I SA/Wa 1226/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2014 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. nr [...]. Decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy: Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] stwierdzono nieważność orzeczeniem Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z dnia [...] października 1956 r., w części dotyczącej przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskich położonych we wsi Ł., w części stanowiącej w dniu ich przejęcia własność J. K . Wnioskiem z dnia 21 czerwca 2011 r. Skarb Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł., wystąpił o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2011 r., podając za przesłankę wznowienia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Państwowej Rady Narodowej w G. przysługiwał mu przymiot strony, pomimo tego nie z własnej winy nie brał on udziału w tym postępowaniu. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Wojewoda [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2011 r., a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. odmówił uchylenia własnej decyzji stwierdzającej nieważność orzeczenia Prezydium Państwowej Rady Narodowej w G. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Wojewoda stwierdził, że Skarb Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł. nie ma interesu prawnego i nie przysługuje mu przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Państwowej Rady Narodowej w G. z dnia [...] października 1956 r. Skarb Państwa – Nadleśnictwo Ł., powołując się na przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, podniósł, że jest aktualnym właścicielem nieruchomości przejętych od J. K. orzeczeniem z dnia [...] października 1956 r. Na powyższą okoliczność w czasie trwania postepowania wznowieniowego nie przestawił jednak żadnych dowodów. Tym samym -w ocenie Wojewody - za niezasadny należy uznać zarzut pozbawienia Nadleśnictwa Ł. możliwości wzięcia udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Zatem organ I instancji stwierdził, że nie została spełniona przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 k p a., na którą powoływało się Nadleśnictwo Ł. Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarb Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł., wniósł odwołanie. Po rozpoznaniu powyższego odwołania Minister Rolnictwa i Rozwoju decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r., stwierdzając, że wobec niewykazania interesu prawnego, organ I instancji słusznie odmówił uznania Nadleśnictwa Ł. za stronę w postępowaniu o stwierdzeniu nieważności orzeczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z dnia [...] października 1956 r., gdyż nie zaistniała przyczyna wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie Ministra z akt sprawy nie wynika, aby Skarb Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł. miał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. Nadleśnictwo Ł. podnosi, iż przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności przedmiotowego orzeczenia Prezydium w części dotyczącej przejęcia przez Skarb Państwa nieruchomości położonych we wsi Ł., stanowiących w czasie przejęcia własność J. K. wynika z prawa własności tych nieruchomości przysługujących aktualnie Nadleśnictwu Ł. Wezwane również na żądanie organu do przedstawienia dokumentów wskazujących na interes prawny Nadleśnictwa Ł. w tym postępowaniu - nie wskazało takich dowodów. Organ odwoławczy odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów stwierdził, że dotyczą one faktycznie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r., zaś przedmiotem postępowania odwoławczego była procesowa decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r., będąca następstwem ustalenia przez organ braku podstaw wznowieniowych postępowania zakończonego tą decyzją, co wyłącza możliwość rozstrzygania o istocie sprawy (czyli o decyzji z dnia [...] maja 2011 r.). Na powyższą decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2013 r., Skarb Państwa – Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z powodu jej niezgodności z prawem, a w szczególności art. 28 k.p.a. przez przyjęcie, że Nadleśnictwo nie jest stroną postępowania. W oparciu o tak sformułowany zarzut wniósł o uchylenie w całości decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r. orzekającą o odmowie uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. Skarżący Skarb Państwa – Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ł. jako podstawę wznowienia we wniosku z dnia 21 czerwca 2011 r. podał art. 145 § 1 pkt 4 kpa tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wznowienie postępowania administracyjnego składa się z dwóch etapów. W pierwszym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, co - w przypadku wznowienia postępowania na żądanie strony - oznacza badanie, czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 kpa a także, czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 kpa. Jeżeli wstępne postępowanie wyjaśniające wykaże, że żądanie wznowienia postępowania pochodzi bezspornie od osoby nie mającej przymiotu strony w danym postępowaniu, albo że wniosek został złożony po upływie ustawowych terminów, albo wnioskodawca - mimo stosownego wezwania przez organ administracji - nie podał ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, właściwy organ wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 kpa). Gdy nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności, organ ten wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.). W drugim etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania przechodzi do badania przyczyn wznowienia a po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 kpa, tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a kpa, albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a kpa, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Trzecim rodzajem rozstrzygnięcia jest decyzja stwierdzająca wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, którą organ wydaje, gdy występują przesłanki negatywne, określone w art. 146 §. 1 i 2 kpa wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niejednokrotnie podkreślano, że jeżeli wskazaną przesłanką wznowienia postępowania administracyjnego jest okoliczność wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, organ rozpatrujący podanie nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, jako że kwestia ta będzie przedmiotem ustaleń i oceny w drugim etapie postępowania, a więc po wydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 149 § 2 kpa (por. np. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1999 r., IV SA 2397/98, LEX nr 47857; z dnia 27 marca 2001 r., I SA 2390/99, LEX nr 54724; z dnia 30 stycznia 2008 r., II OSK 1949/06, LEX nr 437529). Przesłanką wydania zaskarżonej decyzji było ustalenie, że skarżący Skarb Państwa - Nadleśnictwo Ł. nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości będącej przedmiotem postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] maja 2011 r., którą stwierdzono nieważność orzeczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z dnia [...] października 1956 r., w części dotyczącej przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskich położonych we wsi Ł., w części stanowiącej w dniu ich przejęcia własność J.K. W konsekwencji nie posiada interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy nadzorczej z dnia [...] maja 2011 r. i nie jest stroną tego postępowania administracyjnego. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi prawidłowo ustalił brak tytułu prawnego po stronie skarżącej do nieruchomości, która był przedmiotem postępowania nadzorczego. Organ I instancji prowadził postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia, czy skarżącym przysługuje jakikolwiek tytuł prawny do nieruchomości objętych postępowaniem administracyjnym zakończonym decyzją nadzorczą. We wniosku z daty 21 czerwca 2011 r. skarżący powoływały się na fakt, że co najmniej od 1946 r. Nadleśnictwo Ł. jest samoistnym posiadaczem nieruchomości stanowiącej obecnie las, w dacie przejęcia stanowiących własność poprzedników prawnych wnioskodawcy. Przedmiotowa nieruchomość została przejęta na rzecz Nadleśnictwa w ramach większego kompleksu, jakie obejmowało orzeczenie b. PPRN w G. Natomiast w piśmie z dnia 2 sierpnia 2011 r. (stanowiącym odpowiedź na wezwanie do wykazania interesu prawnego do udziału w postępowaniu nadzorczym dotyczącym stwierdzenia nieważności orzeczenia PPRN z dnia [...] października 1956 r.) Nadleśnictwo Ł. wskazało, że nie może przekazać żadnych dokumentów wskazujących na jego interes prawny w tym postepowaniu i wniosło o zakreślenie dodatkowego terminu do jego przedstawienia. Termin ten został przez organ zakreślony na dzień 7 października 2011 r. W dniu 18 października 2011 r. organ powiadomił strony w trybie art. 10 § 1 kpa o możliwości zapoznania się ze zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz o możliwości jego uzupełnienia. Do dnia wydania decyzji przez organ I instancji nie zostały złożone żadne dokumenty przez Nadleśnictwo Ł. Zatem szczegółowo i wyczerpująco przeprowadzone postępowanie wyjaśniające słusznie doprowadziło organy administracji do wniosku, że Skarbowi Państwa – Lasom Państwowym Nadleśnictwu Ł. nie przysługuje żaden tytuł prawny do nieruchomości będących przedmiotem postępowania nadzorczego, a co za tym idzie nie przysługuje mu również status strony tego postępowania. W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w warszawie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).