I SA/Wa 1135/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie sędzia WSA Monika Nowicka asesor WSA Iwona Kosińska (spr.) Protokolant M. M. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2007 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A.B. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Z akt sprawy wynika, że A. B. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, w związku z opieką nad synem P.B.. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. odmówił przyznania świadczenia z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad dzieckiem. Jako powód odmowy organ podał, że dziecko przebywa w Specjalistycznym Ośrodku [...] w K., zapewniającym całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, uczęszcza do 4 klasy szkoły podstawowej i jest wychowankiem internatu, w którym przebywa w dniach nauki szkolnej, to jest od poniedziałku do piątku. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. stwierdził jednocześnie, że w związku z powyższym w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.). Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] marca 2006 r. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem A.B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniosła, że według niej ośrodek specjalistyczny, w którym przebywa jej syn nie jest placówką zapewniającą pięciodniową opiekę. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 780/06 oddalił skargę A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2006 r. w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. A.B. złożyła skargę kasacyjną od orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2006 r. i wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że internat w przedmiotowej placówce jest czynny od godz. 13.00 w poniedziałek do godz. 16.00 w piątek. W związku z tym dziecko musi być dowożone do ośrodka w poniedziałek rano i zabierane w piątek wieczorem, co uniemożliwia skarżącej podjęcie zatrudnienia, biorąc pod uwagę dojazdy do placówki, które skarżąca odbywa publicznymi środkami lokomocji. Ponadto ośrodek nie sprawuje opieki w dni wolne od nauki, takie, jak ferie świąteczne, ferie zimowe, wakacje, czego w ogóle nie wziął pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Po rozpatrzeniu wniesionej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawiera ona usprawiedliwione podstawy i wyrokiem z dnia 21 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1491/06 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art.190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1491/06 stanął na stanowisku, że stosownie do treści art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej. W świetle powyższego przepisu istotne znaczenie dla oceny prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ma, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, właściwe rozumienie wyrażeń zawartych w tym przepisie, a mianowicie placówki zapewniającej opiekę całodobową przez co najmniej 5 dni w tygodniu, ale i właściwe wyjaśnienie charakteru placówki, w której przebywa dziecko, którego rodzic albo opiekun faktyczny występuje z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że istotą świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest pomoc matce lub ojcu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się m.in. orzeczeniem o niepełnosprawności. Dlatego co do zasady w sytuacji, kiedy dziecko korzysta z opieki odpowiedniej instytucji zapewniającej całodobową opiekę co najmniej 5 dni w tygodniu, nie zachodzi konieczność "niepozostawania w zatrudnieniu" w celu sprawowania osobistej opieki nad tym dzieckiem. Oznacza to, że przepis art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi podstawę odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jedynie wówczas, gdy dziecko przebywa w placówce zapewniającej opiekę całodobową przez co najmniej 5 dni w tygodniu. O uprawnieniach do świadczenia pielęgnacyjnego decyduje również możliwość (gotowość) zapewnienia opieki przez placówkę przez taki okres czasu, a nie faktyczna liczba dni przebywania dziecka w ciągu tygodnia w placówce czy też liczba godzin w poszczególnych dniach. W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z pisma dyrektora Specjalnego Ośrodka [...] w K. z dnia 6 lutego 2006 r. w roku szkolnym 2005/06 Ośrodek był czynny od poniedziałku od godziny 13.00 do piątku do godziny 16.00. Powyższe dni i godziny otwarcia i zamknięcia Ośrodka pokrywają się zarówno z treścią znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia oraz pisma dyrektora Specjalnego Ośrodka [...] w K. z dnia 17 stycznia 2006 r. oraz twierdzeniami skarżącej. Oznacza to, że użyte w zaświadczeniu z dnia 2 września 2005 r. wyrażenie "Chłopiec przebywa w internacie Ośrodka, który jest czynny od poniedziałku od godz. 13.00 do piątku do godz. 16.00" odzwierciedla dni i godziny zapewnienia dzieciom opieki przez Ośrodek, co stanowi 4 pełne doby i 3 godziny w trakcie kolejnych pięciu dni tygodnia. W tym stanie rzeczy ocena dokonana przez organ I i II instancji, że Ośrodek [...] w K. zapewnia opiekę całodobową przez co najmniej 5 dni w tygodniu, nie znajduje odzwierciedlenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Oznacza to, że zapadłe decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów art. 7 i 77 § 1 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien zebrać i przeanalizować całość dostępnych dokumentów i ewentualnie przeprowadzić inne dowody, które pozwolą na właściwą ocenę istnienia bądź nieistnienia przesłanek zawartych w przepisie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych i dopiero w oparciu o tak ustalony stan faktyczny i prawny sprawy wydać rozstrzygnięcie, którego motywy zostaną przez organ wyczerpująco wyjaśnione w uzasadnieniu wydanego orzeczenia. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.