I SA/Wa 1703/04
WyrokWSA w Warszawie2005-11-07
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Gabriela Nowak, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może zawiesić postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa z powodu istnienia nierozstrzygniętego zagadnienia wstępnego rozpatrywanego przez inny organ lub sąd?Ratio decidendi
Organ administracji jest obowiązany zawiesić postępowanie administracyjne, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W sytuacji, gdy zagadnienie wstępne dotyczące tytułu prawnego do nieruchomości nie zostało prawomocnie rozstrzygnięte, zawieszenie postępowania jest zasadne i nie narusza prawa.Stan faktyczny
Wojewoda wydał decyzję z 1993 r. stwierdzającą nabycie prawa użytkowania wieczystego i własności nieruchomości przez przedsiębiorstwo państwowe. Spadkobiercy złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji, powołując się na decyzje Ministra Gospodarki stwierdzające nieważność orzeczenia nacjonalizacyjnego z 1959 r. Minister Infrastruktury zawiesił postępowanie administracyjne w związku z uchyleniem przez NSA wcześniejszego wyroku dotyczącego legalności decyzji nacjonalizacyjnych, co stanowiło zagadnienie wstępne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Gabriela Nowak WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę.
I SA/Wa 1703/04
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...] Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu wniosku M. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...], zawieszającym z urzędu postępowanie dotyczące rozpatrzenia sprawy wszczętej z wniosku B. B. i innych spadkobierców L. i K. P. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r., nr [...] wydanej w przedmiocie własności Przedsiębiorstwa [...] w P. działkami nr [...] i nr [...], położonych w P. przy ul. [...], utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
W uzasadnieniu przedstawił następujący stan faktyczny:
Wojewoda [...] działając na podstawie art. 2 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. - o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464), decyzją z dnia [...] marca 1993 r. stwierdził nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Przedsiębiorstwo [...] w P. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w P. przy ul. [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] m² i działki nr [...] o pow. [...] m² oraz nieodpłatne nabycie własności budynków i urządzeń położonych na tym gruncie.
Pismem z dnia 6 stycznia 2004 r. B. B. i inni spadkobiercy L. i K. P. wnieśli o "uchylenie" powyższej decyzji (pismo to, po uzupełnieniu materiału dowodowego, uznano za wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji), wobec wydania przez Ministra Gospodarki w dniu [...] grudnia 2001 r. decyzji nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...], stwierdzającej nieważność orzeczenia Przewodniczącego Komitetu [...] z dnia [...] listopada 1959 r. - w sprawie przejęcia na własność Skarbu Państwa przedsiębiorstwa pod nazwą "[...]".
Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawiesił z urzędu postępowanie dotyczące rozpatrzenia powyższej sprawy, ponieważ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2003 r., na który powoływały się strony został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2004 r., sygn. akt OSK 18/04, a tym samym sprawa oceny legalności decyzji nacjonalizacyjnych wydanych przez Ministra Gospodarki została przekazana do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W związku z powyższym organ uznał, że wynik postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie oceny legalności decyzji Ministra Gospodarki stanowi kwestię wstępną w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
M. K. wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Organ ponownie rozpoznając sprawę podzielił w pełni stanowisko Ministra Infrastruktury przedstawione w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] kwietnia 2004 r.
Skargę na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. złożyła M. K. wnosząc o jego uchylenie.
W uzasadnieniu podniosła, że oparcie się przez organ wydający zaskarżone postanowienie na przesłankach art. 97 § 1 pkt 4 kpa jest niezgodne z treścią tego przepisu i zasadami stosowania prawa przez organy administracji. Zdaniem skarżącej, toczące się obecnie dwa postępowania (administracyjne i sądowe) jedynie pośrednio dotyczą tej samej decyzji Ministra Gospodarki z [...] lipca 2001 r., jednak przedmiot tych postępowań jest inny. Postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie dotyczy bowiem zgodności z prawem decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2001 r., zaś postępowanie prowadzone przez Ministra Infrastruktury dotyczy oceny legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r. w przedmiocie uwłaszczenia Fabryki Urządzeń [...] w P.
Skarżąca wywodzi stąd, że ze względu na odmienny przedmiot postępowania nie zachodzi potrzeba zawieszenia jednego z nich do czasu zakończenia drugiego. Jej zdaniem, decyzja Ministra Gospodarki z [...] lipca 2001 r. pozostaje w obiegu prawnym i korzysta z domniemanej ostateczności i trwałości, zatem Minister Infrastruktury nie ma prawa do uznania, iż uchylenie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2003 r. powoduje niepewność co do ostateczności decyzji Ministra Gospodarki z [...] lipca 2001 r.
Skarżąca podniosła również, że Minister Infrastruktury naruszył art. 138 kpa poprzez nieodniesienie się do zarzutów podniesionych przez stronę we wniosku z dnia 31 sierpnia 2004 r.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny jest powołany do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie jest zasadna.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia sąd uznał, że nie narusza ono prawa. Art. 97 kpa wskazuje podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania i stanowi, że organ administracji państwowej "zwiesza postępowanie". Oznacza to, iż w razie wystąpienia jednej ze wskazanych w powyższym przepisie podstaw organ zobowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie, a także kontrolować, czy w toku postępowania nie zaistniała taka podstawa.
Podstawę zawieszenia postępowania odwoławczego w niniejszej sprawie stanowi art. 97 § 1 pkt 4 kpa, który stanowi, że organ zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi więc istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. Sytuacja taka zaistniała w rozpatrywanej sprawie.
Spadkobiercy L. i K. P. złożyli w dniu 6 stycznia 2004 r. do Ministra Infrastruktury wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r., nr [...], wydanej w przedmiocie uwłaszczenia Przedsiębiorstwa [...] w P. działkami nr [...] i [...] położonymi w P. przy ul. [...]. Podstawą powyższego wniosku była decyzja Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2001 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...] stwierdzającą nieważność orzeczenia Przewodniczącego Komitetu [...] z dnia [...] listopada 1959 r. w sprawie przejęcia na własność Skarbu Państwa Przedsiębiorstwa pod nazwą [...] się również na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2003 r., sygn. akt IV SA 152/02 oddalający skargę Fabryki Urządzeń [...] w P. (dawnego Przedsiębiorstwa [...]).
Minister Infrastruktury rozpatrujący przedmiotową sprawę, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r., zawiesił z urzędu postępowanie, ponieważ stwierdził, że powyższy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na który powoływały się strony, został uchylony wyrokiem Naczelnego Sąd Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2004 r., sygn. akt OSK 18/04, a tym samym sprawa oceny legalności decyzji nacjonalizacyjnych nie została rozstrzygnięta w sposób ostateczny.
W sytuacji, gdy nieruchomość będąca przedmiotem uwłaszczenia stała się własnością Skarbu Państwa w drodze nacjonalizacji, postępowanie nadzorcze prowadzone w odniesieniu do decyzji, aktów nacjonalizacji czy uwłaszczenia, stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej.
W dniu wydania zaskarżonego postanowienia sprawa stanowiąca zagadnienie wstępne (dotyczące tytułu prawnorzeczowego do spornej nieruchomości) nadal więc nie była prawomocnie rozstrzygnięta. Natomiast ostateczne rozstrzygnięcie o tym, czy orzeczenie z dnia [...] listopada 1959 r. o przejęciu na własność Skarbu Państwa przedsiębiorstwa pod nazwą [...] pozostanie w obrocie prawnym, czy będzie z tego obrotu wycofana, ma istotny wpływ na ustalenie, czy Skarb Państwa skutecznie nabył sporną nieruchomość, a tym samym, czy mógł uwłaszczyć na niej przedsiębiorstwo państwowe, w tym przypadku Przedsiębiorstwo [...] w P. (obecnie Fabrykę Urządzeń [...] w P.). Dlatego też uznać należy, że organ wydając zaskarżone postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawieszające z urzędu postępowanie w niniejszej sprawie nie naruszył prawa.
Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło