I SA/Wa 1022/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2017 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny: Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Miasto [...] własności nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...]. W.M. pismem z dnia [...] maja 2016 r. wniósł odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że z znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji wynika, że została ona doręczona W.M. w dniu 20 kwietnia 2016 r. Zatem czternastodniowy termin do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie upłynął z dniem 4 maja 2016 r. Z akt sprawy wynika, że odwołanie W.M. nadano w urzędzie pocztowym w dniu 5 maja 2016 r. Oznaczona to, że odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu. Odwołujący nie wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W.M. wniósł skargę na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. W uzasadnieniu skargi wskazał, że pozostawał w przekonaniu, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. została doręczona w dniu 21 kwietnia 2016 r. i wnosząc odwołanie w dniu 5 maja 2016 r. był pewien, że zachowuje wymagany czternastodniowy termin. Przesyłkę zawierającą decyzję odebrał jego ojciec, który ukończył 73 lata, jest osobą bardzo schorowaną i zaczęły się u niego ujawniać kłopoty z pamięcią. Ojciec przekazał mu przesyłkę w dniu 23 kwietnia 2016 r., informując, że pismo zostało odebrane w dniu 21 kwietnia 2016 r. W piśmie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r. informującym o przekazaniu odwołania do Ministra Infrastruktury i Budownictwa zawarto informację, że odwołanie zostało wniesione w terminie. Z uwagi na powyższe skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, dlatego powinno ono zostać przyjęte i rozpoznane. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] po rozpoznaniu wniosku W.M. z dnia [...] czerwca 2017 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., wobec niedotrzymania terminu wynikającego z art. 58 § 2 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym. Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...], którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. Postanowienie to wydane zostało na podstawie art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Na tle tego przepisu odnotować należy, że po otrzymaniu odwołania, przed dokonaniem merytorycznego rozpoznania sprawy, organ odwoławczy obowiązany jest zbadać w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Warunkiem bowiem skuteczności czynności procesowej - w niniejszej sprawie wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Wniesienie odwołania w terminie umożliwia stronie niezadowolonej z wydanego rozstrzygnięcia ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. Konsekwencją wniesienia odwołania po terminie jest obowiązek stwierdzenia takiego faktu przez organ odwoławczy i - co za tym idzie - uzyskanie przymiotu ostateczności przez decyzję organu pierwszej instancji. W zależności od wyniku wstępnej kontroli organ albo przeprowadza postępowanie wyjaśniające, albo zgodnie z art. 134 k.p.a. stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania lub uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a akt ten nie tylko kończy etap postępowania wstępnego, lecz całe postępowanie odwoławcze. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną, niezależną od uznania organu odwoławczego i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z 7 stycznia 2010 r., II OSK 9/09 - dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96). Gdy organ drugiej instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt. SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy wydał kwestionowane postanowienie na podstawie art. 134 k.p.a., twierdząc, iż W.M. złożył odwołanie z przekroczeniem ustawowego terminu do jego wniesienia. U podstaw takiego stanowiska legło uznanie, iż doręczenie skarżącemu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. było skuteczne i nastąpiło w dniu 20 kwietnia 2016 r. Termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 4 maja 2016 r., natomiast odwołanie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 5 maja 2016 r., a więc po upływie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący składając ww. odwołanie nie złożył jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że skarżący uchybił 14-dniowemu terminowi do wniesienia odwołania. Z akt administracyjnych sprawy wynika niezbicie, że decyzja organu pierwszej instancji doręczona skarżącemu w dniu 20 kwietnia 2016 r. Zgodnie z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W rozpoznawanej sprawie przesyłka zawierająca decyzję organu pierwszej instancji nie została doręczona bezpośrednio adresatowi w związku z jego nieobecnością pod wskazanym adresem. Z adnotacji zawartej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, że przesyłka została doręczona pełnoletniemu domownikowi B.M. – ojcu skarżącego. Zważywszy więc, że skarżący wniósł odwołanie w dniu 5 maja 2016 r., prawidłowo Minister stwierdził, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. W rezultacie słusznie orzekł na podstawie art. 134 k.p.a. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Bez znaczenia pozostawała okoliczność, że Wojewoda [...] w piśmie z dnia [...] maja 2016 r. przekazującym odwołanie do Ministra Infrastruktury i Budownictwa poinformował organ drugiej instancji oraz strony, że odwołanie zostało złożone w terminie. Jak wskazano powyżej, po otrzymaniu odwołania, a przed dokonaniem merytorycznego rozpoznania sprawy, organ odwoławczy obowiązany jest zbadać w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie zostało wniesione z zachowaniem terminu. Organ drugiej instancji nie jest w żaden sposób związany ustaleniem organu pierwszej instancji (w przedmiotowej sprawie zresztą błędnym) co do okoliczności złożenia odwołania w terminie. Organ drugiej instancji stwierdzając uchybienie w tym zakresie, pomimo skierowanej do stron przez organ pierwszej instancji błędnej informacji co do złożenia odwołania w terminie, nie miał innej możliwości niż wydanie postanowienia przewidzianego w art. 134 k.p.a. Zaznaczyć wymaga, że twierdzenia skarżącego odnoście braku jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie mogły być przedmiotem oceny Sądu w przedmiotowej sprawie, który zobowiązany był jedynie do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu drugiej instancji zasadnie stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wymienione okoliczności podlegają ocenie w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odwołania toczonym przed organem administracyjnym oraz ewentualnie podczas kontroli sądowoadministracyjnej orzeczenia wydanego w takim postępowaniu. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.