego daje możliwość legalizacji wykonanych robót, ale wówczas gdy elementy budowli zostały uzupełnione zgodnie z przepisami budowlanymi. Zarzucił też, że organ I instancji złożył nieprawdziwe oświadczenie w kwestii wykonania robót, a organ odwoławczy bez sprawdzenia potwierdził te okoliczności. Oprócz tego zarzucił stronniczość organom prowadzącym postępowanie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Mając na uwadze zakres kompetencji sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny sprawy należało skargę uwzględnić.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej winny działać w sposób praworządny i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny. Przepis ten pozostaje w związku z art. 77 § 1 kpa nakazującym organowi w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody. Funkcjonowanie zasady prawdy w postępowaniu administracyjnym zobowiązuje organ do szczególnej staranności w wyjaśnieniu wszystkich faktów istotnych dla sprawy. W szczególności organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa (zob. wyrok NSA z dnia 26.05.1981r., S.A. 810/81, ONSA 1981, Nr 1 poz. 45, wyrok SN z dnia 23 listopada 1994r., III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 83).
W rozpoznawanej sprawie inwestorzy dokonali istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. W związku z tym istotne znaczenie ma kontrola wykonania obowiązków nałożonych na inwestorów przez organ i w konsekwencji ustalenie, czy możliwe jest udzielenie im pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu. W kwestii dotyczącej zachowania wymaganej przepisami odległości od granicy z działką sąsiednią należy stwierdzić, że wymagane przez przepisy odległości zostały określone w obowiązującym ówcześnie stanie prawnym w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 140). W § 12 powołanego rozporządzenia wskazano, że odległości funkcjonalne budynków od granicy z działką sąsiednią, niezależnie od rodzaju ich konstrukcji, lecz z wyjątkiem budynków mających dachy rozprzestrzeniające ogień wynoszą: 4 m, gdy w ścianie są otwory okienne lub drzwiowe; 3m, gdy w ścianie nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Natomiast zgodnie § 12 ust. 5 powołanego rozporządzenia okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m, a balkony lub loggie o więcej niż 1 m.
Wymagane odległości od granic z sąsiednimi działkami mają zabezpieczyć minimum warunków bezpieczeństwa pożarowego, możliwość naturalnego oświetlenia pomieszczeń, dogodnego dostępu do budynku w celu normalnego ich użytkowania, a także konserwacji i remontu.
W rozpoznawanej sprawie ściana budynku zwrócona w kierunku nieruchomości skarżącego ma uskoki, których część ma otwory okienne, a część otworów tych nie posiada. Zdaniem skarżącego, który nie kwestionuje odległości ścian przedmiotowego budynku od granicy z jego działkę, przepisy budowlane zostały jednak naruszone, ponieważ okap, który powinien znajdować się w odległości 3,5 m, znajduje się w odległości mniejszej niż nakazana przez prawo i wynosi ona [...]m.
Odnosząc się do tego zarzutu organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z inwentaryzacją geodezyjną granica między spornymi działkami nie przebiega wzdłuż wskazanego przez skarżącego płotu betonowego, lecz jest przesunięta w kierunku działki skarżącego o około [...] cm od płotu. Dlatego kwestionowana odległość okapu od granicy działek, z uwzględnieniem granicy błędu pomiarów i grubości płotu betonowego około 2,50 m, co jest zgodne z wymogami zawartymi w § 12 powołanego rozporządzenia.
Zdaniem sądu nie jest to ustalenie precyzyjne, ponieważ w wymienionym rozporządzeniu w § 12 ust. 4, stanowi się odległościach w sposób kategoryczny, zastrzegając, że mają być one stosowane o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej. W związku z tym nie można je określać jako "około", zwłaszcza że z treści zebranej w sprawie dokumentacji wynika, że grubość betonowego płotu wynosi [...] cm.
W związku z tym przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien dokonać dokładnych pomiarów w celu ustalenia rzeczywistej odległości, a następnie ocenić czy odległość ta mieści się w granicach określonych przepisami.
Poza tym organ odwoławczy nie ustosunkował się w sposób szczegółowy do zarzutów podniesionych przez skarżącego w toku postępowania, ponieważ do argumentacji zawartej w odwołaniu odniósł się w sposób ogólny poprzestając na stwierdzeniu, że w wyznaczonym terminie przedłożyli oni wszystkie wymagane dokumenty, co dało podstawę do udzielenia inwestorom pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu.
Mając na uwadze powyższe rozważania należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit.c P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło