I SA/Wa 1081/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz (spr.) WSA Gabriela Nowak Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2014 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata V. A., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. W dniu 12 grudnia 2014 r. do Prezydenta [...] wpłynął wniosek T. G., o refundację leków, wskazując na trzy recepty z dnia 9 grudnia 2013 r. Prezydent [...], po rozpatrzeniu wniosku T. G., decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], odmówił przyznania świadczenia w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup leków. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że z akt sprawy wynika, iż wniosek T. G. o przyznanie pomocy finansowej na zakup leków został już rozpatrzony przez Prezydenta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], o odmowie przyznania świadczenia w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup leków. Kolegium zauważyło, że Prezydent [...] wydał tę decyzję po rozpoznaniu wniosku T. G. z dnia 11 grudnia 2013 r., którego zakres jest tożsamy z żądaniem złożonym następnego dnia. Strona wniosła w tym dniu o udzielenie pomocy na leki według recept z dnia 9 grudnia 2013 r. - 3 sztuki w wysokości 149,50 zł, 39 zł i 110,96 zł. W ocenie Kolegium, w tych okolicznościach przedmiotowa sprawa została załatwiona, tym samym Prezydent [...] nie posiadał podstaw prawnych i faktycznych do ponownego jej rozpatrywania. Konieczne, zdaniem Kolegium, stało się uchylenie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], i umorzenia postępowania organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła T. G., wnosząc o jej uchylenie, jako naruszającej prawa chroniące jej bezpieczeństwo, dobro osobiste, żywotny interes w zakresie zdrowia i życia. Skarżąca wskazała, że jej sytuacja materialna ulega pogorszeniu (zadłużenie rośnie z miesiąca na miesiąc od stycznia 2013 r. Ma bardzo trudną sytuację bytową – bezdomność, spotyka się z ciągłymi odmowami na leki ratujące życie i zdrowie i noclegi w bezpiecznym miejscu w okresie zimy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], uchylająca w całości decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], i umarzająca postępowanie organu I instancji w całości. Zgodnie z art. 105 § 1 Kpa gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jej merytorycznego rozstrzygnięcia. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Warunkiem uznania postępowania za bezprzedmiotowe jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracyjny braku istnienia podstaw do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w danej sprawie. Z bezprzedmiotowością postępowania (art. 105 Kpa) mamy zatem do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Kolegium zasadnie stwierdziło, że koniecznym warunkiem uznania, iż przedmiot postępowania administracyjnego istnieje jest m.in. ustalenie, że nie zostało w sprawie podjęte ostateczne rozstrzygnięcie. "Sprawa administracyjna musi mieć bowiem charakter "otwarty" w tym znaczeniu, że nie może być rozstrzygnięta orzeczeniem ostatecznym (res iudicata). Dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe Dopiero bowiem eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym takiego rozstrzygnięcia otworzyłaby możliwość ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy" (vide: wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2000 r. I SA/Ka 2247/98, LEX nr 44391). W rozpoznawanej sprawie w obrocie prawnym pozostaje decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], o odmowie przyznania skarżącej świadczenia w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup leków. Przedmiot sprawy rozstrzygniętej tą decyzją jest tożsamy ze sprawą zainicjowaną wnioskiem skarżącej złożonym w dniu 12 grudnia 2013 r., która właśnie została załatwiona poprzez umorzenie postępowania. W świetle powyższych wywodów Kolegium, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2014 r. o umorzeniu postępowania organu I instancji w całości, nie naruszyło art. 105 § 1 Kpa. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 powołanej ustawy.