I SA/Wa 1238/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) po rozpoznaniu 11 stycznia 2022 r., na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2021 r. Starosty [...] na podstawie art. 104 i 105 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020r., poz. 256 z późn. zm.), dalej "kpa" umorzono w całości postępowanie administracyjne w przedmiocie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie opracowania geodezyjnego wpisanego do ewidencji materiałów zasobu z [...] października 2018 r., ident. [...], ze względu na bezprzedmiotowość postępowania. Postępowanie to zostało wszczęte z urzędu w związku z przyjęcie do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu [...] października 2018 r. opracowania geodezyjnego dt. wydzielenia z działek ew. nr [...] i [...], obręb [...], gruntów o niejednorodnym stanie prawnym. Zawiadomienie zostało skierowane do ujawnionej w ewidencji gruntów E. B. i M. T. Do postępowania zgłosił swój udział M. L. wywodząc swój interes prawny z art. 172 kodeksu cywilnego jednocześnie przedkładając pełnomocnictwo notarialne od E. B. ujawnionej w ewidencji gruntów jako współwłaścicielka przedmiotowej nieruchomości. Organ wskazał, że na podstawie art. 24 ust. 2 a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne informacje zawarte w ewidencji gruntów podlegają aktualizacji albo z urzędu albo we wniosek. Po zmianie, ustawą z 16 kwietnia 2020r. ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz niektórych innych ustaw (D.U. 2020, poz. 782) doszło do znowelizowania przepisów tej ustawy i od daty wejścia w życie znowelizowanych przepisów starostowie jako organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków mają obowiązek aktualizować w drodze czynności materialno-technicznej informacje zawarte w tym rejestrze, na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Starosta [...] przed wprowadzeniem zmian dokonał oceny opracowania geodezyjnego i wprowadził zmiany [...] listopada 2020 r. czynnością nr [...]. Dokonał zmian w zakresie przedmiotowym (dt. działek nr [...] i [...], obręb [...]). Stwierdzono jednocześnie, że zmiany podmiotowe będą możliwe dopiero po dokonaniu stosownych zmian w księgach wieczystych. Tym samym postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Odwołanie złożył M. L. Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na podstawie art. 134 kpa stwierdził niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że M. L. na podstawie pełnomocnictwa notarialnego z [...] maja 1978 r, był umocowany przez E. B. do zarządu i administrowania, sprzedaży w całości lub w części i przeniesienia na własność nabywców, do udzielania dalszych pełnomocnictw i reprezentowania jej przed sądami i wszelkimi organami władzy publicznej oraz do uregulowania spraw własności związanych z nieruchomością opisaną w KW [...], działki nr [...] (obecnie [...] i [...]). Organ na podstawie pisma Urzędu Miasta [...] z [...] marca 2020 r. sporządzonej na podstawie pisma z [...] maja 2020 r. Urzędu Gminy [...] ustalił, że E. B. zmarła w 1984 r. Brak jest aktu zgonu i informacji jej spadkobiercach. Ponieważ pełnomocnictwo wygasa z chwilą śmierci, M. L. nie może występować jako pełnomocnik w tej sprawie. Skutkuje to tym, że nie było podstaw do przeprowadzenia postępowania administracyjnego z jego udziałem i stało się ono bezprzedmiotowe a wniesienie odwołania nastąpiło przez podmiot nieuprawniony. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł M. L., dalej "Skarżący". Zarzucił naruszenie art. 28 kpa i wadliwe przyjęcie, że nie ma on przymiotu strony w tym postępowaniu podczas gdy jest posiadaczem tej nieruchomości od ponad 20 lat, którą zarządza i administruje. W tym postępowaniu występował jednak nie jako pełnomocnik ale jako strona postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem oceny pod względem zgodności z prawem jest postanowienie o charakterze formalnym odmawiające skarżącemu przymiotu strony a w konsekwencji stwierdzające niedopuszczalność jego odwołania. Pojęcie strony zostało zdefiniowane w art. 28 kpa. Zgodnie z jego brzmieniem stroną jest "każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Wskazać należy, że celem art. 28 kpa jest umożliwienie udziału w postępowaniu administracyjnym wszystkim, których interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie. Chodzi o to aby mieli oni możliwość obrony swych praw przed ewentualnym naruszeniem przez wydanie decyzji niezgodnej z prawem. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądań zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania.(por. wyrok NSA z 13 lutego 2019 r., II OSK 678/17) Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, stanowiącego podstawę wydania decyzji w określonym przedmiocie postępowania. Podmiot ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jego sytuacją prawną, a przedmiotem postępowania istnieje - uzasadnione treścią normy prawa materialnego - realne, rzeczywiste powiązanie, czyniące go "zainteresowanym" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnionym do udziału w nim w charakterze strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006r. (II GSK 163/06, lex 274855). Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty więc jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu — możliwość wydania określonego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2001,1 SA 2326/00, lex nr 54528). Skarżący swój interes prawny wywodzi z art. 172 kodeksu cywilnego (Dz.U.2020.1740 t.j.), dalej "kc", twierdząc że od 20 lat zarządza przedmiotową nieruchomością i doszło do jej zasiedzenia. Posługuje się nadto opisanym wyżej pełnomocnictwem notarialnym uzyskanym od ujawnionej dotychczas w rejestrach gruntów E. B. Skarżący nie przedstawił dowodu tj. postanowienia sądu powszechnego, wydanego na podstawie art. 172 kc – o zasiedzeniu przez niego przedmiotowej nieruchomości. Oznacza to, że nie wykazał aby przysługiwał mu przymiot strony w tym postępowaniu. Ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mają kompetencji do ustalania, że dany podmiot na skutek upływu czasu zasiedział daną nieruchomość. Prawo takie przysługuje wyłącznie sądowi powszechnemu, który na mocy art. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U.2021.1805) jest wyłącznie właściwy do regulowania spraw z zakresu prawa cywilnego, a taką jest sprawa o zasiedzenie uregulowana w art. 172 kodeksu cywilnego. Sprawy o zasiedzenie rozpoznaje, zgodnie z art. 609-610 kpc sąd rejonowy właściwy ze względu na położenie nieruchomości. Nie może także występować w sprawie jako pełnomocnik E. B., bo jak wynika z nadesłanego na żądanie sądu jej aktu zgonu zmarła [...] maja 1984 r. a wraz z jej śmiercią pełnomocnictwo przez nią udzielone wygasło na podstawie art. 98 kodeksu cywilnego. Nawiasem mówiąc to organ powinien uzyskać akt zgonu E. B. bo tylko w takiej sytuacji byłoby pewne, że osoba ta nie żyje. Uchybienie to choć istotne, nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonego aktu wobec tego, że sąd ten dokument uzyskał. Z tych względów i na podstawie art. 151 i 119 pkt 3 ppsa Sąd orzekł jak w wyroku.