I SA/Wa 1319/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Zakładu [...] na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania złożonego przez Mi. S. Dyrektora [...] Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O., wniesionego od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., nr [...] orzekającej o ustaleniu na rzecz E. S. odszkodowania w kwocie [...] zł z tytułu przejęcia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, położonej w obrębie Ś., gmina O. oraz na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w kwocie [...] z tytułu wygaśnięcia hipoteki ustawowej na ww. nieruchomości przeznaczonej pod budowę drogi ekspresowej nr [...] na odcinku [...], a także o zobowiązaniu do wypłaty tak ustalonego odszkodowania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w terminie 14 dni, od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna. Powyższe rozstrzygniecie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Wojewoda [...] ostateczną decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ekspresowej [...] na odcinku [...]. Po wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za prawo własności nieruchomości zajętej pod wymienioną inwestycję, oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...] ustalił odszkodowanie na rzecz E. S. w kwocie [...] zł z tytułu przejęcia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha oraz na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w kwocie [...] z tytułu wygaśnięcia hipoteki ustawowej na ww. nieruchomości przeznaczonej pod budowę drogi ekspresowej nr [...] na odcinku [...], a także zobowiązał do wypłaty tak ustalonego odszkodowania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Od powyżej decyzji odwołanie do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniosła M. S. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O. Pismem z dnia 28 listopada 2012 r., organ wezwał M. S. do usunięcia braków formalnych odwołania poprzez złożenie pełnomocnictwa upoważniającego ją do reprezentowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przed organami administracji publicznej, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie adresatka przesłała przy piśmie z dnia 14 grudnia 2012 r., poświadczony notarialnie odpis pełnomocnictwa nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania M. S. Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przeszkodą w rozpoznaniu odwołania okazał się brak pełnomocnictwa dla M. S. do reprezentowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O. Organ wyjaśnił, że na wezwanie z dnia [...] listopada 2012 r., do usunięcia braków formalnych odwołania, adresatka przesłała poświadczony za zgodność z oryginałem odpis pełnomocnictwa z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...]. Z dokumentu tego wynika upoważnienie do reprezentowania ZUS w zakresie właściwym dla Oddziału oraz podległych mu inspektoratów i biur terenowych, w tym: składania oświadczeń dotyczących praw i obowiązków majątkowych w zakresie określonym wewnętrznymi uregulowaniami obowiązującymi w zakładzie, w tym zawierania umów w zakresie: odraczania lub rozkładania na raty należności z tytułu składek na zasadach określonych w "Instrukcji w sprawie umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności z tytułu składek pobieranych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych", umarzania, odraczania lub rozkładania na raty należności pieniężnych o charakterze cywilnoprawnym, na zasadach określonych w ustawie o finansach publicznych, pełnienia funkcji pracodawcy w rozumieniu przepisów kodeksu pracy, z wyłączeniem powoływania i odwoływania zastępców dyrektora oraz głównego księgowego Oddziału, dysponowania środkami na rachunkach bankowych Oddziału oraz składania oświadczeń woli związanych z ich otwarciem i zamknięciem. Ww. pełnomocnictwo obejmowało również upoważnienie do wydawania decyzji we wskazanych kategoriach spraw oraz do udzielania dalszych pełnomocnictw w zakresie objętym upoważnieniem. Organ odwoławczy uznał, że mając na uwadze zakres nadesłanego pełnomocnictwa Nr [...] braki formalne odwołania nie zostały uzupełnione, ponieważ ww. pełnomocnictwo udzielone M. S. przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie obejmuje umocowania do działania przed organami administracji publicznej. A skoro tak, to nieusunięcie braków formalnych w ustawowym terminie powoduje pozostawienie podania bez rozpoznania, co obliguje organ do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Mając na uwadze powyższe Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania złożonego przez M. S. Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O., wniesionego od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., nr [...]. Na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się jego uchylenia. Wydanemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie art. 32, 33 § 2 i 134 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że przepis art. 32 k.p.a. nie reguluje w sposób wyczerpujący wszystkich problemów wiążących się z ta instytucją i dlatego posiłkowo mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego. Zauważył, że w doktrynie rozróżnia się różne rodzaje pełnomocnictwa: ogóle i szczegółowe. Skarżący wskazał, że na podstawie § 2 ust. 2 statutu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lutego 2008 r., w sprawie nadania statutu Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...] stycznia 2010 r., udzielił ogólnego pełnomocnictwa nr [...] Dyrektorowi Odziału ZUS w O. M. S. do reprezentowania Zakładu w zakresie właściwym dla Oddziału oraz podległych mu inspektoratów i biur terenowych. Wskazane pełnomocnictwo zawiera czynności, do których został upoważnionych Dyrektor, jednakże nie jest to katalog zamknięty na co wskazuje słowo "w tym". A zatem we wszystkich sprawach właściwych dla Oddziału, Dyrektor Oddziału może reprezentować Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W ocenie skarżącego powyższe oznacza, że pełnomocnictwo z dnia [...] stycznia 2010 r., jest wystarczające do należytej reprezentacji Dyrektora Oddziału ZUS w postępowaniu administracyjnym objętym skargą. Skarżący zaakcentował również, że przepis art. 33 § 2 k.p.a. wymaga jedynie, aby pełnomocnictwo było udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu, dlatego możliwe jest przedłożenie pisemnego pełnomocnictwa materialnego, z którego wynika uprawnienie do podejmowania czynności procesowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Sąd zauważa, że w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym Zakład Ubezpieczeń Społecznych reprezentuje Prezes Zakładu (art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.). Z § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lutego 2008 r. w sprawie nadania statutu ZUS (Dz. U. Nr 28, poz. 164) wynika, że Prezes ZUS może upoważnić pracowników Zakładu i inne osoby do reprezentowania Zakładu w określonym przez niego zakresie. W niniejszej sprawie, mimo wezwania Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (pismo z dnia [...] listopada 2012 r.) M. S. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie przedłożyła dokumentu wskazującego jej umocowanie do działania w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z akt sprawy wynika, że przy odwołaniu załączone zostało pełnomocnictwo z dnia[...] czerwca 2012 r., nr [...], z którego wynikało upoważnienie dla M. S. do reprezentowania ZUS przed sądami powszechnymi, sądami administracyjnymi i Sądem Najwyższym w określonym w ich treści zakresie oraz umocowanie do działania w imieniu ZUS w postępowaniu przed Krajową Izbą Odwoławczą, oraz prawo do reprezentowania Prezesa ZUS jako likwidatora funduszu alimentacyjnego w postępowaniu egzekucyjnym, postępowaniach przed sądami powszechnymi oraz Sądem Najwyższym. Natomiast na wezwanie organu odwoławczego M. S. nadesłała pełnomocnictwo z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], z którego wynika, że jest ona upoważniona do reprezentowania ZUS w zakresie właściwym dla Oddziału oraz podległych mu inspektoratów i biur terenowych w tym do składania oświadczeń dotyczących praw i obowiązków majątkowych w zakresie określonym wewnętrznymi uregulowaniami obowiązującymi w Zakładzie (pkt 1), wydawania decyzji (pkt 2). W ocenie Sądu z treści nadesłanych Ministrowi Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej pełnomocnictw nie wynika uprawnienie dla M. S. do działania w postępowaniu administracyjnym za Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w tym prawo do podpisania w mieniu Zakładu odwołania i jego wniesienia do organu odwoławczego. Skoro więc z przepisów samej ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i statutu ZUS nie wynika uprawnienie dyrektora Oddziału ZUS w O. do działania w postępowaniu administracyjnym w imieniu ZUS, a M. S. na wezwanie organu nie przedłożyła dokumentu pełnomocnictwa, z którego wynikało by jej umocowanie do działania w tym postępowaniu w imieniu Zakładu, to Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej prawidłowo zastosował art. 134 k.p.a. i stwierdził niedopuszczalność odwołania, ponieważ było ono sporządzone i wniesione przez osobę nieuprawnioną. Bezspornym jest, że odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., nr [...] było wnoszone w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który mógł występować w sprawie wywłaszczeniowej jedynie jako wierzyciel hipoteczny. Stroną tego postępowania nie mógł być natomiast organ egzekucyjny – Dyrektor Oddziału ZUS w O., ponieważ organ ten nie ma w tego rodzaju sprawie własnego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.