I SA/Wa 1683/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie : WSA Elżbieta Sobielarska WSA Monika Nowicka (spr.) Protokolant Izabela Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA/Wa 1683/07 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w sprawie przyznania zasiłku okresowego. Z ustaleń Kolegium wynikało, że decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Prezydent Miasta W. przyznał D. M. zasiłek okresowy w wysokości [...] zł. miesięcznie na okres od dnia l lipca 2004 r. do dnia 30 września 2004 r. W odwołaniu od powyższej decyzji D. M., zarzuciła organowi I instancji zaniechanie wykonania zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1732/04 uchylającego poprzednią decyzję Prezydenta Miasta W. i decyzję Kolegium, wydanych w tej samej sprawie. Rozpatrując sprawę w instancji odwoławczej Kolegium stwierdziło, że argumenty zawarte w odwołaniu nie zasługiwały na uwzględnienie. Organ podniósł, że zgodnie z przepisem art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz. 593 ) – zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej i w tym przypadku – na zasadzie art. 38 ust. 2 pkt 1 cytowanej ustawy zasiłek ten ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł. miesięcznie. Jednocześnie wyjaśniono, iż – z mocy przepisu art. 38 ust. 3 tejże ustawy – tak ustalona kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby a także nie może być niższa niż 20 zł. Kolegium podkreśliło także, że w myśl z kolei przepisu art. 147 ust l pkt l ustawy, w 2004 r. minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi - w przypadku osoby samotnie gospodarującej - 20 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Z akt sprawy wynikało, że wnioskodawczyni, będąc osobą samotnie gospodarującą i bezrobotną, w 2004 r. była objęta opieką ośrodka pomocy społecznej a także była jedyną osobą, której przyznano w tamtym okresie czasu zasiłek okresowy. Kolegium, opierając się na piśmie z dnia 20 lipca 2007 r. Z-ca Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej, ustaliło także, że Ośrodek nie otrzymał dotacji celowej z budżetu państwa na pokrycie wydatków na zasiłki okresowe, o której mowa w art. 147 ust. 4 w/w ustawy. W tych warunkach - w ocenie Kolegium - nie było podstaw do uznania, że przyznanie odwołującej zasiłku w najniższej wysokości, określonej w art. 147 ust. l pkt l cytowanej ustawy naruszało prawo. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu. Kolegium stwierdziło, iż decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nie pozostawała w sprzeczności z treścią cytowanego na wstępie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu bowiem wyroku z dnia 26 września 2005 r., Sąd zakwestionował jedynie zasadność automatycznego przyznania skarżącej najniższego zasiłku z przepisu art. 147, a nie dopuszczalność przyznania zasiłku w takiej wysokości, skoro za takim rozstrzygnięciem przemawiały okoliczności sprawy. Powyższa decyzja Kolegium stała się przedmiotem kolejnej skargi D. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zakwestionowała w niej w szczególności wysokość przyznanego świadczenia a także pogląd wyrażony przez organy, że decyzja o przyznaniu jej zasiłku okresowego jedynie w wysokości określonej w przepisie art. 147 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, nie stała w sprzeczności z wytycznymi Sądu zawartymi w w/w wyroku. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę – pod względem zgodności z prawem – zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że miało miejsce tego rodzaju naruszenie prawa, skutkowało to uchyleniem zaskarżonej decyzji a także decyzji ją poprzedzającej. Jak wyżej to zaznaczono, w przedmiotowej sprawie, która dotyczyła przyznania zasiłku okresowego, zajął już stanowisko Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd ten w wyroku z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1732/04 omówił regulację prawną zawartą w przepisie art. 38 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej, dotyczącą przesłanek przyznania przedmiotowego świadczenia oraz ustalania jego wysokości a także ustosunkował się do treści przepisu przechodniego, jakim jest przepis art. 147 ust. 1-3 cytowanej ustawy, w odniesieniu do regulacji objętej wspomnianym wyżej art. 38 ust. 2 i 3. W szczególności w wyroku tym Sąd wyraził pogląd, że art.147 ust. 1-3 ustawy o pomocy społecznej określający minimalną wysokość zasiłku okresowego w roku 2004 dla osoby samotnie gospodarującej na 20% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, przewiduje kolejne warunki ustalania wysokości tego zasiłku w latach 2004-2007, co nie oznaczało jednak – zdaniem orzekającego Sądu –że na podstawie tych przepisów, zasiłek okresowy, ustalony stosownie do art. 38 ustawy należy jeszcze zmniejszyć do kwoty minimalnej, określonej w art. 147. Przepis ten – jak wywodził to Sąd- określa tylko minimalną, określoną w procentach wysokość zasiłku w danym roku a nie nakłada na organ obowiązku zmniejszenia ustalonego zasiłku, do przyjętych w art. 147 minimalnych kwot zasiłku Z tego powodu Sąd przyjął w powyższym orzeczeniu, iż orzekające w sprawie organy błędnie przyjęły, że ustalony na podstawie art. 38 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej zasiłek podlegał pomniejszeniu do wysokości minimalnej, określonej w art. 147 dla zasiłków okresowych, przyznawanych w roku 2004. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez Kolegium i stał się prawomocnym. Zgodnie zaś z przepisem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Z tych względów, będąc związanym powyżej przytoczoną oceną prawną, wyrażoną przez Sąd w wyroku z dnia 25 października 2005 r., skład orzekający w tej sprawie był zmuszony uznać, że zaskarżona decyzja a także poprzedzająca ją decyzja organu I instancji – jako niezgodne z poglądem prawnym Sądu, zawartym we wspomnianym wyżej wyroku, naruszyły przepis art. 153 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co skutkowało naruszeniem prawa w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Wbrew twierdzeniu Kolegium, zapadle obecnie decyzje nie były zgodne z wyżej przytoczoną ocena prawną, wyrażoną poprzednio przez Sąd. Świadczy o tym okoliczność, że wyliczona pierwotnie - na podstawie art. 38 ust. 2 cytowanej ustawy - wysokość zasiłku okresowego dla skarżącej została następnie ( tak jak poprzednio ) pomniejszona przez organ do 20 % różnicy między kryterium dochodowym a dochodem D. M. Ten zabieg pomniejszenia wyliczonej wcześniej kwoty zasiłku – w świetle stanowiska wyrażonego wcześniej przez Sąd- był wadliwy. Na powyższe, w związku z tym pozostaje bez wpływu kwestia trudnej sytuacji Ośrodka Pomocy Społecznej i wykazanie, w jaki sposób przyznane środki zostały rozdysponowane. Te przesłanki miały by natomiast znaczenie w sytuacji, gdyby organ, wyliczając kwotę zasiłku okresowego wg art. 38 ust. 2 i 3 ustawy, przyznał wnioskodawczyni najniższą kwotę, którą w myśl tegoż przepisu mógł przyznać. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd – z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.