I SA/Wa 1390/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz W. W. kwotę 200 zł (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] po rozpatrzeniu wniosku W. W., reprezentowanego przez W. W., o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].07.2010 r. stwierdzającą, że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...].09.1969 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...].07.1969 r. odmawiająca ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. "[...]" rej hip. [...] o pow. [...] m2 wydane zostały z naruszeniem prawa, nie stwierdzającą ich nieważności z uwagi na fakt, iż od dnia ich doręczenia upłynęło 10 lat - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].07.2010 r. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją nr [...] z dnia [...].09.2001 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...].09.1969 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...].07.1969 r. odmawiającą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. "[...]" rej hip. [...]. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją nr [...] z dnia [...].02.2002 r. utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie z dnia [...].09.2001 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wyniku rozpatrzenia skargi B. S. i W. W. wyrokiem z dnia 20.09.2006 r., sygn. akt I SA/Wa 839/06 uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].02.2002 r. i poprzedzającą ją decyzję nr [...] z dnia [...].09.2001 r. Minister Infrastruktury decyzją nr [...] z dnia [...].07.2010 r., przy uwzględnieniu oceny prawnej zawartej w ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20.09.2006 r., stwierdził na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia 30.09.1969 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzją Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...].07.1969 r. odmawiającą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] ozn. nr hip. "[...]" rej hip. [...] o pow. [...] m2 wydane zostały z naruszeniem prawa, nie stwierdzając ich nieważności z uwagi na fakt, iż od dnia ich doręczenia upłynęło 10 lat. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy (w wyniku rozpoznania wniosku W. W.) Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją nr [...] z dnia [...].01.2013 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].07.2010 r., natomiast postępowanie z wniosku. J. N., J. N. i H. S. - wobec cofnięcia odwołania - umorzył decyzją nr [...] z dnia [...].01.2013r. W dniu [...].03.2013 r. do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wpłynęła skarga W. W. z dnia [...].03.2013 r., na ww. decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nr [...] z dnia [...].01.2013 r. Skarżący wskazał, iż jest spadkobiercą i dotychczasowym pełnomocnikiem W. W. - zmarłej strony postępowania. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i stwierdzenie nieważności objętych postępowaniem decyzji dekretowych, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Ministrowi Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w przedmiotowej sprawie Minister powinien zamiast art. 156 § 1 pkt 4 w związku z art. 156 § 2 k.p.a. zastosować art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i stwierdzić nieważność decyzji objętych postępowaniem, a nie ich wydanie z naruszeniem prawa. Ponadto wskazano, że w dniu [...].08.2012 r. zmarł W. W. (strona postępowania), a jego spadkobiercami ustawowymi są: E. D. W. (żona), W. W. W. (syn), P. G. W. (syn) i A. M. (wnuczka). Na poparcie tych twierdzeń nie załączono jednak żadnych dokumentów spadkowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane. Zgodnie bowiem z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się tą regułą Sąd uznał, że decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że kwestionowana decyzja została skierowana do osoby nieżyjącej – W. W., który zmarł w dniu [...] września 2012 r. w [...] (por. nadesłany do akt sądowych odpis skrócony aktu zgonu z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]). W doktrynie i orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione być musi jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jest to bowiem uchybienie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Ażeby można było mówić o postępowaniu musi istnieć organ administracyjny mający zdolność prawną do jego prowadzenia oraz strona, o prawach której organ orzeka w danym postępowaniu. Osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność prawną. Zgodnie z art. 8 Kodeksu Cywilnego każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Zdolność ta kończy się z chwilą śmierci. Oznacza to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć postępowania i wydać decyzji. Gdyby zaś doszło do wydania decyzji w stosunku do osoby zmarłej należy przyjąć, że jest ona obarczona wadą nieważności i nie wywołuje skutków prawnych (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2001 r., sygn. akt I SA 2462/99, Lex nr 82653; wyrok WSA z dnia 12 lipca 2005 r., sygn. akt I SA 2422/03, Lex nr 190564; wyrok NSA z dnia 20 września 2002 r., sygn. akt I SA 428/01, OSP 2004, z. 3, poz. 33). Powyższe oznacza, że W. W. zmarł w dniu [...] września 2012 r., nie mógł być stroną postępowania zakończonego decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] stycznia 2013 r. Z chwilą śmierci strony postępowania w jego prawa i obowiązki powinni wstąpić jego następcy prawni. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ t. j. Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej posiadał informację w tym zakresie. Tego rodzaju uchybienie wypełnia jednocześnie przesłankę upoważniającą Sąd, zgodnie z art. 119 pkt 1 P.p.s.a., do rozpoznania z urzędu sprawy w trybie uproszczonym. Rozpoznając ponownie sprawę, organ weźmie pod uwagę powyższe ustalenia, których treść ma istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i określi właściwe strony postępowania, do których należy skierować podjęte w sprawie rozstrzygnięcia. Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze wskazanej wyżej przyczyny, Sąd nie badał jej merytorycznie pod względem zgodności z prawem, uznając to za przedwczesne. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 1 i art. 120 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a