I SA/Wa 1080/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-26

Skład orzekający: Przemysław Żmich, Marek Leszczyński, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia była zasadna w świetle prawidłowości doręczenia tego postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o nałożeniu grzywny nie zostało prawidłowo doręczone stronie, gdyż doręczenie zastępcze nie spełniło wymogów art. 44 k.p.a., co skutkowało brakiem rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia zażalenia. Wobec tego odmowa przywrócenia terminu była niezasadna i postanowienie Ministra należy uchylić.
Stan faktyczny
C. Sp. z o.o. została ukarana grzywną przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków za niewykonanie nakazu przeprowadzenia robót budowlanych w zabytkowej willi. Spółka złożyła zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, argumentując, że postanowienie o nałożeniu grzywny zostało wadliwie doręczone, gdyż korespondencja była kierowana na adres spółki, a nie do ustanowionego pełnomocnika. Minister Kultury odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Ministra na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Marek Leszczyński (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2012 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [....] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącej C. Sp. z o. o. z siedzibą w W. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] nakładającego na "C." Sp. z o.o. w W. grzywnę w kwocie [...] zł w celu przymuszenia i wzywającego do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym nr [...] wystawionym przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w dniu [...] lutego 2011 r., oraz stwierdził uchybienie terminu do złożenia niniejszego zażalenia. Postanowienie wydane zostało przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w dniu [...] maja 2009 r. w sprawie stanu utrzymania zabytkowej neoklasycystycznej willi fabrykanta L., położonej przy ul. [...] w B. na działce [...] m. [...], wpisanej do rejestru zabytków województwa [...] pod nr [...] decyzją z dnia [...] listopada 1982 r., [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] nakazał właścicielowi obiektu "C." Sp. z o.o. w W. przeprowadzenie w tym zabytku, w nieprzekraczalnym terminie do 15 grudnia 2010 r., określonych robót budowlanych. Upomnieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków, będący organem egzekucyjnym, wezwał "C." Sp. z o.o. w W. do wykonania obowiązków nałożonych w decyzji z dnia [...] lipca 2010 r., w terminie 14 dni, pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego z obowiązków o charakterze niepieniężnym. W związku zaś z niezastosowaniem się do upomnienia, [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków wystawił w dniu [...] lutego 2011 r. tytuł wykonawczy nr [...], a następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] nałożył na "C." Sp. z o.o. w W. grzywnę w kwocie [...] zł w celu przymuszenia i wezwał spółkę do wykonania obowiązku wynikającego z powyższego tytułu wykonawczego, polegającego na wykonaniu prac nakazanych decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., w terminie 14 dni od otrzymania niniejszego postanowienia. Na powyższe postanowienie "C." Sp. z o.o. w W. wniosła zażalenie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu oraz wnioskiem o wydanie postanowienia w trybie art. 152 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu stwierdzono, że wniesienie zażalenia po terminie wynikało z wadliwego doręczenia zaskarżonego postanowienia przez organ konserwatorski, który mimo ustanowienia przez spółkę pełnomocnika w osobie J. B. i wskazania przez niego adresu do korespondencji, kierował całą korespondencję na adres spółki. Pełnomocnik podniósł też, że z uwagi na okoliczność, iż spółka zarządza budynkiem objętym nadzorem konserwatorskim z ostrożności ustanowiła go swoim pełnomocnikiem profesjonalnym i dopiero w wyniku zapoznania się przez niego z aktami sprawy dowiedział się on, że przeciwko spółce wydana została decyzja z dnia [...] lipca 2010 r. oraz postanowienie z dnia [...] lutego 2011 r. Następnie zachowując termin 7 dniowy, o którym mowa w art. 58 k.p.a. złożył on wniosek o przywrócenie terminu wraz ze spóźnioną czynnością w postaci zażalenia. Jednocześnie wniósł o wydanie postanowienia o umorzeniu grzywny nałożonej postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., gdyż zobowiązana spółka wykonała czynności określone decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., na dowód czego załączono oświadczenie zarządu "C." Sp. z o.o. w W. Podał także, że po wykonaniu nakazanych prac spółka poinformowała pisemnie o tym fakcie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Ponadto podniósł, że organ wbrew wymogom z art. 40 § 2 k.p.a., doręczył zaskarżone postanowienie pełnomocnikowi spółki, a okoliczność ta nie jest przyczyną nieważności postępowania, ale jest wystarczającą przesłanką do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Stwierdził, że w aktach sprawy za postanowieniem znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki adresowanej na ul. [...] (z datą odbioru 25 stycznia 2011 r.), samo zaś postanowienie zostało nadane przesyłką z dnia 14 lutego 2011 r. na adres ul. X, która wróciła jako przesyłka niedoręczona. Zatem w ocenie pełnomocnika postanowienie z dnia [...] lutego 2011 r. nie weszło dotąd skutecznie do obrotu prawnego, nie dotyczy skarżącej spółki i nie może być podstawą tytułu wykonawczego. Następnie pismem z [...] grudnia 2011 r. pełnomocnik spółki złożył wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] lutego 2011 r. dotyczącego nałożenia kary grzywny. W następstwie rozpoznania tego zażalenia Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] lutego 2011 r. oraz stwierdził uchybienie terminu do jego złożenia. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki obligujące do przywrócenia, zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a., terminu do wniesienia zażalenia, gdyż jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie organ pierwszej instancji prawidłowo doręczał korespondencję na adres spółki, w sytuacji braku wskazania przez J. B. podstaw do działania w przedmiotowej sprawie jako pełnomocnika "C." Sp. z o.o. w W. Podniósł jednocześnie, że J. B. pismem z dnia [...] października 2010 r. udostępnił Willę L. w celu przeprowadzenia wizji, wskazując nowy adres korespondencyjny "C. Sp. z o.o. w W. (ul. Y), jednakże ani przy niniejszym piśmie, ani w terminie późniejszym, nie załączył pełnomocnictwa, z którego wynikałoby upoważnienie do działania w imieniu spółki. Minister odnosząc się do kwestii dotyczącej doręczenia zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] lutego 2011 r. stwierdził, że przesyłka adresowana na "C." Sp. z o.o. w W. nie została podjęta w terminie. Z akt sprawy wynika, że zawiadomienie o terminie pozostawienia pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, stosownie do art. 44 § 2 k.p.a., zostało pozostawione w dniu 16 lutego 2011 r. Zatem w myśl art. 44 § 4 k.p.a. zaskarżone postanowienie zostało doręczone spółce w dniu 2 marca 2011 r. Konkludując Minister stwierdził, że skoro zażalenie nadano w urzędzie pocztowym w dniu 21 października 2011 r., o czym świadczy data stempla, to zostało ono wniesione po upływie ustawowego terminu na jego wniesienie. Od powyższego postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2012 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła "C." Sp. z o.o.w W., reprezentowana przez r.pr. M. B., zarzucając mu naruszenie: • art. 107 § 3 w zw. z art. 126, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niewyjaśnieniu podstawy faktycznej wydanego postanowienia i przedwczesne przejście do ocen prawnych zaskarżonego postanowienia; • art. 58 §1 i 2, art. 40 § 1 i 2, art. 64 § 2 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu i przyjęciu, że w sprawie nie zostały spełnione wymogi określone w tym przepisie prawa podczas gdy skarżąca dopełniła spóźnionej czynności i wykazała, że nie zawiniła w spóźnieniu, gdyż organ wadliwie doręczał kierowane do niej pisma, a także mając wątpliwości, co do umocowania pełnomocnika, nie wzywał go do usunięcia braków kierowanych przez niego pism w tym postępowaniu. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik zakwestionował ustalenia faktyczne poczynione przez organy, nie godząc się z nałożeniem grzywny co do zasady i wysokości, gdyż jest ona rażąco wysoka i sprawia, że cel określony w art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie będzie zrealizowany. Podniósł, że skarżąca podjęła już stosowne środki ochrony, kierując wniosek o umorzenie grzywny, na skutek którego [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] odmówił umorzenia grzywny, a sprawa jest na etapie zażalenia, gdyż w ocenie pełnomocnika stanowisko wyrażone w tym postanowieniu dotyczy zupełnie innego zabytku, niż tego który był przedmiotem oględzin. Jednocześnie pełnomocnik podniósł, że na skutek bezczynności Ministra w przedmiocie rozpoznania niniejszego zażalenia oraz wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia, została złożona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga na bezczynność, której następstwem było, w celu "ratowania się" przed zarzutem bezczynności, zaskarżone postanowienie. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, organ II instancji błędnie ustalił i przyjął, że w sprawie zostały spełnione wymogi art. 58 § 1 i 2 k.p.a. Mimo, iż w sprawie spółkę reprezentował J. B., który w piśmie z dnia 10 marca 2010 r. wskazał adres do doręczeń ul. Y w W., to organ konserwatorski doręczeń dokonywał na adres spółki (ul. X), które wracały jako przesyłki niepodjęte w terminie. Okoliczności te wyłączyły stronie możliwości obrony jej praw. Podniósł, że z analizy akt sprawy wynika, że bezpośrednio za postanowieniem z [...] lutego 2011 r. kierowanym na ul. X znajduje się kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru lecz dotyczącego adresu przy ul. Y i pochodzącego z dnia 25 stycznia 2011 r., co sprawia że w rzeczywistości dotyczy ono upomnienia. Zatem samo postanowienie nie zostało doręczone zgodnie z regułami k.p.a. