I SA/Wa 1835/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-17

Skład orzekający: Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada znaczący majątek (mieszkanie, nieruchomość rolna, kamienica) i uzyskuje dochody z najmu oraz wynagrodzenia za pracę, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że wnioskodawca, mimo deklarowanych wydatków, dysponuje wystarczającymi środkami finansowymi i majątkiem, aby pokryć koszty pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Dochody z najmu i wynagrodzenie żony, w połączeniu z posiadanym majątkiem, wskazują na brak szczególnie trudnej sytuacji majątkowej uzasadniającej przyznanie pomocy prawnej.
Stan faktyczny
P. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z żoną i trójką dzieci, a źródłem dochodu jest najem oraz wynagrodzenie żony. Posiada również znaczący majątek w postaci mieszkania, nieruchomości rolnej i kamienicy. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały oddalone.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (ustanowienia radcy prawnego).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Postanowieniem z dnia 1 lipca 2013 r., I SA/Wa 1835/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił P. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zaś Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 września 2013 r., sygn. I OZ 761/13 oddalił zażalenie strony skarżącej na to postanowienie. Wnioskiem z dnia 20 listopada 2013 r. P. K. ponownie wystąpił do Sądu o przyznanie prawa pomocy, tym razem w zakresie obejmującym jedynie ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trójką dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód z tytułu najmu w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie z pracy żony w wysokości [...] zł. Ponadto wnioskodawca ujawnił, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m², nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha, jak również jest właścicielem kamienicy w [...], którą wynajmuje. We wniosku skarżący wyjaśnił, że nie jest w stanie samodzielnie pokryć kosztów ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Po opłaceniu opłat stałych na życie pozostaje rodzinie kwota ok. [...] zł. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2013 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Od powyższego postanowienia P. K. w ustawowym terminie wniósł sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rozpoznając wniosek P. K. na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej jako p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o co wnioskuje P. K.) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącego sytuacji majątkowej należało uznać, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia złożonego przez niego wniosku. W pierwszej kolejności zauważyć należy, prawo pomocy z założenia ma gwarantować pomoc finansową ze strony Państwa dla osób, które pozostają w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej. Analiza całości dokumentacji zgromadzonej w sprawie wskazuje na to, że zarówno wnioskodawca jak i jego rodzina mają zabezpieczone potrzeby bytowe, jak również dysponują regularnymi środkami z tytułu wynagrodzenia za pracę i dochodu z najmu. Ze znajdującego się w aktach sprawy wyciągu z rachunku bankowego (k. 106-110) wynika, że skarżący mimo ponoszonych wydatków zachowuje płynność finansową. W ocenie Sądu, nawet przy uwzględnieniu wykazanych przez stronę wydatków związanych z codziennym utrzymaniem oraz ujawnionych obciążeń finansowych, brak jest obiektywnych podstaw do przyjęcia, że przy łącznym miesięcznym dochodzie rodziny wnioskodawcy wynoszącym (zgodnie z oświadczeniem P. K.) [...] zł, nie może on ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wynagrodzenie pełnomocnika nie jest to bowiem koszt 3.000, 4.000 bądź 5.000 zł. Zaznaczenia również wymaga, że wnioskodawca utrzymuje się z wynajmu kilku mieszkań oraz lokalu użytkowego. Nieprzedstawiając Sądowi dokumentów źródłowych potwierdzających wysokość uzyskiwanych z tego tytułu dochodów uzasadnione jest przypuszczenie, że dochody te przewyższają kwotę [...] zł, określoną we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło