I SA/Wa 1348/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Prezydenta [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi Prezydenta [...] na postanowienie Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie ukarania grzywną postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. Prezydent [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], w przedmiocie ukarania grzywną w wysokości 3000 zł. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia może doprowadzić do wyrządzenia szkody w mieniu samorządowym oraz spowodować trudne do odwrócenia skutki. Skarżący wskazał, że zaskarżonym postanowieniem Komisja nałożyła grzywnę na organ - Prezydenta [...], a więc stosownie do jego treści podmiotem zobowiązanym do zapłaty grzywny jest organ administracji publicznej. Skarżący podał, że Komisja konsekwentnie nakłada na Prezydenta [...] grzywny w kwotach po 3000 zł także w innych postępowaniach, które również tak jak postępowanie w niniejszej sprawie nie powinno się toczyć z uwagi na zawisły spór kompetencyjny. Dotychczas grzywny nałożono na łączną kwotę 12.000 zł. Skarżący wskazał, że egzekucja grzywny - nawet jeśli jej zwrot w przyszłości będzie możliwy - pozbawi [...] środków koniecznych do jego prawidłowego funkcjonowania. Miasto bowiem nie uwzględniło w budżecie na 2017 r. środków na zaspokajanie grzywien nakładanych przez Komisję. Wszelkie środki finansowe przeznaczane są przez Miasto na zaspokajanie bieżących potrzeb Miasta oraz regulowanie aktualnych zobowiązań. Ewentualna egzekucja grzywny, nieuwzględnionej w budżecie Miasta, wiązałaby się z koniecznością przesunięcia środków finansowych przewidzianych w budżecie na zadania własne. Skarżący podniósł dodatkowo, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować nie tylko jako szkodę majątkową, ale także niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Tego rodzaju szkodę niemajątkową na gruncie niniejszej sprawy będzie mogła stanowić utrata przez organ wykonawczy m.st. Warszawy dobrego imienia i zaufania wśród obywateli. Tym samym za spełnioną należy uznać przesłankę "spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Zdaniem skarżącego, wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia uzasadnione jest koniecznością ochrony mienia publicznego przez egzekucją świadczeń, których nałożenie pozostaje wątpliwie, jak również koniecznością zabezpieczenia porządku prawnego i nie dopuszczenia do sytuacji, w której istnieje poważna wątpliwość, że dojdzie do egzekucji rozstrzygnięcia wydanego przez organ niewłaściwy do załatwienia sprawy publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi może on na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłankami wstrzymania wykonania aktu jest zatem wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia ma zatem na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody - spowodowanych wykonaniem tego aktu - przed zbadaniem jego prawidłowości przez sąd administracyjny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przez szkodę rozumie się utratę przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałyby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu; przyjmuje się także, iż świadczenie pieniężne ma charakter odwracalny (postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt I GZ 138/04). Trudne do usunięcia skutki to takie, które raz zaistniałe powodują trwałą lub istotną zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego możliwy jest tylko po dłuższym czasie lub stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Musi zatem istnieć ryzyko, że wykonanie aktu spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego, bądź powrót do stanu poprzedniego będzie wymagał znacznego nakładu sił i środków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, OwSS 2005/3/72; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, Lex nr 192964). W skardze, w której zawarty został powyższy wniosek, Prezydent stwierdził, że zachodzi konieczność wstrzymania wykonania ww. orzeczenia, z uwagi na możliwość wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powołał przy tym następujące okoliczności: - suma nałożonych dotąd grzywien na Prezydenta [...] stanowi kwotę 12.000 zł, co może pozbawić go środków, które są konieczne do prawidłowego funkcjonowania, z uwagi na brak uwzględnienia ww. kwoty w budżecie na 2017 r., przy jednoczesnym przeznaczaniu przez Miasto wszelkich środków na zaspokajanie bieżących potrzeb oraz regulowanie aktualnych zobowiązań, zaś przesuniecie środków mogłoby doprowadzić do ograniczenia realizacji niezbędnych zadań tego podmiotu na rzecz mieszkańców, - spowodowanie szkody, na skutek utraty dobrego imienia i zaufania obywateli, przez organ wykonawczy m. st. Warszawy, - ochronę mienia publicznego przed egzekucją świadczeń, w sytuacji kiedy istnieje spór kompetencyjny pomiędzy Prezydentem [...] a Komisją. W ocenie Sądu, strona skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Zaskarżone orzeczenie nakłada grzywnę w wysokości 3.000 zł i w istocie jest to świadczenie, którego zwrot jest możliwy, z uwagi na jego pieniężny charakter. W sytuacji ewentualnego wzruszenia zaskarżonego postanowienia przez Sąd istnieje oczywista możliwość zwrotu wpłaconych kwot. Stronie skarżącej nie może grozić niepowetowana szkoda, lub trudne do odwrócenia skutki, jako rezultat wykonania zaskarżonego postanowienia. Skutkami takimi z pewnością nie jest utrata dobrego imienia przez Miasto, bądź jego organ wykonawczy, bowiem tak rozumiana szkoda co oczywiste nie jest bezpośrednim i adekwatnym następstwem wykonania zaskarżonego aktu. Odnosząc się z kolei do okoliczności ochrony mienia publicznego przed egzekucją świadczeń, w sytuacji kiedy istnieje spór kompetencyjny pomiędzy Prezydentem [...] a Komisją, stwierdzić należy ponownie, że celem ochrony tymczasowej jest zabezpieczenie stron postępowania przed określonymi powyżej następstwami wykonania aktu administracyjnego, a nie merytoryczne rozstrzygnięcie o zgodności rozstrzygnięcia organu administracji z przepisami prawa. Ocenę taką Sąd sformułuje w orzeczeniu kończącym sprawę. Ponadto wskazany spór kompetencyjny został już rozstrzygnięty przez Naczelny Sąd Administracyjny, co jest Sądowi wiadome z urzędu. Z tych przyczyn Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż zostały spełnione przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a., a powyższe nie wynika również z akt administracyjnych sprawy.