I SA/Wa 1679/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-25
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Tomasz Szmydt, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP, gdy strona nie przedstawiła wystarczających dowodów własności i pozostawienia nieruchomości, pomimo wielokrotnych wezwań do uzupełnienia braków formalnych i rzeczowych wniosku?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej prawidłowo odmówiły potwierdzenia prawa do rekompensaty, ponieważ strona skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów potwierdzających tytuł własności do nieruchomości oraz fakt jej pozostawienia poza obecnymi granicami RP. Mimo wielokrotnych wezwań i wyznaczania terminów, strona nie uzupełniła braków wniosku, a organy podjęły własne starania w celu zdobycia dowodów, które nie przyniosły rezultatów. Obowiązek udowodnienia przesłanek do uzyskania rekompensaty spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o rekompensatę za mienie pozostawione poza granicami kraju. Strona skarżąca, E. S., jako następczyni prawna pierwotnej wnioskodawczyni, nie przedstawiła wystarczających dowodów potwierdzających tytuł własności do nieruchomości oraz fakt jej pozostawienia poza granicami RP. Organy administracji wielokrotnie wzywały do uzupełnienia wniosku, wskazując na wymogi ustawowe dotyczące dowodów, w tym oświadczeń świadków. Pomimo tych wezwań i podjętych przez organy prób pozyskania dowodów, strona nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Ostatecznie decyzje organów I i II instancji odmawiające prawa do rekompensaty zostały zaskarżone do sądu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.) Sędziowie: WSA Tomasz Szmydt WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2014 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę.
Pismem z dnia 14 listopada 1990 r. L. W. wystąpiła do Urzędu Rejonowego w [...] z wnioskiem o rekompensatę za mienie pozostawione poza granicami kraju w miejscowości K., przy ul. [...]. W uzasadnieniu wskazała, że właścicielami mienia byli W. i J. małżonkowie P., a w jego skład wchodziły: plac - działka o pow. [...] m2, dom drewniany oraz dwa sady (25 i 150 drzew).
Postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r. Prezydent Miasta Ł. przekazał powyższy wniosek Wojewodzie [...].
Pismami z dnia 19 marca 2007 r. oraz z dnia 21 kwietnia 2009 r. Wojewoda [...] wezwał stronę do przedłożenia dowodów i oświadczeń określonych w art. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. W piśmie z dnia 19 marca 2007 r. organ poinformował stronę m.in. o wymogach formalnych przewidzianych w ustawie dla oświadczeń świadków, wskazując, że dowodem mogą być oświadczenia dwóch świadków złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Pełnomocnik strony, E.S. przy piśmie z dnia 12 listopada 2007 r. złożyła m.in. oświadczenia dwóch świadków, tj. H. J. i L. D.
Postanowieniem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] maja 2008 r. stwierdzono, że spadek po J. B., primo voto P., na podstawie ustawy nabyła córka L. D. W. w całości. Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w Ł.z dnia [...] marca 2009 r. o stwierdzeniu nabycia spadku, spadek po W.P. na podstawie ustawy nabyły: żona J. B., primo voto P. w 1/4 części oraz córka L. D. W. w 3/4 częściach. Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w Ł. z dnia [...] kwietnia 2010 r. stwierdzono, że spadek po L. D. W. nabyła w całości córka E. J. S.
Pismem z dnia 30 sierpnia 2010 r. Wojewoda [...] wystąpił do Konsulatu Generalnego RP w L. celem uzyskania dokumentów potwierdzających własność W. i J. małżonków P. w miejscowości K., ul. [...] (ul. [...]). W piśmie Konsulatu Generalnego RP w Ł. z dnia 6 grudnia 2010 r. wskazano, że w Państwowym Archiwum Obwodu [...] nie odnaleziono dokumentów potwierdzających posiadanie mienia przez W. i J. małżonków P.
Pismami z dnia 30 sierpnia 2010 r. oraz z dnia 11 maja 2011 r. Wojewoda [...] wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o dowody określone w art. 6 ustawy z dnia
8 lipca 2005 r. oraz wskazał, że przedłożone oświadczenia świadków nie spełniają wymogów ustawy.
Pismem z dnia 7 października 2011 r. organ I instancji wystąpił do krajowych instytucji archiwalnych celem pozyskania dowodów potwierdzających pozostawienie nieruchomości przez W. i J. małżonków P. W wyniku przeprowadzonej kwerendy nie odnaleziono dokumentów potwierdzających pozostawienie nieruchomości.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Wojewoda [...] odmówił E. S. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP.
Minister Skarbu Państwa, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. W uzasadnieniu wskazał, że organ wojewódzki nie podjął próby konwalidacji złożonych oświadczeń świadków H. J. i L. D. z dnia
29 października 2007 r.
W piśmie z dnia 14 czerwca 2012 r. Wojewoda [...] poinformował stronę,
że nie jest możliwe przesłuchanie świadków przez organ prowadzący sprawę, gdyż możliwości takiej wobec obywateli państw obcych mieszkających za granicą nie przewidują przepisy k.p.a.
Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Wojewoda [...] odmówił E. S. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. W uzasadnieniu wskazał, że ww. świadkowie nie mogą być przesłuchani przez organ prowadzący sprawę, gdyż ich wezwanie nie jest możliwe
ze względu na treść art. 51 § 1 k.p.a.
Po rozpatrzeniu odwołania, Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazał na konieczność podjęcia przez organ wojewódzki próby konwalidacji przedłożonych oświadczeń poprzez zwrócenie się do właściwego Konsulatu RP i wezwanie świadków do ponownego złożenia przedmiotowych oświadczeń.
Pismem z dnia 18 czerwca 2013 r. Wojewoda [...] wystąpił do Konsulatu Generalnego RP w Ł. o ustalenie, czy możliwym jest wezwanie świadków L. D. i H.J. celem ponownego złożenia przez nie oświadczeń, pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.
W odpowiedzi na powyższe pismo Konsulat Generalny RP w Ł.
w wiadomości elektronicznej z dnia 19 sierpnia 2013 r. poinformował, że L. D. zmarła w 2011 roku, a ponadto, że nie ma przeszkód do ponownego odebrania oświadczenia od H. J. Organ konsularny zwrócił się z pytaniem,
czy przyjęcie tylko jednego oświadczenia będzie wystarczające dla potwierdzenia prawa do rekompensaty, a co za tym idzie, czy Konsul powinien podjąć działanie
w stosunku do świadka H.J.
Wojewoda [...] pismem z dnia 26 sierpnia 2013 r. poinformował stronę
o stanie sprawy i wezwał ją do przedłożenia oświadczenia innego świadka spełniającego wymogi ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., wyznaczając 2-miesięczny termin na dokonanie tej czynności. Pismem z tego samego dnia poinformował Konsulat Generalny RP w Ł. o wezwaniu strony do przedłożenia oświadczenia innego świadka, uzależniając działania Konsula od realizacji tego wezwania.
Wobec braku odpowiedzi na pismo z dnia 26 sierpnia 2013 r. Wojewoda [...] pismem z dnia 30 października 2013 r. ponownie wezwał stronę do przedłożenia oświadczenia drugiego świadka. Pismo pozostało bez odpowiedzi.
Pismem z dnia 31 stycznia 2014 r. Wojewoda [...] poinformował stronę
o uprawnieniach przysługujących na podstawie art. 10 § 1 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Wojewoda [...] odmówił E. S. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. W uzasadnieniu wskazał, że ewentualne przedłożenie oświadczenia tylko jednego świadka nie stanowi wystarczającego dowodu na potwierdzenie prawa do rekompensaty, a organ prowadzący sprawę wykorzystał wszystkie możliwości zdobycia dowodów w przedmiotowej sprawie.
Pismem z dnia 2 marca 2014 r. E. S. odwołała się od powyższej decyzji
wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazała, że błąd popełnili urzędnicy prowadzący sprawę, którzy nie informowali jej wcześniej, że przedłożone oświadczenia świadków nie spełniają wymogów ustawy z dnia 8 lipca 2005 r.
Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia
[...] lutego 2014 r.
W uzasadnieniu wskazał, że z przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, wynika, iż warunkiem niezbędnym uzyskania potwierdzenia prawa do rekompensaty jest ustalenie tytułu własności do nieruchomości na czas ich pozostawienia (art. 2 zd. pierwsze). Potwierdzanie prawa do rekompensaty osobom, które spełniły wszystkie pozostałe wymogi ustawy, ale przed opuszczeniem byłego terytorium RP utraciły tytuł prawny, czy to w wyniku cywilnoprawnego rozporządzenia, czy też w inny sposób niezależny od działań ówczesnych władz Państwa Polskiego, byłoby nieuzasadnione.
Minister wskazał, że organ wojewódzki w prowadzonym postępowaniu zapewnił stronie warunki do złożenia wymaganych przez art. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. dokumentów potwierdzających spełnienie przesłanek ustawowych. Pismami z dnia
19 marca 2007 r., z dnia 21 kwietnia 2009 r., z dnia 30 sierpnia 2010 r., z dnia 11 maja 2011 r., z dnia 14 czerwca 2012 r. oraz z dnia 26 sierpnia 2013 r. Wojewoda [...] wzywał strony do przedłożenia dowodów świadczących o przysługującym W. i J. małżonkom P. prawie własności, szczegółowo określając możliwe środki dowodowe w tym zakresie - w tym wymogi dotyczące świadków. Organ I instancji wskazywał również stronie, na jakiej podstawie uznał,
że oświadczenia H. J. i L. D. z dnia 29 października 2007 r.
nie spełniają ustawowych wymogów. Minister stwierdził, że dokonana przez Wojewodę [...] ocena oświadczeń świadków jest prawidłowa, nie zostały one złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.
Minister podkreślił, iż organ wojewódzki samodzielnie poszukiwał dowodów potwierdzających przysługiwanie W. i J. małżonkom P. prawa własności nieruchomości położonych w miejscowości K., występując do Archiwum Akt Nowych w W., Archiwum Państwowego w O. oraz Konsulatu Generalnego RP w Ł. Podjęte przez te instytucje działania nie przyniosły rezultatów w postaci odnalezienia jakichkolwiek dokumentów potwierdzających legitymowanie się prawem własności oraz okoliczności pozostawienia nieruchomości przez poprzedników prawnych wnioskodawczyni. Organ pierwszej instancji podjął próbę konwalidacji złożonych oświadczeń poprzez wystąpienie do Konsula Generalnego RP w Ł. z wnioskiem o ponowne przesłuchanie świadków. Jednakże jak wynika z pisma Konsulatu RP z dnia sierpnia 2013 r. jeden ze świadków – L. D. zmarła w 2011 roku. Konwalidacja oświadczenia drugiego świadka – H. J. uzależniona została od przedłożenia przez stronę oświadczenia kolejnego świadka. Pomimo wezwań organu i wyznaczania stronie kolejnych terminów, nie przedłożyła ona takiego oświadczenia. Ponadto, jak wynika z odwołania nie miała i nie ma ona takiej możliwości. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne Minister stwierdził, że obowiązek poszukiwania dowodów ciąży nie tylko na organie administracji, ale obarcza on także stronę, która w swym dobrze rozumianym interesie powinna wykazywać dbałość o przedstawienie środków dowodowych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 742/10).
W przedmiotowej sprawie strona nie udowodniła, że W. i J. małżonkowie P. byli właścicielami nieruchomości położonych w miejscowości K.
W odniesieniu do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał,
że nie zasługują one na uwzględnienie. Obowiązek pouczenia świadków
o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań przez Konsula RP w Ł. nie wynikał bowiem z charakteru dokonywanych przez niego czynności, którymi było wyłącznie stwierdzenie autentyczności podpisu L. D. i H. J. na przedłożonych oświadczeniach i nie stanowiło przesłuchania świadka w rozumieniu przepisów k.p.a. W odniesieniu do zarzutu późnego poinformowania strony przez pracowników [...] Urzędu Wojewódzkiego o uchybieniach formalnych przedłożonych oświadczeń Minister wskazał, że organ pierwszej instancji nie miał obowiązku dokonywać oceny tych oświadczeń na etapie gromadzenia materiału dowodowego.
Minister stwierdził, że wobec nieprzedłożenia przez stronę dokumentów na potwierdzenie pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP
i przysługiwania prawa własności, organ wojewódzki prawidłowo uznał, że E. S. nie spełniła przesłanek z art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. niezbędnych do uzyskania prawa do rekompensaty.
Decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi E. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zarzuciła, iż błędy w tej sprawie popełnili urzędnicy państwowi, co godzi w zasadę ochrony zaufania obywatela do organów Państwa.
Reprezentujący skarżącą radca prawny, ustanowiony z urzędu, w piśmie z dnia 29 września 2014 r. podniósł, że zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane prawem, a jedyną sporną kwestią pozostaje postępowanie organów administracji w sprawie złożonych do akt oświadczeń, którym organy odmówiły mocy dowodowej. Pełnomocnik zarzucił, iż działanie konsula polegające na odebraniu od świadków wskazanych przez skarżącą nieskutecznych oświadczeń jest działaniem naruszającym przepisy art. 6, 7, 8, 9 k.p.a. Podniósł, że kompetencje konsula do odbierania oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej wynikają wprost z art. 6 ust. 5 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej. Konsul działając zgodnie ze swoimi kompetencjami odebrał od świadków oświadczenia, które nie mogły wywołać skutków prawnych ponieważ nie zawierały wymaganego ustawowo rygoru odpowiedzialności karnej. Treść oświadczeń J. H. i D. L. konsul zaopatrzył jedynie
w stwierdzenie autentyczności podpisów (akta sądowe kart. 14 i 15). Nadto, konsul
nie odebrał oświadczenia mogącego wywołać skutek prawny od żyjącego świadka pomimo gotowości świadka do złożenia takiego oświadczenia. W toku dalszych czynności postępowania administracyjnego organ administracji państwowej wezwał stronę do wskazania następnego świadka warunkując od tego odebranie skutecznego oświadczenia od L. D. Podał, że skarżąca w toku postępowania wskazała wymaganą ilość świadków spełniających ustawowe wymagania. Pełnomocnik podniósł, że błędy urzędnika państwowego popełnione w toku postępowania administracyjnego nie mogą pociągać negatywnych skutków dla strony postępowania pozbawiając skarżącą prawa do rekompensaty.
Minister Skarbu Panstwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powolując się na dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo stwierdziły w niniejszej sprawie, że brak jest podstaw do potwierdzenia skarżącej prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. i J. małżonków P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W sprawie tej strona nie przedstawiła dowodów potwierdzających pozostawienie przez W. i J. P. nieruchomości w K. oraz rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Jednocześnie, Sąd stwierdził, że organom administracji publicznej nie można w tej sprawie zarzucić naruszenia prawa, w tym przepisów postępowania, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia przepisów art. 6, art. 7, art. 8, czy art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej k.p.a. W sprawie tej jest bezsporne, że organ dopełnił obowiązku określonego w przepisie art. 6 ust. 6 ustawy
z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), zgodnie z którym, jeżeli wniosek nie spełnia wymogów określonych w ust. 1-3, wojewoda wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków w terminie 6 miesięcy
od dnia doręczenia wezwania.
Z całości akt postępowania administracyjnego wynika, że organ administracji publicznej po wielokroć – i to jeszcze w czasie, gdy oboje świadkowie mogli złożyć oświadczenia spełniające ustawowe wymogi – informował wnioskodawczynię, najpierw L. W., a potem jej następczynię prawną i obecnie skarżącą E. S., o wymogach, jakie muszą być spełnione, aby można było przyznać prawo do rekompensaty, wzywał wyznaczając jednocześnie kolejne terminy do złożenia wymaganych prawem dokumentów. W żadnym razie, w świetle akt sprawy, organom nie można zarzucić więc, że nie podjęły działań wymaganych przepisami prawa mających na celu należyte rozpoznanie wniosku strony.
Wymogi, co do udowodnienia pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej poprzez oświadczenia dwóch świadków, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia w polskiej placówce konsularnej były wskazywane stronie (L. W.) już w 2007 r. (pismo organu z dnia 19 marca 2007 r.). W odpowiedzi na to wezwanie strona przedłożyła oświadczenia dwóch świadków, które nie były złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Konsul Generalny stwierdził autentyczność podpisów na oświadczeniach. Organ administracji publicznej nie miał podstaw do przeprowadzania jakiegokolwiek postępowania wobec Konsula,
co do tego, że na oświadczeniu stwierdził autentyczność podpisu. Prawidłowo Wojewoda ponownie wezwał stronę (E. S.), informując przy tym kolejny raz
o wymogach ustawowych, co do oświadczeń, do złożenia dokumentów, które będą świadczyć o pozostawieniu nieruchomości poza dawnymi granicami RP. Na wezwanie z dnia 21 kwietnia 2009 r. doręczone stronie w dniu 13 maja 2009 r. E. S.
nie odpowiedziała. W tym czasie żyli oboje świadkowie, na których oświadczeniach strona opierała dowodzenie pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP (tytuł własności, powierzchnia, rodzaj nieruchomości) i strona miała możliwość doprowadzenia do pozyskania dowodu, który potwierdzałby pozostawienie nieruchomości. E. S. nie podjęła działania, mimo wyznaczenia przez organ kolejny raz 6 miesięcy na złożenie dokumentów.
Nieuzasadnione jest, w tym stanie faktycznym, przerzucanie przez stronę wnioskującą o przyznanie uprawnienia, odpowiedzialności za brak materiału dowodowego na organ administracji publicznej. To strona dochodząca prawa do rekompensaty powinna udowodnić, że istniało mienie, które było własnością W. i J. P. i zostało przez niech pozostawione poza obecnymi granicami RP, a także, jaka była powierzchnia i rodzaj tej nieruchomości. Nie jest rolą organu administracji publicznej udowadnianie faktu pozostawienia przez wnioskodawcę nieruchomości poza obecnymi granicami RP i poszukiwanie tytułu własności, gdy brak jest choćby jednego dokumentu ten stan poświadczającego, a sama wnioskująca strona nie dokłada żadnych starań, aby sprawa pozytywnie się dla niej zakończyła.
Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej, jak również zarzut nieudzielenia stronie informacji faktycznej i prawnej. Akta sprawy wskazują jednoznacznie, iż o naruszeniu tych zasad nie może być w tym przypadku mowy. Wielokrotne informowanie strony o wymogach, jakie muszą być spełnione, aby można było przyznać uprawnienie i wyznaczanie stronie kolejnych 6-miesięcznych terminów na uzupełnienie wniosku – w sytuacji, gdy ustawa wymaga jednokrotnego wezwania w tym zakresie – nie może być uznane za naruszenie przepisów prawa. W toku postępowania organy administracji wzywały wnioskodawcę do przedstawienia dowodów na pozostawienie mienia w związku z wojną, informowały
o możliwości złożenia zeznań przez świadków i warunkach, jakim te zeznania mają odpowiadać, aby mogły być uznane za dowód w sprawie.
