I SA/Wa 1090/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania G. R., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] orzekającą o obowiązku zwrotu przez G. R. świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych wierzycielowi – K. L. za okres od dnia [...] lutego 2013 r. do dnia [...] września 2013 r., w łącznej kwocie [...] wraz z odsetkami. Decyzja Kolegium została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Decyzją Prezydenta W. z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] przyznane zostały na okres od dnia [...] lutego 2013 r. do dnia [...] września 2013 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej K. L. w wysokości [...] zł miesięcznie. W wymienionym okresie wypłacono osobie uprawnionej kwotę [...] zł. Powyższą decyzję wydano na podstawie zaświadczenia komornika sądowego stwierdzającego bezskuteczność egzekucji od dłużnika alimentacyjnego G. R., aktualnie przebywający w zakładzie karnym. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Prezydent W. ustalił wysokość należności wypłaconych K. L. ze świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od dnia [...] lutego 2013 r. do dnia [...] września 2013 r., w łącznej kwocie [...] zł oraz orzekł o obowiązku zwrotu powyższej należności przez dłużnika alimentacyjnego – G. R. wraz z odsetkami ustawowymi. W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 27 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. Nr 192, poz. 1378 ze zm.) dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej łącznie z ustawowymi odsetkami. Organ właściwy wierzyciela wydaje decyzję w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego świadczeń z funduszu alimentacyjnego otrzymanych przez osobę uprawnioną. Od decyzji organu I instancji G. R. złożył odwołanie, wnosząc m.in. o odroczenie spłaty w/w należności do końca kary pozbawienia wolności to jest do dnia [...] grudnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na jej prawidłowość. Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie bezspornym jest, iż w okresie od [...] lutego 2013 r. do [...] września 2013 r. zostały wypłacone z funduszu alimentacyjnego przez organ właściwy wierzyciela na rzecz osoby uprawnionej K. L. świadczenia alimentacyjne w łącznej wysokości [...] zł. Z uwagi na powyższe organ I instancji – działając na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów – zobligowany był po zakończeniu okresu świadczeniowego do wydania decyzji ustalającej kwotę należności i zobowiązującej dłużnika do zwrotu tej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł G. R. kwestionując prawidłowość orzeczenia. Skarżący podniósł, że wniósł o odroczenie spłaty należności do końca kary pozbawienia wolności, tj. do dnia [...] grudnia 2015 r. Strona podkreśliła także o niemożności uzyskania w zakładzie karnym odpłatnej pracy ze względu na ograniczenie liczby stanowisk pracy. Po wyjściu na wolność skarżący będzie miał natomiast możliwość podjęcia pracy odpłatnej, co pozwoli na spłacenie należności. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało własne stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Skarga jest niezasadna, gdyż zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nie naruszają przepisów obowiązującego prawa. Zakwestionowaną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy ww. decyzję Prezydenta W., którą organ ten zobowiązał w trybie art. 27 ustawy z dnia 7 września 2007 r. – o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.), dalej jako: "p.o.u.a." dłużnika alimentacyjnego do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z należnymi odsetkami, przyznanych na rzecz K. L. w oparciu o decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]. Na wstępie podnieść należy, że świadczenie z funduszu alimentacyjnego, jest świadczeniem wypłacanym przez Państwo zamiast alimentów, w sytuacji gdy osoba na której ciąży obowiązek alimentacyjny nie wywiązuje się z tego zobowiązania. Jest to świadczenie zwrotne, które co do zasady obciąża dłużnika alimentacyjnego. Zgodnie bowiem z art. 27 ust. 1 p.o.u.a. dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. W myśl ust. 2 ww. artykułu, decyzję w sprawie zwrotu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego organ właściwy wierzyciela wydaje po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania tych świadczeń. Postępowanie wyjaśniające w sprawie nałożenia na dłużnika alimentacyjnego obowiązku zwrotu wypłaconych świadczeń jest, jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, postępowaniem znacznie uproszczonym, gdyż sprowadza się ono w istocie do ustalenia czy została wydana decyzja ostateczna o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego i czy określone w niej świadczenia zostały osobie uprawnionej wypłacone (por. wyrok WSA z 21.10.2010 r. II SA/Po 491/10, Lex nr 754443). W przypadku zaś poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń - ma obowiązek wydać decyzję, nakazującą dłużnikowi alimentacyjnemu zwrot wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń wraz ustawowymi odsetkami. Taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Okolicznością niesporną jest bowiem, że decyzją z [...] maja 2013 r. Prezydent W. przyznał świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz K. L. na okres od [...] lutego 2013 r. do [...] września 2013 r. w wysokości po [...] zł miesięcznie oraz, że świadczenia te zostały uprawnionemu wypłacone. Suma ich wyniosła więc łącznie [...] zł. Uznać zatem należy, że wydając decyzję zobowiązującą skarżącego do zwrotu należności organ nie tylko podjął prawidłową decyzję, ale nie miał podstaw prawnych, aby orzec w odmienny sposób lub zupełnie odstąpić od orzekania w tym zakresie. Powołany bowiem powyżej przepis art. 27 p.o.u.a. nie pozostawia żadnej swobody czy też dowolności lub uznaniowości. Powoływana w treści skargi trudna sytuacja skarżącego i brak możliwości podjęcia odpłatnej pracy w zakładzie karnym, pozostają bez związku z przedmiotem niniejszego postępowania. Istota świadczeń z funduszu alimentacyjnego polega bowiem na przejęciu obowiązku, wynikającego z wyroku sądowego, a ciążącego na dłużniku alimentacyjnym, przez Państwo. W zastępstwie skarżącego i ciążących na nim na nim alimentów, organ właściwy wypłacał osobie uprawnionej świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Natomiast decyzja Prezydenta W., prawidłowo utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] jest niczym innym jak rozliczeniem wypłaconych świadczeń w zamian za alimenty. Jednocześnie organ odwoławczy słusznie wskazał, że gdy decyzja organu I instancji stanie się ostateczna, Prezydent W. rozpozna wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2013 r. o odroczenie terminu spłaty świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłaconych wierzycielowi K. L. w okresie od dnia [...] lutego 2013 r. do dnia [...] września 2013 r. Konkludując stwierdzić należy, że organy obu instancji rozpatrzyły całokształt materiału dowodowego i w sytuacji poczynienia pozytywnych ustaleń zaistnienia przesłanek wynikających z art. 27 ust. 2 p.o.u.a. nakazały dłużnikowi zwrot wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej świadczeń oraz w należyty sposób uzasadniły zajęte stanowisko. Rozpoznając przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ administracji przepisów art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Organy bowiem w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowody wymagany dla rozstrzygnięcia sprawy, a swoje stanowisko uzasadniły, w sposób spełniający wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 oraz art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku