I SA/Wa 1070/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk Sędziowie: WSA Bożena Marciniak WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi W.S. i I.D. w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. oddala skargę I.D.; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz W.S. kwotę 337 (trzysta trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W.S. i I.D. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12 uwzględniającego skargę na bezczynność Prezydenta W. w sprawie o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. jako działka nr [...], pochodzącą z [...] wsi Z. pod nr [...]. W skardze skarżący wnieśli o: 1) wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w maksymalnej ustawowej wysokości z tytułu niewykonania wskazanego wyroku; 2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, na rzecz skarżącego od organu, według norm przepisanych; 3) skierowanie, w trybie przepisu art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, niniejszej sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że wyrokiem z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt l SAB/Wa 361/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta W. w postępowaniu administracyjnym o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. jako działka nr [...], pochodzącą z [...] wsi Z. pod nr [...] jednocześnie stwierdzając, iż bezczynność miała charakter rażący. W wyroku tym WSA zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie 2 miesięcy od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Prawomocny wyrok WSA w Warszawie wraz z aktami sprawy został przekazany Prezydentowi W. 27 lutego 2013 r. W związku z tym termin na rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie upłynął 27 kwietnia 2013 r. Do dnia dzisiejszego decyzja w niniejszej sprawie nie została wydana. Pismem z dnia 13 czerwca 2013 r. skarżący wezwali Prezydenta W. do wykonania wyżej wymienionego wyroku WSA. Wobec upływu dodatkowego terminu organ nie wydał decyzji w sprawie. W konsekwencji została wniesiona skarga na niewykonanie wyroku Sądu rozpoznana wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1967/13, którym organ został ukarany grzywną w związku z brakiem wykonania wyroku z dnia 16 listopada 2012 r. Pomimo takiego rozstrzygnięcia Sądu oraz mimo ponownego wezwania Prezydenta W. do wykonania wyroku Sądu z dnia 16 listopada 2012 r. organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. W ocenie skarżących nie ulega wątpliwości, że skoro Prezydent W. do chwili obecnej nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie zasadnym jest wystąpienie ze skargą. Zgodnie bowiem z art. 154 § 1 Ppsa w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Stan taki występuje w odniesieniu do przedmiotowej sprawy. Skarżący podkreślili, że organ administracji w sposób oczywiście lekceważący odnosi się do wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skoro przez szereg miesięcy nie podejmował żadnych czynności w sprawie, a w chwili obecnej, mimo upływu prawie roku od chwili kiedy zobligowany był wydać rozstrzygnięcie w sprawie, zgodnie z wyrokiem z dnia 16 listopada 2012 r. takich czynności nie podjął. O lekceważącym stosunku świadczy również to, że nawet mimo wymierzenia organowi grzywny również nie nastąpiło podjęcie wyżej wymienionej czynności. Tym samym wniosek o ukaranie organu w maksymalnej ustawowej wysokości należy uznać za zasadny. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie, jak również nierozpatrywanie sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu organ wskazał, że przed Prezydentem W. prowadzone jest - z wniosku spadkobierców dawnego właściciela - postępowanie administracyjne o przyznanie odszkodowania za grunt nieruchomości położonej w W., ozn. jako dz. [...], pochodząca z [...] wsi Z. pod Nr [...], zgodnie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) – zwanej dalej "ugn". Organ podał, że w sprawie sporządzony został operat szacunkowy z dnia 13 grudnia 2013 r. określający wartość przedmiotowej nieruchomości, a więc organ prowadzący postępowanie podjął czynności mające na celu jej zakończenie. W świetle wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2001 r., sygn. akt ll SA 2015/00 (niepublikowany) przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. W piśmie z dnia 18 marca 2014 r. strony zostały poinformowanie o przyczynach niedotrzymania terminu rozpatrzenia sprawy. Obecnie podejmowane są czynności mające na celu zabezpieczenie środków pieniężnych na wypłatę odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga W.S. jest uzasadniona. Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku W.S. o odszkodowanie za nieruchomość, położoną w W. oznaczoną jako działka nr [...] pochodząca z [...] wsi Z. pod Nr [...] - w terminie 2 miesięcy od daty otrzymania zwrotu akt administracyjnych z prawomocnym wyrokiem. Sąd stwierdził w wyroku, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął w dniu 22 kwietnia 2013 r., skoro – jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy prezentaty organu dołączonej do pisma sądowego doręczającego wyrok – Prezydent W. otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy w dniu 22 lutego 2013 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał wniosku W.S. z dnia 28 grudnia 1991 r. o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu. Skarga W.S. o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna. Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 592 ze zm.) w związku z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1442 ze zm.). Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Analizując przebieg postępowania administracyjnego od chwili otrzymania przez Prezydenta W. prawomocnego wyroku Sądu z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12 wraz z aktami sprawy Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości [...] zł. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że organ pismem z dnia 8 lipca 2013 r. zwrócił się do pełnomocnika W.S. wskazując na niemożność rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w terminie zakreślonym w wyroku Sądu, z uwagi na dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań. Poinformował też, że obecnie trwa analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Jednocześnie organ wskazał, że decyzja w sprawie zostanie wydana do dnia 31 października 2013 r. Pismem z tej samej daty organ zwrócił się do pełnomocnika W.S. o przedłożenie aktu notarialnego z dnia [...] lutego 1939 r. Nr Rep. [...] oraz pełnomocnictwa udzielonego W.S. przez I.D.. Wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1967/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi W. grzywnę za niewykonanie prawomocnego wyroku Sądu z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12 w wysokości [...] zł. W piśmie z dnia 27 listopada 2013 r. Prezydent W. poinformował pełnomocnika W.S., że zlecił sporządzenie rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenie operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości. Jednocześnie organ poinformował, że z uwagi na złożony charakter postępowania oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie w terminie zakreślonym w wyroku Sądu. Organ wskazał też, że decyzja w sprawie zostanie wydana do dnia 31 kwietnia 2014 r. W dniu 13 grudnia 2013 r. rzeczoznawca majątkowy P.C. sporządził operat szacunkowy dla przedmiotowej nieruchomości. Pomimo upływu niespełna 6 miesięcy od sporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości decyzja w sprawie o odszkodowanie nie została wydana. Skoro Prezydent W. od ponad roku nie wykonuje zobowiązania zawartego w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12, mimo ukarania organu grzywną w prawomocnym wyroku z dnia 26 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1967/13, to Sąd ponownie rozpatrując skargę o wymierzenie organowi grzywny uznał za zasadne podwyższenie sankcji finansowej [...], zwłaszcza, że organ nie podał jakie obiektywne przeszkody uniemożliwiają dalsze procedowanie w sprawie i wydanie decyzji. Sąd zwraca uwagę, że wskazywana w odpowiedzi na skargę kwestia zabezpieczenia środków finansowych na wypłatę odszkodowania nie uniemożliwia wydania decyzji w sprawie o odszkodowanie, ponieważ okoliczność ta dotyczy zdarzenia późniejszego jakim jest wykonanie decyzji. Zdaniem Sądu, orzeczenie grzywny w większej wysokości byłoby zbyt surową represją dla organu. Trzeba mieć na uwadze, że sprawy prowadzone w oparciu o przepis art. 215 ugn są sprawami szczególnie skomplikowanymi. W niniejszej sprawie po otrzymaniu wyroku Sądu wymierzającego grzywnę w dniu 2 września 2013 r. organ nie był zaś zupełnie bezczynny. Jak wynika z treści operatu szacunkowego w dniu 19 listopada 2013 r. organ zlecił rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenie operatu szacunkowego. W dniu 27 listopada 2013 r. organ skierował do pełnomocnika W.S. pismo informujące o tym zdarzeniu, podając jednocześnie przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin na załatwienie sprawy. Nie można pominąć i tego, że sprawa niniejsza jest już na końcowym etapie jej załatwiania, skoro Prezydent W. zlecił sporządzenie operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości, która jest podstawą do ustalenia odszkodowania. Wobec tego wymierzenie organowi grzywny we wnioskowanej w skardze wysokości nie było uzasadnione. Sąd oddalił skargę I.D., ponieważ – zdaniem Sądu - skarżąca nie miała interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 Ppsa w wymierzeniu Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12. Sąd zwraca uwagę, że w wyroku tym Sąd rozpatrywał skargę W.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania i zobowiązał organ tylko do rozpatrzenia wniosku W.S. z dnia 28 grudnia 1991 r. I.D. nie była stroną postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 361/12. Skoro zatem powyższy wyrok Sądu dotyczył wyłącznie praw W.S., to tylko ten skarżący mógł skutecznie domagać się wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku, bo on był jedynym adresatem tego orzeczenia. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 154 § 1 i 6 oraz art. 151 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku. Wobec tego, że Sąd uwzględnił tylko skargę W.S., to postanowił o częściowym zwrocie kosztów postępowania sądowego obejmujących wpis od skargi, połowę wynagrodzenia pełnomocnika i opłatę skarbową od pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego. Postawę prawną orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania sądowego stanowiły przepisy art. 200, art. 205 § 2 w zw. z art. 206 Ppsa oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).