Niezrozumiała jest w świetle powyższego próba przerzucenia odpowiedzialności za wynik sprawy na organ, poprzez obarczenie błędem urzędnika konsulatu, albowiem postępowanie w sprawie przyznania prawa do rekompensaty nie służy ustaleniu,
z jakich powodów oświadczenia H. J. i L. D., na których autentyczność podpisu w dniu 29 października 2007 r. stwierdził Konsul (kiedy to wnioskodawczyni było już wiadomo, że oświadczenia świadków muszą być złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, informacja zawarta w wezwaniu organu z dnia 19 marca 2007 r. doręczonym L. W. w dniu 28 marca 2007 r.),
nie zawierały klauzuli "pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia".
Sama skarżąca E. S. nie doprowadziła – mimo kilku prawidłowych wezwań organu – do tego, aby świadkowie złożyli oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Jeszcze w 2010 r. organ po raz kolejny (pismo z dnia 30 sierpnia 2010 r. doręczone 2 września 2010 r.) informował stronę,
że te złożone oświadczenia nie mogą stanowić dowodu, szczegółowo wskazywał środki dowodowe i wzywał – wyznaczając kolejny raz termin 6-miesięcy – do nadesłania wymaganych prawem dowodów.
Wezwania te, prawidłowo doręczane, pozostawały bez odpowiedzi strony. Strona
nie wykazywała żadnego zainteresowania sprawą.
Także jeszcze w 2011 r. (pismo organu z dnia 11 maja 2011 r. doręczone
16 maja 2011 r.) kolejny raz strona była wzywana do przedłożenia dowodów, lecz
w odpowiedzi powołała się tylko na oświadczenia świadków, co do których posiadała pełną wiedzę, iż nie stanowią oświadczeń, o których mowa w ustawie z dnia 8 lipca 2005 r.
Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku
z dnia 22 marca 2011 r. (sygn. akt I OSK 742/10), zgodnie z którym, z ustawy z dnia
8 lipca 2005 r. wynika jednoznacznie, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa do rekompensaty ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
W świetle powyższego uznać należało, iż organ prawidłowo przyjął, że osoba ubiegająca się o potwierdzenie prawa do rekompensaty nie udowodniła (mimo takiej możliwości, co wymaga podkreślenia, jeszcze w 2009 r. i 2010 r., poprzez złożenie oświadczeń przez tych samych dwóch świadków, których oświadczenia nie spełniały wcześniej ustawowych wymogów) pozostawienia przez poprzedników prawnych nieruchomości poza obecnymi granicami RP.
Sąd stwierdził jednocześnie, że organ we własnym zakresie dokonywał
w niniejszym postępowaniu ustaleń, czy poprzednicy prawni strony pozostawili mienie poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Organ występował do Archiwum Akt Nowych w W., Archiwum Państwowego w O. oraz Konsulatu Generalnego RP w Ł. W archiwach nie odnaleziono jakichkolwiek dokumentów potwierdzających posiadanie przez W. i J. P. mienia, którego dotyczy wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty.
Nie można w świetle powyższego zarzucić organowi administracji publicznej naruszenia przepisu art. 7 k.p.a., albowiem czynił on starania mające na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy z uwzględnieniem interesu strony.
W tym stanie sprawy, Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne. Obowiązki, w toku postępowania administracyjnego, wynikające z zasad ogólnych k.p.a. oraz z ustawy
o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, zostały przez organ należycie wypełnione. Organ udzielał wnioskodawcy niezbędnych wyjaśnień i informacji
o okolicznościach mających wpływ na ustalenie praw.
W związku z tym, że niespełnienie choćby jednej z przesłanek warunkujących potwierdzenie prawa do rekompensaty powoduje brak możliwości pozytywnego załatwienia sprawy, w ocenie Sądu, zarówno decyzja organu I, jak i II instancji odpowiadają prawu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło