I SA/Wa 1110/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-16

Skład orzekający: Joanna Skiba, Maria Tarnowska, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygania o roszczeniach dotyczących odsetek za opóźnienie w wypłacie zasiłku pielęgnacyjnego oraz zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania o roszczeniach dotyczących odsetek za opóźnienie w wypłacie zasiłku pielęgnacyjnego ani o zadośćuczynieniu za przewlekłość postępowania. Kwestie te wykraczają poza zakres postępowania administracyjnego dotyczącego świadczeń rodzinnych i powinny być dochodzone przed sądem powszechnym. Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera przepisów pozwalających na rozstrzyganie o takich żądaniach.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. przyznającą zasiłek pielęgnacyjny. Skarżący domagał się nie tylko przyznania zasiłku od wcześniejszej daty, ale również wypłaty odsetek za zwłokę w wypłacie oraz zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania. Sąd administracyjny rozpatrywał sprawę po dwukrotnym uchyleniu wcześniejszych decyzji organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędzia WSA Agnieszka Miernik Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z dnia 15 maja 2007 r. W. K. wystąpił o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] Prezydent W. przyznał wnioskodawcy zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł miesięcznie, bezterminowo od dnia 1 maja 2007 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...]. Na skutek skargi W. K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1525/07 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję z dnia [...] maja 2007 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] przyznał W. K. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł miesięcznie, bezterminowo od dnia 1 maja 2007 r. oraz odmówił przyznania wnioskodawcy zasiłku pielęgnacyjnego za okres od dnia [...] grudnia 2006 r. do 30 kwietnia 2007 r. wskazując, że wniosek o przyznanie zasiłku złożony został w dniu 15 maja 2007 r., natomiast zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm., powoływana dalej jako "U.ś.r.") świadczenie ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...]. Na skutek skargi W. K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1209/08 uchylił decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że organ wprawdzie zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 3 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1525/07 i prawidłowo ustalił, że wobec skarżącego nie zaistniał przypadek kontynuacji świadczenia, jednakże nie wziął pod uwagę rozumienia przepisu art. 24 ust. 2 U.ś.r. ustalonego wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r. w sprawie P 28/07. Trybunał Konstytucyjny wskazał bowiem, że art. 24 ust 2 U.ś.r. w zakresie, w jakim stanowi, że w wypadku wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 lat, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności uzyskanym w wyniku rozpoznania przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności jej odwołania od orzeczenia powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, jest niezgodny z art. 2 w zw. z art. 69 Konstytucji RP. Zasiłek pielęgnacyjny spełnia efektywnie swój cel, gdy jest przyznawany od daty wskazanej w orzeczeniu o znacznej niepełnosprawności. Mając powyższe na uwadze Sąd wskazał, że skarżący jest osobą niepełnosprawną, ma skończone 16 lat, a wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z [...] kwietnia 2007 r. w sprawie [...] zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności na trwałe, począwszy od dnia [...] grudnia 2006 r., a mimo to zasiłek pielęgnacyjny przyznano mu od dnia 1 maja 2007 r., a więc z naruszeniem przepisu art. 24 ust. 2 U.ś.r. w rozumieniu wynikającym z powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent W. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] przyznał W. K. zasiłek pielęgnacyjny bezterminowo od dnia [...] grudnia 2006 r. w kwocie [...] zł miesięcznie. Od powyższej decyzji odwołanie złożył W. K. kwestionując ustaloną przez organ wysokość zasiłku pielęgnacyjnego za okres od [...] grudnia 2006 r. do dnia 30 kwietnia 2007 r. Skarżący wskazał, że organ nie zajął stanowiska odnośnie wypłaty odsetek ustawowych za zwłokę w wypłacie świadczenia od dnia [...] grudnia 2006 r. Skarżący wniósł również o wypłacenie kwoty 10000 zł tytułem zadośćuczynienia za przewlekłe niczym nieuzasadnione rozpatrywanie sprawy. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2009 r. i wskazało, że kwestia wypłaty odsetek za zwłokę oraz kwoty 10000 zł zadośćuczynienia nie należy do postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w związku z czym nie było możliwe ich rozstrzygnięcie. Od decyzji z dnia [...] maja 2009 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W. K., wnosząc o wypłatę ustawowych odsetek za okres od 1 stycznia 2007 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r., odsetek od odsetek do dnia zapłaty oraz wypłatę kwoty 10000 zł. tytułem zadośćuczynienia za przewlekłe rozpatrywanie sprawy od maja 2007 r., poniesionych kosztów z tego tytułu, naruszenia dóbr osobistych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest nieuzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływana dalej jako "P.p.s.a.") ocena prawna i wskazania do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niniejsza sprawa była już dwukrotnie przedmiotem kontroli sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1209/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylając decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. wskazał, że organ zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 3 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1525/07 i prawidłowo ustalił, że wobec skarżącego nie zaistniał przypadek kontynuacji świadczenia, jednakże nie wziął pod uwagę rozumienia przepisu art. 24 ust. 2 U.ś.r. ustalonego wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r. w sprawie P 28/07. Trybunał Konstytucyjny wskazał bowiem, że art. 24 ust 2 U.ś.r. w zakresie, w jakim stanowi, że w wypadku wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 lat, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności uzyskanym w wyniku rozpoznania przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności jej odwołania od orzeczenia powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 69 Konstytucji RP. Zasiłek pielęgnacyjny spełnia zatem efektywnie swój cel, gdy jest przyznawany od daty wskazanej w orzeczeniu o znacznej niepełnosprawności. Po zapoznaniu się z sentencją i treścią uzasadnienia decyzji organu I i II instancji oraz materiałem zebranym w przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia twierdzenia, iż naruszono przedstawioną zasadę związania organu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania. Prezydent W., do którego przedmiotowa sprawa trafiła do rozpatrzenia, wydał decyzję z dnia [...] lutego 2009 r. przyznającą W. K. zasiłek pielęgnacyjny, bezterminowo, na okres od dnia [...] grudnia 2006 r. Organy trafnie uznały, że skarżący spełnia przesłanki wskazane w art. 16 U.ś.r. do przyznania powyższego świadczenia, bowiem jest osobą niepełnosprawną, ma skończone 16 lat, a wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z [...] kwietnia 2007 r. w sprawie [...] zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności na trwałe, począwszy od dnia [...] grudnia 2006 r. i orzekły biorąc pod uwagę treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r. w sprawie P 28/07. Odnosząc się do wniosków skarżącego o wypłatę odsetek za opóźnienie w wypłacie zasiłku pielęgnacyjnego za sporny okres wskazać należy, że orzeczenie o takich odsetkach, jako należności o charakterze ubocznym, które mogą być dochodzone na drodze cywilnej przed sądem powszechnym, jest poza przedmiotem sprawy rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Przedmiotem tej sprawy jest bowiem określenie terminu, od którego skarżącemu przysługuje prawo do zasiłku pielęgnacyjnego i tę kwestię Sąd rozstrzygnął niniejszym wyrokiem. Jak trafnie podkreślono w zaskarżonej decyzji, ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. dotycząca świadczeń rodzinnych, do których należą zasiłki pielęgnacyjne, nie zawiera przepisu prawnego, który mógłby stanowić podstawę do rozstrzygania o roszczeniach w przedmiocie odsetek od wypłaconych z opóźnieniem świadczeń. Skoro natomiast intencją ustawodawcy było pozostawienie poza sferą regulacji kwestii takich odsetek, to organy administracji nie mogą rozstrzygać o żądaniu w tym przedmiocie tworząc niejako we własnym zakresie na potrzeby wnioskującego normy, których nie ma ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. Tego rodzaju postępowanie organów pozostawałoby w sprzeczności z art. 6 kpa statuującego zasadę działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło