I SA/Wa 1121/21

WyrokWSA w Warszawie2021-09-10

Skład orzekający: Sędzia WSA Jolanta Dargas, Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, Sędzia WSA Monika Sawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeśli umowa o ustanowienie użytkowania wieczystego została zawarta po terminie określonym w ustawie o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeśli umowa ustanawiająca użytkowanie wieczyste została zawarta po terminie 1 stycznia 2019 r., określonym w ustawie o przekształceniu. Przekształcenie z mocy prawa następuje tylko w odniesieniu do użytkowania wieczystego istniejącego w tym terminie, a zaświadczenie ma charakter deklaratoryjny, potwierdzając istniejący stan prawny.
Stan faktyczny
Warszawska Spółdzielnia Mieszkaniowa wystąpiła o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności z dniem 1 stycznia 2019 r. Prezydent odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym gruntu w tym terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i procesowego oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Spółdzielnia argumentowała, że przez lata była traktowana jak użytkownik wieczysty i uiszczała opłaty, a opóźnienie w zawarciu umowy nie było jej winą.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędzia WSA Monika Sawa po rozpoznaniu w dniu 10 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej " [...]" na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] marca 2021 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...], utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], odmawiające wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie z dniem 1 stycznia 2019 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntu, położonego w [...] przy ul. [...], ozn. jako dz. ew. nr [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w [...] – zwana dalej "Spółdzielnią", wnioskiem z dnia [...] grudnia 2019r., wystąpiła na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U., poz. 1716 – zwana dalej "Ustawą przekształceniową"), o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie z dniem 1 stycznia 2019 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntu położonego w [...] przy ul. [...], ozn. jako dz. ew. nr [...] – zwana dalej "Nieruchomością", dla której urządzona jest Księga wieczysta [...] Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], odmówił wydania wnioskowanego zaświadczenia, wskazując, że na ustawowy termin tj. dzień 1 stycznia 2019r. Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym nieruchomości, zatem nie jest możliwe wydanie żądanego zaświadczenia. Nie zgadzając się z postanowieniem organu I instancji, Spółdzielnia wniosła zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Strona wskazała, że co do zasady żadna ze stron nie kwestionowała zasadności ustanowienia użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu, o co Spółdzielnia wnioskowała od 1995 r. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była za to wartość gruntu podlegającego oddaniu w użytkowanie wieczyste. Od tamtej pory Spółdzielnia kierowała do Prezydenta [...] pisma w sprawie uregulowania własności gruntu, niemniej przez wszystkie lata miasto traktowało Spółdzielnię jak użytkownika wieczystego, pobierając z tego tytułu opłaty za użytkowanie wieczyste gruntu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] marca 2021 r., nr [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia SKO wyjaśniło, że zgodnie z art. 217 § 1 i 2 i art. 218 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej "K.p.a.", organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Kolegium podkreśliło, że organ obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające przed wydaniem zaświadczenia może być przeprowadzone tylko w koniecznym, a więc ograniczonym zakresie (art. 218 § 2 K.p.a.). Wydanie zaświadczenie polega na urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Organ nie może pominąć danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 K.p.a.) i poświadczyć niezgodnie z nimi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2013 r. sygn. akt II OSK 2629/11). Organ wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 Ustawy przekształceniowej, z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub 3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. Ponadto, w myśl art. 24 ust. 1 ustawy, przepisy art. 1 i art. 2 stosuje się w przypadku, gdy przed dniem 1 stycznia 2019 r. zawarto umowę o ustanowieniu użytkowania wieczystego lub umowę przenoszącą prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 1 ust. 2, a wniosek o wpis w księdze wieczystej nie został rozpoznany przed tym dniem. Właściwy organ wydaje zaświadczenie w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania potwierdzenia dokonania wpisu tego prawa w księdze wieczystej. Z brzmienia wskazanych wyżej przepisów wyraźnie zatem wynika, że może zostać przekształcone prawo użytkowania wieczystego, które istniało w dniu 1 stycznia 2019 r. W niniejszej sprawie niewątpliwie w tej dacie skarżąca Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym przedmiotowego gruntu. Kolegium nie neguje, że obie strony uznawały za zasadne ustanowienie użytkowania wieczystego, co nie zmienia faktu, że Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym dz. ew. nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 234 Kodeksu cywilnego, do oddania gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków w użytkowanie wieczyste stosuje się odpowiednio przepisy o przeniesieniu własności nieruchomości. Również w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. 2020, poz. 1990 – dalej u.g.n.), w art. 27 wskazano, że sprzedaż nieruchomości albo oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej wymaga zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Równocześnie - w przeciwieństwie - do prawa własności, oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste i przeniesienie tego prawa w drodze umowy wymaga wpisu w księdze wieczystej. Na mocy art. 29 z ustawy dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tj. Dz. U 2019, poz 2204) skutek wpisu ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o jego dokonanie. Brzmienie tego przepisuje koresponduje zatem z art. 24 ust. 1 Ustawy przekształceniowej. Spółdzielnia wskazuje, że opóźnienie w zawarciu umowy ustanowienia użytkowania wieczystego nie było spowodowane przyczynami leżącymi po stronie Spółdzielni, bowiem Urząd [...] od lat dysponował dokumentacją pozwalającą na jej sfinalizowanie. Powyższa argumentacja nie ma jednakże wpływu na wynik postępowania, bowiem nie została spełniona jedna z przesłanek ustawowych, niezbędna do dokonania przekształcenia. W konsekwencji należy przyznać rację organowi I instancji, że brak było w niniejszej sprawie podstaw do wydania zaświadczenia. Tym samym, Kolegium uznało za zasadne utrzymanie zaskarżonego postanowienia. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Spółdzielnia wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie i zarzucając mu: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 24 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 2 Ustawy przekształceniowej poprzez ich błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że w przedmiotowej sprawie nie ziściły się przesłanki warunkujące możliwość wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego we własność dla spornej Nieruchomości, podczas gdy Nieruchomość ta spełnia wszystkie przesłanki niezbędne do przekształcenia wymienione w Ustawie przekształceniowej; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. przepisu art. 219 K.p.a. w zw. z art. 217 § 2 ust 2 K.p.a. poprzez niezasadną odmowę wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego Nieruchomości we własność, podczas gdy Nieruchomość spełnia wszystkie przesłanki niezbędne do przekształcenia wymienione w Ustawie przekształceniowej, a zatem zasadne jest wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności Nieruchomości; 3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 7 K.p.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia bez prawidłowego i kompleksowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumenty oraz dokumenty na poparcie zarzutów skargi. Spółdzielnia wskazała, że od ponad 30 lat włada Nieruchomością objętą wnioskiem z dnia [...] grudnia 2019 r. Na przedmiotowej Nieruchomości wybudowała [...] budynki wielorodzinne (przed 1990 rokiem), w których obecnie jest [...] lokali mieszkalnych zamieszkiwanych przez około [...] osób. Budynki te zostały wybudowane ze środków własnych skarżącej, w tym z wpłat poszczególnych mieszkańców, co potwierdza także treść zawartej z [...] umowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste wraz z nieodpłatnym przeniesieniem budynków znajdujących się na gruncie z dnia [...] listopada 2019 r. (Rep. A [...]). Skarżąca przed ustanowieniem na jej rzecz prawa użytkowania wieczystego nieruchomości uiszczała regularnie opłaty roczne z tytułu użytkowania wieczystego Nieruchomości w wysokości ustalonej przez właściwy organ wiele lat temu. Co równie istotne, kilkadziesiąt lat przed zawarciem z [...] umowy z dnia [...] listopada 2019 r. Skarżąca podejmowała próby uregulowania stanu prawnego Nieruchomości poprzez uzyskanie na jej rzecz prawa użytkowania wieczystego. W tym zakresie prowadzone były z władzami [...] oraz Urzędem Dzielnicy [...] rozmowy mające na celu uregulowanie stanu prawnego Nieruchomości. Co do zasady [...] i Dzielnica [...] w prowadzonej korespondencji i podczas przeprowadzonych spotkań nie kwestionowały zasadności ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na Nieruchomości na rzecz skarżącej, przy czym postępowanie, które finalnie zakończyło się podpisaniem przez Spółdzielnię i [...] umowy z dnia [...] listopada 2019 r., przedłużało się z przyczyn przez Skarżącą niezawinionych i od niej niezależnych. Przez wiele lat władze [...] i Dzielnicy [...] dysponowały stosowną i kompletną dokumentacją, która potwierdzała możliwość ustanowienia na rzecz Skarżącej prawa użytkowania wieczystego Nieruchomości w oparciu o art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2020 r poz. 1465). Potwierdzeniem powyższego są dołączone do niniejszej skargi pisma kierowane do organów na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat (pierwszy wniosek w przedmiotowej sprawie dotyczący oddania Nieruchomości w użytkowanie wieczyste został złożony przez skarżącą w 1995 r.). W ocenie Spółdzielni organ dokonał także błędnej wykładni art. 24 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 2 ww. Ustawy przekształceniowej. Kolegium przyjęło literalną wykładnię tego przepisu uznając, że może zostać przekształcone prawo użytkowania wieczystego, które istniało w dniu 1 stycznia 2019 r., podczas gdy w ocenie Skarżącej przepis ten winien być interpretowany w sposób funkcjonalny biorąc pod uwagę stan faktyczny analizowanej sprawy, bowiem intencją ustawodawcy było kompleksowe przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, określonych w art. 1 i 2 Ustawy. Jak zaznaczono powyżej przez wieloletnią opieszałość [...] Skarżąca została pozbawiona możliwości wcześniejszego zawarcia aktu ustanawiającego tytuł prawny do Nieruchomości, co stanowi okoliczność niezawinioną przez Spółdzielnię. Dlatego właśnie zasadne jest przyjęcie funkcjonalnej, a nie literalnej wykładni ww. przepisu i uznanie, że do przekształcenia doszło. Z tych wszystkich względów Skarżąca stoi na stanowisku, iż odmowa wydania przez organ zaświadczenia w oparciu o przepisy Ustawy przekształceniowej jest nieuzasadniona. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że w istniejącym stanie faktycznym i prawnym sprawy, nie jest możliwe wydanie zaświadczenia żądanej treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie SKO w [...] z [...] marca 2021 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], odmawiające wydania skarżącej zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie z dniem 1 stycznia 2019 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntu położonego w [...] przy ul. [...], ozn. jako dz. ew. nr [...]. Oceniając niniejszą skargę w pierwszej kolejności wskazać należy, iż z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe uległo przekształceniu w prawo własności tych gruntów (art. 1 ust. 1 Ustawy przekształceniowej). Przekształcenie nastąpiło zatem z mocy samego prawa obejmując grunty zabudowane na cele mieszkaniowe. Ustawa przekształceniowa przewiduje dodatkowo, że podstawę ujawnienia prawa własności gruntu w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów i budynków stanowi zaświadczenie potwierdzające przekształcenie (art. 4 ust. 1). W przypadku gruntów stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego zaświadczenie to wydaje odpowiednio wójt (burmistrz, prezydent miasta), zarząd powiatu albo zarząd województwa (art. 4 ust. 1 pkt. 3). Zestawienie powyższych uwag prowadzi do wniosku, iż przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy samej ustawy (art. 1 ust. 1), zaś zaświadczenie ma charakter deklaratoryjny, bowiem potwierdza przekształcenie prawa i jest konieczne do ujawnienia w księdze wieczystej prawa własności w miejsce dotychczasowego użytkownika wieczystego. Zaskarżone postanowienie zapadło w trybie procedury zaświadczeniowej uregulowanej w przepisach K.p.a. Organ administracji publicznej zobowiązany jest wydać zaświadczenie gdy potwierdzenia określonych faktów lub stanów prawnych wymaga przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1 K.p.a.), a także w sytuacji gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu faktów lub stanu prawnego (art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a.). W tym drugim wypadku organ obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 K.p.a.), mogąc w takiej sytuacji, przed wydaniem zaświadczenia, przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 K.p.a.). Postępowanie to nie może polegać na dokonywaniu przez organ jakichkolwiek ocen, a tym bardziej ocen prawnych, ocena taka jest bowiem elementem kształtowania prawa, co jest niedopuszczalne w tego rodzaju postępowaniu. Organ nie może także dokonywać jakichkolwiek ustaleń faktycznych, z wyjątkiem ustaleń w zakresie dysponowania lub nie danymi, których dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia. Organ nie może więc w postępowaniu tym kwestionować zgodności ze stanem faktycznym zapisów znajdujących się w posiadanych dokumentach, ewidencjach i rejestrach. Jeżeli kwestia objęta żądaniem zaświadczenia jest niezgodna ze stanem prawnym lub budzi wątpliwości (jest sporna), organ powinien odmówić wydania zaświadczenia. Organ winien zatem skonfrontować treść żądania wnioskodawcy z pozostającą w jego dyspozycji dokumentacją i ustalić, czy dokumentacja ta pozwala na pozytywne załatwienie żądania (vide: wyrok NSA z dnia 20 lipca 2016 r., II OSK 2820/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Powyższe wyraźnie wskazuje, że zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego. Nie rozstrzyga ono żadnej sprawy i nie tworzy nowej sytuacji prawnej ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Zaświadczenie potwierdza natomiast istnienie uprawnień i obowiązków określonych uprzednio indywidualnym aktem prawnym lub aktem generalnym, ale tylko wówczas, gdy sytuacja jest jasna i bezspornie wynika z prowadzonych przez organ rejestrów, ewidencji, czy innych będących w jego posiadaniu danych i nie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego (vide: Z.R.Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, PiP 2004/10, str. 60 – 61). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie jest bezsporne, że użytkowanie wieczyste objętej wnioskiem o wydanie zaświadczenia powstało po terminie określonym w art. 1 pkt 1 Ustawy przekształceniowej tj. po 1 stycznia 2019r., a zatem organ swym działaniem nie naruszył art. 217 § 2 K.p.a Jak wynika z akt sprawy Prezydent [...], zarządzeniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...], przeznaczył sporną Nieruchomość do oddania w użytkowanie wieczyste Spółdzielni w trybie bezprzetargowym. Powyższe zarządzenie stanowiło załącznik do aktu notarialnego z dnia [...] listopada 2019 r., Repetytorium [...], sporządzonego w [...] w Kancelarii Notarialnej A. S., zawartego pomiędzy Miastem [...], a Spółdzielnią, będącym umową o oddanie gruntu Nieruchomości (uregulowanej w księdze wieczystej KW [...]) w użytkowanie wieczyste wraz nieodpłatnym przeniesieniem prawa własności budynków znajdujących się na gruncie oraz oświadczenia o poddaniu egzekucji (...). Z zapisu § 2.1 aktu wynikało, że użytkowanie wieczyste ustanowiono na okres 99 lat tj. do [...] listopada 2118 r. Jak wynika z zapisów Działu II księgi wieczystej [...], wniosek o ujawnienie w KW przysługującego Spółdzielni użytkowania wieczystego złożony został w dniu [...] listopada 2019 r. Wpisu zaś Sąd wieczystoksięgowy dokonał w dniu [...] kwietnia 2020r. (nr podstawy wpisu – 6). Skutek wpisu ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o jego dokonanie (art. 29 z ustawy dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece). Wpisami w księdze wieczystej organy administracji są związane Powyższe nie pozwala mieć wątpliwości, iż na dzień 1 stycznia 2019r. skarżąca nie była w użytkowaniu wieczystym spornej Nieruchomości, ale jej posiadaczem. Faktu tego nie może zmienić nawet uiszczanie przez Spółdzielnię opłat za użytkowanie wieczyste. Podobnie znaczenia dla sprawy nie mają powstałe nie z winy Spółdzielni opóźnienia w zawarciu umowy ustanowienia użytkowania wieczystego. Powyższa argumentacja nie ma jednakże wpływu na wynik postępowania, bowiem nie została spełniona jedna z przesłanek ustawowych, niezbędna do dokonania przekształcenia, czyli bycie użytkownikiem wieczystym gruntu na dzień 1 stycznia 2019r. Spółdzielnia nie może zatem skutecznie domagać się wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego Podkreślić należy, że z literalnego brzmienia art. 1 pkt 1 Ustawy przekształceniowej wynika, że ustawodawca datę 1 stycznia 2019r., wyraźnie zaznaczył jako termin, z którym prawo użytkowania wieczystego przekształca się w prawo własności gruntów. Zastosował zatem konstrukcję prawną przekształcenia z mocy samego prawa. Oznacza, to, iż wolą ustawodawcy było swoiste przetransponowanie dotychczasowego użytkowania wieczystego, w takim jego kształcie, który pozostawał aktualny na dzień 1 stycznia 2019 r., w prawo własności. Za niezasadny Sąd uznaje również należy zarzut naruszenia art. 24 ust 1 Ustawy przekształceniowej. Przepis ten wyraźnie stanowi, że przepisy art. 1 i art. 2 stosuje się w przypadku, gdy przed dniem 1 stycznia 2019 r. zawarto umowę o ustanowieniu użytkowania wieczystego lub umowę przenoszącą prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 1 ust. 2, a wniosek o wpis w księdze wieczystej nie został rozpoznany przed tym dniem. Właściwy organ wydaje zaświadczenie w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania potwierdzenia dokonania wpisu tego prawa w księdze wieczystej. W niniejszej sprawie przepis ten nie może mieć zastosowania bowiem, umowa o oddanie gruntu Nieruchomości w użytkowanie wieczyste, zawarta został aktem notarialnym z dnia [...] listopada 2019 r., a zatem po dniu 1 stycznia 2019r. Przepisy w tej materii również nie pozostawiają wątpliwości interpretacyjnych. Dlatego też odnosząc się do wskazanego w skardze zarzutu błędnej wykładni ww. przepisów podkreślić należy, że wykładnia funkcjonalna i systemowa (których zastosowania domagała się skarżąca) są subsydiarne względem wykładni językowej. Wykładnia systemowa służy do rozstrzygania wątpliwości, które nasuwa wykładnia językowa, a w szczególności pozwala uzasadnić wybór między różnymi możliwymi interpretacjami językowymi przepisu, zwłaszcza że normy systemu prawa są powiązane ze sobą relacjami funkcjonalnymi. Sąd nie dopatrzył się też naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. art. 7, i art. 77 § K.p.a. Podkreślić należy, że uregulowanie wydawania zaświadczeń w przepisach K.p.a. prowadzi do wniosku, iż do tego postępowania mają zastosowanie zasady ogólne postępowania administracyjnego, takie jak zasada praworządności, uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, dochodzenia prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli, udzielania pomocy prawnej (vide: wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2001 r., I SA 1808/99, Lex nr 75510, wyrok NSA z dnia 10 marca 2010 r., I OSK 733/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 K.p.a.). Postępowanie to ma jednak charakter pomocniczy, uproszczony i proceduralnie odformalizowany (gabinetowy) i nie podlega rygorom postępowania dowodowego określonym w art. 7, art. 75 i nast. K.p.a. Z tego punktu widzenia nieadekwatnie do zakresu prowadzonego w sprawie postępowania postawiony został zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a Tak postawione zarzut skargi pomijają specyfikę postępowania w sprawie wydania zaświadczenia. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 119 pkt 3, art. 120 i art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło