I SA/Wa 1217/22
PostanowienieWSA w Warszawie2022-06-15
Skład orzekający: sędzia WSA Bożena Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe powinno zostać umorzone, jeśli ta sama decyzja administracyjna była już przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, a w poprzedniej sprawie zapadł prawomocny wyrok, mimo że w nowej sprawie wniesiono sprzeciw przez inną stronę, ale z tożsamymi zarzutami?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe podlega umorzeniu, gdy stało się bezprzedmiotowe z powodu zaistnienia powagi rzeczy osądzonej. Prawomocny wyrok sądu administracyjnego, rozstrzygający o zgodności decyzji z prawem, tworzy stan powagi rzeczy osądzonej nie tylko między stronami postępowania, w którym został wydany, ale również w stosunku do wszystkich ewentualnych skarżących, jeśli zarzuty są tożsame. Ponowna kontrola tej samej decyzji jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Spółka P. S.A. z siedzibą w L. wniosła sprzeciw od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2020 r., która uchyliła decyzję Starosty Warszawskiego Zachodniego i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewoda Mazowiecki przekazał sprzeciw do sądu. Okazało się, że ta sama decyzja Wojewody była już przedmiotem kontroli WSA w Warszawie w innej sprawie (sygn. akt I SA/Wa 1812/20), gdzie zapadł prawomocny wyrok oddalający sprzeciw innej spółki (P. S.A. z siedzibą w K.) z tożsamymi zarzutami. Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaistniała powaga rzeczy osądzonej, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu [...] S.A. z siedzibą w L. od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.
Pismem z 12 maja 2022 r. (data wpływu) Wojewoda Mazowiecki, w wykonaniu wezwania Sądu z 23 kwietnia 2022 r., przekazał, na zasadzie art. 64c § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej jako "p.p.s.a."), sprzeciw spółki P. S.A. z siedzibą w L. z 17 lipca 2020 r. od decyzji Wojewody Mazowieckiego z [...] czerwca 2020 r., nr [...], którą organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Starosty Warszawskiego Zachodniego z [...] marca 2020 r., nr [...] i przekazał organowi pierwszej instancji sprawę do ponownego rozpoznania. Jednocześnie Wojewoda wskazał, że po zapoznaniu się ze sprzeciwem nie znaleziono podstaw do zastosowania art. 64c § 5 p.p.s.a.
Decyzja Wojewody Mazowieckiego z [...] czerwca 2020 r. nr [...] została również zaskarżona przez P. S.A. z siedzibą w K., której to sprzeciw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wyrokiem z 1 października 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1812/20, zaś wyrokiem z 27 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 973/21, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną P. S.A. z siedzibą w K. od wyroku z 1 października 2020 r.
Postanowieniem z 7 września 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1812/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził prawomocność wyroku z 1 października 2020 r. od dnia 27 lipca 2021 r.
Zarówno w sprzeciwie wniesionym przez P. S.A. z siedzibą w L., jak i w sprzeciwie P. S.A. z siedzibą w K. podniesiono tożsame zarzuty wobec zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn niż wskazane we wcześniejszej części tego artykułu stało się bezprzedmiotowe.
Na tle powołanej normy w piśmiennictwie wyrażono słuszny pogląd, że umorzenie postępowania oznacza przerwanie i zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągnięcie jego celu, albo powodują, że dokonanie przez sąd administracyjny kontroli zaskarżonego aktu staje się zbędne, a nawet niedopuszczalne (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz, T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska. Wyd. 2 Lexis–Nexis Warszawa 2008).
Należy mieć na uwadze, że będąca przedmiotem kontroli Sądu decyzja Wojewody Mazowieckiego z [...] czerwca 2020 r., nr [...], którą organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Starosty Warszawskiego Zachodniego z [...] marca 2020 r., nr [...] i przekazał organowi pierwszej instancji sprawę do ponownego rozpoznania była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w związku ze sprzeciwem złożonym przez P. S.A. z siedzibą w K.. Po przeprowadzeniu kontroli legalności tej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 1 października 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1812/20, oddalił sprzeciw P. S.A. Powołany wyrok stał się prawomocny z dniem 27 lipca 2021 r. Przy tym podnieść trzeba, że orzeczenie oddalające sprzeciw ma charakter deklaratywny i jego skutkiem pośrednim jest utrzymanie w mocy zaskarżonego aktu lub czynności jako zgodnych z prawem. Sprzeciw wniesiony przez P. S.A. z siedzibą w L. został oparty na tożsamych zarzutach co sprzeciw P. S.A. z siedzibą w K.. Zarzuty te podlegały już zatem ocenie sądu administracyjnego. W związku z powyższym, uznać trzeba, że w niniejszej sprawie zaistniała powaga rzeczy osądzonej, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
W tym stanie rzeczy ponowna sądowa kontrola tej samej decyzji jest niedopuszczalna, bowiem wydanie wyroku spowodowałoby wystąpienie przesłanki skutkującej jego nieważnością określoną w art. 183 § 2 pkt 3 p.p.s.a. Przy tym Sąd stoi na stanowisku, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego tworzy stan powagi rzeczy osądzonej nie tylko między stronami postępowania, w którym został wydany, ale również w stosunku do wszystkich ewentualnych skarżących.
Jednym ze skutków wydania prawomocnego w sensie formalnym (niezaskarżalnego) wyroku jest prawomocność materialna, która w aspekcie pozytywnym oznacza moc wiążącą wyroku, zaś w aspekcie negatywnym oznacza moc rzeczy osądzonej. Powagą rzeczy osądzonej objęte jest rozstrzygnięcie sądu administracyjnego odnośnie tego, czy zaskarżona decyzja administracyjna pozostaje w zgodności z prawem czy też jest z nim niezgodna. Dlatego stan powagi rzeczy osądzonej powstały w następstwie wyroku sądu administracyjnego nie zachodzi wyłącznie w przypadku tożsamości stron, gdyż decyzja administracyjna jest zgodna albo niezgodna z prawem bez względu na podmiot, który zaskarżył tę decyzję (zob. M. Bogusz: Zaskarżanie decyzji administracyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 1997, s. 150 i s. 179).
Skoro zatem zarówno w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 1812/20 jak i w niniejszym postępowaniu (I SA/WA 1217/22) zaskarżona została ta sama decyzja, a w sprawie o sygn. I SA/Wa 1812/20 zapadł prawomocny wyrok rozstrzygający sprawę, ponowna kontrola legalności prawomocnej decyzji Wojewody Mazowieckiego z [...] czerwca 2020 r., nr [...] jest niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania jeżeli postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W sytuacji procesowej, gdy w toku sprawy wystąpił stan rzeczy osądzonej postępowanie niewątpliwie stało się bezprzedmiotowe.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o wyżej powołany art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło