I SA/Wa 1046/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Kosińska WSA Gabriela Nowak Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2011 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w W. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu na prawach strony 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r., Nr [...] dotyczące odmowy dopuszczenia Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w W. do udziału na prawach strony w postępowaniu komunalizacyjnym nieruchomości [...] położonej przy ul. [...]. Postanowienie powyższe wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Wnioskiem z dnia[...]lutego 2009 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w W. zwróciła się o dopuszczenie jej do udziału w sprawie w charakterze uczestnika, w sprawie wniosku o komunalizację działki gruntu oznaczonej jako działka nr [...]. Na skutek wniesionej przez wnioskodawcę skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, wyrokiem z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt I SAB/Wa 239/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Wojewodę [...] do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., Nr [...] Wojewoda [...] odmówił dopuszczenia Spółdzielni Mieszkaniowej przy Szkole [...] w W. do udziału w postępowaniu na prawach strony. W uzasadnieniu organ wskazał, że stronami postępowania komunalizacyjnego prowadzonego w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną i ustawę o pracownikach samorządowych, są Skarb Państwa i właściwa gmina, na której rzecz następuje przekształcenie własnościowe, a także podmiot, który wykaże, że ma tytuł prawnorzeczowy do komunalizowanej nieruchomości. Podał jednocześnie, że Spółdzielnia Mieszkaniowa nabyła prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości po 27 maja 1990 r., co zdaniem organu stanowi o braku przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Od decyzji powyższej zażalenie do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w W. reprezentowana przez pełnomocnika adwokata M. J. Po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., Nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie Wojewody [...] i podniosła, że w postępowaniu komunalizacyjnym zasadnicze znaczenie ma stan prawny istniejący na gruncie w dniu 27 maja 1990 r. czyli w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. w tym przepisu art. 5 ust. 1 tej ustawy. Pismem z dnia 19 kwietnia 2011 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w W. reprezentowana przez pełnomocnika adwokata M. J., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na powyższe postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. W skardze podniesiono, że Spółdzielnia jest użytkownikiem wieczystym komunalizowanego gruntu, zatem decyzja dotycząca przedmiotowej nieruchomości będzie miała wpływ na przysługujące jej prawa. Odpowiadając na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie oraz podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż te które zostały w niej wskazane. W sprawie niniejszej zasadnicze znaczenie dla jej rozstrzygnięcia ma treść art. 153 p.p.s.a., który stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ , którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, prawomocnym wyrokiem z dnia 28.01.2010r. w sprawie sygn. I SAB/Wa 239/09, zobowiązał Wojewodę [...] do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w W., o dopuszczenie tej Spółdzielni do udziału w sprawie, w charakterze strony, w postępowaniu komunalizacyjnym dotyczącym skomunalizowania z mocy prawa nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Realizując wskazane zobowiązanie Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...].08.2010r. rozpoznał wniosek odmownie. Jednakże w sposób nieprawidłowy pouczył strony, że służy im prawo do wniesienia na to postanowienie zażalenia do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w terminie 7 dni, za jego pośrednictwem. Stanowisko to uznać należy za nieprawidłowe. Zgodnie z art. 123 § 1 k.p.a. w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia. Zgodnie z art. 123 § 2 k.p.a. dotyczą one poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygających o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Kodeks postępowania administracyjnego kwestię dopuszczenia do udziału w postępowaniu reguluje jedynie w stosunku do organizacji społecznej. Zgodnie z art. 31 § 2 k.p.a. odmowa dopuszczenia organizacji społecznej następuje w drodze postanowienia. Kodeks nie reguluje tej kwestii wobec innych podmiotów. Sąd orzekający w sprawie niniejszej podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA 2645/01, iż rozstrzygnięcie odnośnie dopuszczenia innego podmiotu do udziału w postępowaniu w charakterze strony następuje również w drodze postanowienia, na które nie służy jednak zażalenie. Postanowienie to nie jest zaskarżalne w drodze zażalenia, gdyż kodeks o tym nie stanowi. Postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony, kończy natomiast postępowanie w sprawie dla tej osoby, która wystąpiła z wnioskiem o takie rozstrzygnięcie. Tym samym omawiane postanowienie mieści się w katalogu postanowień kończących postępowanie, o których mowa w art. 3 § 2 pkt. 2 p.p.s.a., a skoro tak, uznać należy, że podlega kontroli sądowej. Pogląd taki został wyrażony także w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24.09.2008r. sygn. II OSK 1258/08. Powyższe przesądza, że skierowanie zażalenia na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].08.2010r., do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, a następnie jego rozpoznanie przez tą Komisję, nie znajduje umocowania w obowiązujących przepisach prawa. Zapadłe postanowienie winno zostać usunięte z obrotu prawnego w oparciu o treść art. 156 § 1 pkt.2 k.p.a., który stanowi o obowiązku stwierdzenia nieważności decyzji została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Celem instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) jest bowiem eliminacja z obrotu prawnego decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) obarczonej ciężkimi wadami wymienionymi w tym przepisie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit.c i art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.