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga jest uzasadniona, ale z innych względów. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawa nie wymaga w tym przypadku, aby naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy. Wystarczy uznanie, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. A. Kabat (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 337). A zatem, aby Sąd pierwszej instancji mógł zastosować ten przepis ustawa wymaga stwierdzenia, iż organ administracji dopuścił się "innego naruszenia przepisów postępowania" i naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie strona skarżąca podnosi, iż postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia [...].02.2011 r. nie zostało prawidłowo doręczone, gdyż zamiast pełnomocnikowi, doręczono je samej stronie. W ocenie Sądu, postanowienie to wysłano prawidłowo na adres strony (ul. X), a nie na adres pełnomocnika. Pamiętać bowiem należy, że postępowanie jurysdykcyjne administracyjne zakończyło się wydaniem przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w O. decyzji z dnia [...].07.2010 r. nr [...] nakazującej "C." Sp. z o.o. w W. przeprowadzenie robót budowlanych. Decyzja ta stała się ostateczna. Doręczając zaś postanowienie o nałożeniu grzywny (wraz z tytułem egzekucyjnym), zgodnie z art. 20 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17.06.1965 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 roku, poz. 1045) [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków działał jako organ egzekucyjny w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym. Zgodnie natomiast z art. 32 cyt. ustawy, organ egzekucyjny lub egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony. Doręczenie upomnienia jest czynnością poprzedzającą wszczęcie postępowania egzekucyjnego, zaś doręczenie odpisu tytułu wykonawczego wszczyna postępowanie egzekucyjne. Dopiero zatem od momentu skutecznego doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny ma do czynienia ze stroną, której uprawnienia są regulowane w art. 10 § 1, art. 31 i art. 40 kpa. Uzasadnione jest zatem twierdzenie, że zgodnie z art. 32 kpa zarówno upomnienie, jak i tytuł wykonawczy muszą być doręczone bezpośrednio zobowiązanemu – wyrok WSA w Warszawie z dnia 7.07.2005 r. w sprawie III SA/Wa 1222/05. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym nie reguluje kwestii udzielenia pełnomocnictwa, a zatem zastosowanie ma art. 32 kpa, zgodnie z którym strona postępowania może działać przez pełnomocnika. Stosownie zaś do art. 40 § 2 kpa ustanowienie pełnomocnika przez stronę odnosi ten skutek, że gdy tylko strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W stanie niniejszej sprawy mamy więc do czynienia z sytuacją, w której organ egzekucyjny w sposób prawidłowy skierował korespondencję w postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia [...].02.2011 r. oraz tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...].02.2011 r.) do samej strony, a nie do jej pełnomocnika. Na tym bowiem etapie – w postępowaniu egzekucyjnym – strona jeszcze żadnego pełnomocnika nie miała, mogła go dopiero ustanowić. Kwestia zatem skuteczności ustanowienia pełnomocnikiem J. B. w postępowaniu jurysdykcyjnym administracyjnym nie ma żadnego znaczenia dla postępowania egzekucyjnego, bowiem pełnomocnictwo z pierwszego postępowania nie przenosi się automatycznie do postępowania egzekucyjnego. W tym zatem kontekście rację ma oczywiście organ, który twierdzi, że w postępowaniu egzekucyjnym, na etapie doręczenia postanowienia z dnia [...]/02.2011 r. strona żadnego pełnomocnika nie miała. Zdaniem Sądu, o ile jednak postanowienie o nałożeniu grzywny wraz z tytułem egzekucyjnym [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w O. z dnia [...].02.2011 roku wysłane zostało pod prawidłowy adres strony, o tyle natomiast nie zostało ono doręczone prawidłowo. Tryb doręczania przez organy administracji publicznej korespondencji stronom postępowań administracyjnych regulują przepisy Działu I ("Przepisy ogólne") Rozdziału 8 ("Doręczenia") k.p.a., tj. przepisy art.39 -49 tego kodeksu. Zgodnie z art. 39 i 39 (1) k.p.a. doręczenia korespondencji dokonuje się w jeden z następujących sposobów: 1) za pokwitowaniem przez pocztę, 2) przez pracowników organu, 3) przez inne upoważnione osoby lub organy, 4) za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204, z późn. zm.). Zgodnie z art. 42 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (§ 1). Pisma mogą być doręczone również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (§ 2). W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3). Przepisy k.p.a. dopuszczają możliwość dokonania przez organ administracji skutecznego doręczenia przesyłki stronie postępowania w inny sposób aniżeli poprzez doręczenie przesyłki bezpośrednio do rąk adresata. Stosownie zatem do regulacji art.43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. poczta - w przypadku doręczania pisma przez pocztę - przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - doręczenie zastępcze w trybie art. 44 k.p.a. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata - § 2 art. 44 k.p.a. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3 art. 44 k.p.a.). Doręczenie takie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy - art. 44 § 4 k.p.a. Aby uznać doręczenie zastępcze za dokonane prawidłowo muszą łącznie zostać spełnione przesłanki określone w art. 44 k.p.a. W przeciwnym razie brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia decyzji stronie. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego nie może budzić wątpliwości, że doręczyciel dochował wymogów z art. 44 k.p.a., w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, iż strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia (por. podobnie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 lutego 2001 r., sygn. akt II RN 70/00, publ. OSNAPiUS 2001/19/574). O fakcie złożenia przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana stosowna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego i daty, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 k.p.a. Bezwarunkowo konieczna jest wyraźna adnotacja, że doręczyciel zawiadomił adresata o przesyłce w sposób określony w art. 44 k.p.a. Z adnotacji poczty na przesyłce, która zawierała przedmiotowe postanowienie oraz tytuł egzekucyjny wynika, iż po raz pierwszy awizowano ją w dniu 16 lutego 2011 r., drugie awizo nastąpiło w dniu 23 lutego 2011 r., a zwrot do nadawcy nastąpił w dniu 3 marca 2011 r. Stwierdzić jednak należy, iż mimo tego, że przesyłka była pozostawiona w placówce pocztowej przez okres 14 dni i była dwukrotnie awizowana, to jednak jak wynika z koperty i dołączonego do niego formularza, zarówno przy pierwszym, jak i powtórnym zawiadomieniu o możliwości odbioru przesyłki brak jest informacji listonosza o miejscu, gdzie przesyłkę można odebrać, brak jest też adnotacji, gdzie tę przesyłkę pozostawiono. Nadto podkreślić należy, że powtórne zawiadomienie pozostawiono w terminie 6 dni od zawiadomienia pierwszego, to tym samym naruszono wymóg określony w treści art. 44 § 2 k.p.a. Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1999 r. w sprawie III RN 17/99, OSNP 2000/10/379 "nieumieszczenie na drzwiach mieszkania adresata albo biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (bądź w miejscu widocznym na nieruchomości, której postępowanie dotyczy) zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej (urzędzie gminy) oznacza, iż wezwanie skierowane do strony postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie zostało prawidłowo doręczone (art. 44 KPA w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.)". W ocenie Sądu, w sprawie niniejszej mamy do czynienia z przypadkiem naruszenia art. 44 k.p.a., a uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy Z zapisów na kopercie i dowodzie potwierdzającym doręczenie nie wynika bowiem, gdzie pozostawiono przesyłkę adresatowi (w skrzynce pocztowej, na drzwiach, czy też w innym miejscu) oraz gdzie adresat ową przesyłkę ma odebrać (w urzędzie pocztowym, w urzędzie właściwej gminy czy w jeszcze innym miejscu). Skoro tak, to nie było podstaw do przyjęcia fikcji doręczenia zastępczego. W myśl art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 59§2 k.p.a., art. 134 k.p.a. i art. 144 k.p.a. organ właściwy do rozpoznania zażalenia stwierdza w drodze postanowienia o niedopuszczalności oraz uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Kontrola dopuszczalności zażalenia, w tym zachowania terminu jest pierwszą czynnością jaką organ odwoławczy podejmuje po otrzymaniu zażalenia. Zażalenie - jak stanowi art. 41 § 1 i 2 k.p.a. - wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Właściwe ustalenie daty doręczenia stronie zaskarżonego postanowienia, jak i wniesienia zażalenia mają fundamentalne znaczenie dla ustalenia zachowania terminu, o jakim mowa w art. 141 § 2 k.p.a. W razie bowiem wniesienia zażalenia po upływie przepisanego terminu organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. O uchybieniu terminu do złożenia zażalenia można mówić tylko wówczas, gdy termin ten rozpoczął swój bieg. W przypadku, gdy postanowienie organu administracji publicznej jest doręczane stronom, termin do wniesienia zażalenia biegnie od daty prawidłowego doręczenia tego postanowienia. Gdy nie następuje prawidłowe doręczenie, nie rozpoczyna się bieg terminu do jego zaskarżenia. W ocenie Sądu, z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Skoro postanowienie o nałożeniu grzywny nie zostało doręczono prawidłowo, nie rozpoczął biegu termin do jego zaskarżenia. Wobec powyższego, przy ponownym rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu, Minister weźmie pod uwagę ocenę prawną zarejestrowaną w niniejszym wyroku i w pierwszej kolejności oceni zasadność wniosku w kontekście wadliwości doręczenia postanowienia o nałożeniu grzywny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie wskazanych przepisów oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło