I SA/Wa 1620/13
WyrokWSA w Warszawie2014-04-01
Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia, która nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości, może być stroną w postępowaniu komunalizacyjnym dotyczącym tej nieruchomości i odwołać się od decyzji potwierdzającej przejście własności na gminę?Ratio decidendi
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżąca spółdzielnia nie posiada przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Stronami takiego postępowania są reprezentant Skarbu Państwa i właściwa gmina, a inne podmioty mogą uczestniczyć jedynie wtedy, gdy legitymują się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości. Samo posiadanie lub dysponowanie w przeszłości prawem trwałego zarządu nie kreuje interesu prawnego w tym postępowaniu.Stan faktyczny
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody potwierdzającej komunalizację gruntów rolnych Skarbu Państwa na rzecz gminy. Minister uznał, że spółdzielnia, która wniosła odwołanie, nie jest stroną postępowania, ponieważ nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości, a jedynie ją samoistnie posiadała. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 97 § 1 KPA przez wydanie decyzji o umorzeniu przed zakończeniem innego postępowania, które mogło mieć wpływ na sprawę, oraz wskazując na sprzeczne stanowisko organu w kwestii posiadania samoistnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Joanna Skiba Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę.
I. Stan faktyczny
1. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni [..] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji na podstawie art. 13 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2004 r. Nr 208, poz. 2128 ze zm.), umorzył postępowanie odwoławcze.
Minister wskazał, że podniesione w odwołaniu argumenty, iż omawiane nieruchomości gruntowe, jako grunty będące w samoistnym posiadaniu spółdzielni,
nie podlegają pod przepisy ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, i że własność tych nieruchomości odwołująca spółdzielnia nabyła poprzez zasiedzenie jako posiadacz samoistny w złej wierze należy uznać za nieuzasadnione. Wojewoda [...] wydał bowiem decyzję z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], uwzględniając stan faktyczny
i prawny istniejący w dniu [...] czerwca 2000 r., kiedy właścicielem działek był Skarb Państwa. Gmina [..] stała się właścicielem gruntów rolnych Skarbu Państwa
z dniem [...] lipca 2000 r. z mocy samego prawa, zaś w pkt 1 decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r. Wojewoda [...] jedynie potwierdził ten fakt. Skoro skarżąca spółdzielnia nie posiada przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym z mocy prawa, to tym samym nie może skutecznie odwołać się od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., ponieważ decyzja ta nie dotyczy ani praw ani obowiązków tej spółdzielni.
2. Spółdzielnia [..] wniosła skargę na powyższą decyzję zarzucając naruszenie art. 97 § 1 Kpa przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania przed zakończeniem przed Naczelnym Sądem Administarcyjnym postępowania, które powinno mieć wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.
Skarżąca spółdzielnia wskazała, że gospodaruje na przedmiotowych gruntach od [...] lat, jednakże wniosek o zasiedzenie został oddalony z uwagi na istnienie w obrocie prawnym decyzji administracyjnych. Natomiast Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiotowym postępowaniu uznał, że Spółdzielnia jest posiadaczem samoistnym co uzasadnia komunalizację. Ponadto w skardze powołano się na pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu potwierdzające, że toczy się postępowanie kasacyjne od wyroku tego sądu z dnia 18 października 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 852/12.
3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
II. Uzasadnienie prawne
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonym postanowieniu dokonał jego kontroli pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej Ppsa) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
2. Prawidłowo Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie odwoławcze od powołanej decyzji Wojewody [...] uznając, że wnosząca odwołanie Spółdzielnia nie posiada w postępowaniu komunalizacyjnym przymiotu strony. Wskazać należy, że w postępowaniu, którego celem jest potwierdzenie przejścia prawa własności mienia Skarbu Państwa na określoną gminę z dniem [...] lipca 2000 r., na podstawie art. 13 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, stronami są reprezentant Skarbu Państwa
i właściwa gmina. Inne podmioty mogą uczestniczyć w tym postępowaniu jedynie wówczas, gdy legitymują się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości. Tylko bowiem taki tytuł powoduje, że dany podmiot ma w postępowaniu interes prawny,
a zatem przymiot strony w rozumieniu art. 28 Kpa. Posiadanie (władanie) nieruchomości czy też dysponowanie w przeszłości prawem trwałego zarządu
nie kreują interesu prawnego w takim postępowaniu.
3. Nie było również, wbrew zarzutom skargi, jakichkolwiek podstaw do zawieszenia postępowania odwoławczego do czasu zakończenia postępowania kasacyjnego w sprawie zakończonej powołanym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 października 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 852/12, ponieważ dotyczyło ono legalności odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wygaszającej trwały zarząd i użytkowanie, co nie ma żadnego wpływu na postępowanie komunalizacyjne. Dlatego Sąd całkowicie podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o braku przymiotu strony przez skarżąca Spółdzielnie i konieczności umorzenia postępowania odwoławczego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 Ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło